7 maanden na de fusie in Pajottegem: "Zwaar traject, maar alles wordt stilaan weer normaal"

Ruim 25.000 mensen die in Galmaarden, Gooik en Herne woonden, werden op 1 januari wakker als inwoner van het gloednieuwe Pajottegem. Achter de schermen waren de administratieve diensten van de 3 gemeentebesturen al maanden hard aan het werk om alles in goede banen te leiden. Ook de afgelopen 7 maanden lag er nog veel werk op de plank.

"Het is een zwaar traject geweest, daar ben ik eerlijk over", zegt burgemeester Poelaert. "De eerste maanden waren dus echt wel de zwaarste. Er moest zoveel gebeuren en vooral: er moest zoveel op elkaar worden afgestemd. Niet alleen de 350 personeelsleden zelf, maar ook de diensten, zoals de ICT-dienst. Dat gebeurt niet allemaal in een vingerknip. We zijn dan ook blij dat de inwoners geduld hadden en ons de tijd gaven om ons in te werken."

Naast de zichtbare veranderingen zoals nieuwe verkeersborden met 'Pajottegem' erop in plaats van Galmaarden, Gooik of Herne, moesten er ook heel wat onzichtbare aanpassingen gebeuren. "Zo waren er 30 nieuwe straatnamen", legt Poelaert uit. "In al die straten moest elke inwoner een nieuwe identiteitskaart krijgen, want hun adres was veranderd."

"Nu al die dingen gebeurd zijn, kunnen we onze aandacht eindelijk volledig geven aan beleid voeren", aldus de burgemeester. "We willen vooral bewaren wat al goed is en de dienstverlening in de toekomst nog beter maken."

Pajottegem staat er financieel ook sterker voor dan de 3 gemeenten op zichzelf, volgens Poelaert: "1 + 1 + 1 blijft 3, maar wie groter is, kan meer verdragen. We maken dus volop gebruik van de kracht die we samen hebben, hoe uitdagend het soms ook is."

Hoe hebben de inwoners de fusie verteerd, denkt burgemeester Poelaert? "Ik denk dat ze vooral een emotionele klik moesten maken", zegt hij. "Eigenlijk is er voor hen weinig veranderd: ze kunnen nog altijd terecht bij het gemeentebestuur in hun buurt. De afvalophaling is wel wat anders nu. Maar ik heb het gevoel dat de meeste mensen intussen zelfs tevreden zijn met de nieuwe afvalophaling."

"Wij proberen ook om problemen op te sporen en aan te pakken", aldus de burgemeester. "Zo zien we dat de glascontainers vaak te snel vol zitten. Daarom zullen we er enkele bij plaatsen."

Een ander heikel punt: de telefonische bereikbaarheid van de gemeentelijke diensten. "Ik merk dat dat nog niet helemaal snor zit", zegt Poelaert. "Daar werken we aan. Tegen het einde van het jaar zullen we de bevolking ook bevragen. Willen de inwoners met of zonder afspraak naar het gemeentehuis komen, bijvoorbeeld?"

Een typische angst bij fusies is of de dorpen hun eigenheid zullen kunnen behouden. "Ik kan me inbeelden dat inwoners daarmee in hun hoofd zaten", zegt Poelaert. "Maar de dorpen zijn zichzelf kunnen blijven en het dorpsleven bruist zoals altijd. In de nabije toekomst zullen 'dorpsmakers' dat verenigingsleven nog meer op de kaart moeten zetten."

"Dat wordt een iets andere manier van werken", legt de burgemeester uit. "Maar we denken dat we zo voor meer gedragenheid zullen zorgen. Er zullen ook meer budgetten naar het verenigingsleven gaan."

Hoe kijkt de burgemeester naar de toekomst? "Ik maak er een punt van om tegen het einde van de legislatuur volledig op punt te staan als gemeente", zegt Poelaert. "Die verantwoordelijkheid is me ook toegewezen door de bevolking. Maar er zijn heel wat uitdagingen."

"Om er maar eentje te noemen: tegen 2050 moeten 197 gebouwen klimaatneutraal zijn", legt de burgemeester uit. "Dat is een hele opdracht, maar als grote gemeente kunnen we nu wel op een rationele manier nadenken over hoe we die uitdagingen zullen aanpakken, zónder daarbij onze dorpsidentiteit te verliezen."

In maart 2023 maakten de burgemeesters van Galmaarden, Gooik en Herne bekend dat ze wilden fuseren. De Vlaamse overheid had al gezegd dat ze fusies zou aanmoedigen door gemeenten die de stap waagden financiële voordelen te geven. Zo zou de nieuwe fusiegemeente een bonus van 5 miljoen euro krijgen. "Wij wilden met deze fusie niet wachten tot de dag van een gedwongen huwelijk", zei Kris Poelaert toen. Hij was op dat moment nog burgemeester van Herne.

Eind 2023 werd de fusie dan officieel goedgekeurd door de gemeenteraden van de 3 gemeenten. Met 120 km² zou de fusiegemeente op slag de grootste Vlaams-Brabantse gemeente worden wat betreft oppervlakte. Ze hadden nog een jaar om zich voor te bereiden, want pas op 1 januari 2025 zouden Galmaarden, Gooik en Herne definitief fuseren.

In dat jaar moest ook de toekomstige naam van de fusiegemeente bepaald worden. Op het lijstje stonden Glooiingen, Heidemark, Mooigem, Reinsberge en Pajottegem. Even was er wat commotie rond de naam Pajottegem. Critici vonden dat de gemeenten zichzelf zo onterecht gelijkstelden aan het volledige Pajottenland. Toch werd de naam niet van de lijst geschrapt en uiteindelijk kozen de inwoners die hun stem uitbrachten voor Pajottegem.

Op 14 oktober 2024 konden de inwoners van de 3 gemeenten nog een belangrijke stem uitbrengen: wie mocht de allereerste burgemeester van Pajottegem worden? Met 5.920 voorkeurstemmen liet Kris Poelaert zijn concurrenten ver achter zich. 

Alle burgemeesters van de 3 gemeenten waren CD&V'ers, dus het was vooral uitkijken naar wie de CD&V-lijst mocht trekken op 14 oktober. Poelaert belandde toen op plek 1. Gunther Dewilde, burgemeester van Gooik, stond op de 3e plek en Ludo Persoons, burgemeester van Galmaarden, werd lijstduwer.