Er is nog steeds een "schrijnend tekort" aan veilige en goed uitgeruste parkeerplaatsen voor vrachtwagenchauffeurs, ook in België. Dat zegt Koen Vandevelde van transportbedrijf Ninatrans. Door dat tekort zien de chauffeurs zich vaak genoodzaakt om hun verplichte rustpauzes in te lassen op onveilige plaatsen, zoals op de pechstrook van de autosnelweg.
"Schrijnend tekort" aan veilige en goed uitgeruste parkeerplaatsen voor vrachtwagens
Nils Schillewaert
Gepubliceerd:
Vrachtwagenchauffeurs zijn vaak ver van huis en zijn soms dagenlang onderweg. Daarom is het belangrijk dat ze hun rustpauzes kunnen nemen op goed uitgeruste en veilige plaatsen. Maar daar wringt in heel wat landen - ook bij ons - het schoentje.
Het tekort aan parkeerplaatsen voor vrachtwagenchauffeurs is een oud zeer, maar oplossingen lijken nog niet in zicht. Koen Vandevelde van het Leuvens transportbedrijf Ninatrans was zelf bijna 20 jaar actief als vrachtwagenchauffeur en stelt vast dat het probleem - door toenemend vrachtverkeer en steeds striktere regels - maar niet opgelost geraakt.
Hij heeft het in De Ochtend op Radio 1 over een "schrijnend tekort" aan parkeerplaatsen. "Niet alleen langs de snelwegen, maar ook op industrieterreinen of aan luchthavens. Brucargo (het vrachtgebied van Brussels Airport, red.) is daar een mooi voorbeeld van. Daar is één parking voorzien en die staat altijd vol."
Noodkreet vrachtwagenchauffeurs door gebrek aan parkings: "Veiligheid is een vraagteken"
Niet alleen het tekort aan plaatsen is een probleem. Op veel plaatsen hebben de vrachtwagenchauffeurs geen toegang tot (propere) toiletten of douches en ook de veiligheid laat vaak te wensen over. Diefstal van lading of brandstof is geen uitzondering. "Er zijn wel beveiligde parkings, maar het woord 'beveiligd' mag je tussen haakjes zetten. Zet er een draad rond en ze noemen het al beveiligd."
Parkeren langs de snelweg
"In de meeste gevallen gaat het om doorgaand internationaal vrachtverkeer", geeft Frederic Keymeulen, beleidsmedewerker bij Transport en Logistiek Vlaanderen, de belangrijkste reden voor de overvolle vrachtwagenparkings in ons land. België is nu eenmaal een belangrijk transitland voor dat internationaal verkeer.
Maar ook Belgische chauffeurs zoeken voor hun kortere rustperiodes hun toevlucht op die parkings. Tot slot zijn er ook de chauffeurs die 's nachts rijden, maar die 's ochtends vroeg pauze inlassen, omdat ze te vroeg op de bestemming zijn aangekomen en nog niet kunnen laden of lossen op de eindbestemming.
Bij gebrek aan parkeerfaciliteiten zien vrachtwagenchauffeurs zich vaak genoodzaakt om op (gevaarlijke) plaatsen te parkeren waar dat eigenlijk niet mag, bijvoorbeeld op de pechstrook van de autosnelweg. Doorrijden is geen optie, want ze moeten zich houden aan strikte rij- en rusttijden die zijn vastgelegd in Europese wetten.
Rij- en rusttijden
Vrachtwagenbestuurders mogen dagelijks maximaal 9 uur rijden. 2 dagen per week kan deze limiet verlengd worden tot 10 uur. De maximale totale rijtijd in één week is 56 uur, met een tweewekelijks maximum van 90 uur.
De dagelijkse rusttijden moeten ten minste 11 uur bedragen, hoewel dit op maximaal 3 dagen per week mag worden teruggebracht tot 9 uur. Deze dagelijkse rusttijden mogen worden opgesplitst in een pauze van 3 uur, gevolgd door een nieuwe rijperiode, en vervolgens een rustperiode van 9 uur (hiermee is er in totaal 12 uur rust op één dag).
Chauffeurs moeten ook elke week een ononderbroken rustperiode van 45 uur inlassen, die om de week kan worden ingekort tot 24 uur. Bovendien moeten bestuurders na maximaal 4,5 uur rijden een pauze van ten minste 45 minuten nemen, die kan worden opgesplitst in een pauze van 15 minuten en een pauze van 30 minuten binnen de periode van 4,5 uur.
Beperkte ruimte
Het Agentschap Wegen en Verkeer heeft de afgelopen jaren geïnvesteerd in bijkomende parkeermogelijkheden met bijhorende sanitaire faciliteiten voor vrachtwagenchauffeurs, maar de vraag is nu eenmaal groter dan het aanbod.
Exacte cijfers zijn er niet voor ons land, maar dat er een tekort is, is duidelijk. In een enquête uit 2023 van BTB-ABVV, de transportafdeling van één van de grootste vakbonden in België, gaf 90 procent van de bevraagde vrachtwagenchauffeurs aan dat het niet altijd mogelijk is om een parkeerplaats te vinden om te overnachten.
Ruimte voor bijkomende rustplekken is er quasi niet meer
Frederic Keymeulen, beleidsmedewerker Transport en Logistiek Vlaanderen
Vlaams Minister van Mobiliteit Annick De Ridder (N-VA) zei in februari 2025 in het parlement dat "het stallen van vrachtwagens in de eerste plaats een verantwoordelijkheid van de logistieke spelers zelf is ".
"De minister heeft deels gelijk", zegt Keymeulen. "Idealiter is op iedere laad – en losplaats ook voldoende ruimte om ook de aankomende vrachtwagens te stallen, zodat ze geen plaats innemen op de openbare weg. In de mate van het mogelijke zorgen vervoerders al voor standplaatsen voor hun eigen voertuigen, zodat de eigen chauffeurs elke avond kunnen terugkeren naar de thuisbasis om daar hun dagelijkse rust te nemen."
Helaas is dat niet het geval en bieden dergelijke terreinen ook geen oplossingen voor externe chauffeurs. En de plaatsen op de openbare weg zijn beperkt. "In Vlaanderen zijn eigenlijk best al heel wat parkings, en die liggen ook al dicht bij elkaar. Ruimte voor bijkomende rustplekken is er quasi niet meer."
Alternatieve oplossingen?
Bij gebrek aan ruimte vindt Transport en Logistiek Vlaanderen dat er ook over alternatieve oplossingen moet nagedacht worden. "Eén kant-en-klare oplossing is er niet, maar de sector is flexibel", geeft Keymeulen aan.
Voor langere afstanden kijkt de organisatie richting alternatieve transportmogelijkheden. Over water bijvoorbeeld, een alternatief dat nu vaak vermeden wordt, omdat het meestal langer duurt of duurder is. "Maar misschien kunnen er toch manieren gevonden worden om dergelijke alternatieve vervoersmodi te stimuleren?"
De organisatie pleit ook al langer voor de uitbreiding van nachtarbeid naar andere sectoren. Een maatregel die is opgenomen in het zomerakkoord van de federale regering.
Op dit moment is nachtarbeid in heel wat sectoren in België nog verboden. "Vrachtwagenchauffeurs mogen wél ‘s nachts rijden, maar als zij tijdens die uren niet kunnen laden en lossen, moeten ze natuurlijk noodgedwongen toch parking gaan zoeken."
