Het is een opmerkelijk zicht: Belgische muziekgroepen Arsenal en 't Hof Van Commerce op het hoofdpodium van Reggae Geel. Voor het eerst in het 47-jarige bestaan van het festival heeft de organisatie de weg vrijgemaakt voor andere genres dan, jawel, reggae. "Uit noodzaak", zegt woordvoerder Rob Swolfs, "maar we zullen altijd 70 procent reggae blijven programmeren." VRT NWS trok op dag 1 naar de weide van het Kempische klein-Jamaica, en kwam voor- én tegenstanders tegen.
"70 procent reggae" op Reggae Geel verdeelt festivalgangers: "Noodzakelijk om voortbestaan festival te garanderen"
Lisa Lefèvre
Gepubliceerd:
Afgezien van het Belgische kwakkelweer en de occasionele regenbui, wanen we ons op Reggae Geel in het Jamaicaanse Kingston, de bakermat van het genre. Groen-geel-rode vlaggen wapperen in de wind, de Caribische kruiden geuren heerlijk en de dreadlocks schudden mee op de tonen van rootsreggae, dub, dancehall en vele andere afgeleiden van het genre.
Alleszins tot 5 voor half 1 's nachts. Want dan betreedt plots de Belgische groep Arsenal het Gold Stage (het hoofdpodium, zeg maar). Arsenal is, met z'n tropische infusie van elektronische dancemuziek, een vreemde eend in de reggae-bijt. En daar is niet elke reggaeliefhebber voor te vinden.
"Ik ga niet kijken naar Arsenal, ik kom voor de echte reggae", zegt de ietwat verontwaardigde Dennis Deblaere, die samen met zijn zoon naar Reggae Geel is gekomen. "Ach, dan zijn we wat vroeger thuis vanavond, dat is ook niet slecht."
Arsenal weet toch te overtuigen
Maar duidelijk niet iedereen is het eens met Dennis. Arsenal mag vrijdag het hoofdpodium afsluiten, en kan - na headliner Alpha Blondy (de Ivoriaanse reggaelegende en grote publiekstrekker) - nog steeds op een goedgevulde festivalweide rekenen.
Sterker nog: er wordt stevig meegedanst én gezongen. Arsenal klinkt verre van als pure reggae, maar lijkt de weide van Reggae Geel moeiteloos te overtuigen.
Al klinken er achter de schermen ook gemengde reacties: "Alsof je naar tennis zit te kijken tijdens een voetbalmatch", zegt een trouwe medewerker van het festival.
Bekijk: Arsenal zorgt voor bakken sfeer aan het hoofdpodium met hun hit 'Estupendo'.
Reggae Geel verdeeld in 2 "kampen"
Zulke gemengde reacties hebben intussen ook de Reggae Geel-organisatie bereikt. "Sommige mensen hebben het erg moeilijk met onze keuze om het muzikaal aanbod te verbreden", zegt woordvoerder Rob Swolfs. "Heel wat van onze bezoekers komen al jaren naar Reggae Geel, en voelen zich persoonlijk verbonden met het festival. We begrijpen dat zij argwanend kijken naar deze evolutie."
Het blijkt ook het overheersende sentiment bij een kleine rondvraag op de weide. "Persoonlijk vind ik het wel spijtig", zegt Dirk Mengelschots, een buurtbewoner die al sinds de beginjaren naar Reggae Geel komt. "Op deze manier drijft de sfeer een beetje weg van reggae."
"Ik vind dat je als reggaefestival ook gewoon reggae-artiesten moet boeken", zegt de Nederlandse Robin Bauwensen. "Maar desondanks is het nog geen reden voor mij om niet te komen."
Maar er is ook een begripvoller kamp, volgens Swolfs. "Voor heel wat andere festivalgangers die niet zo diep in de reggae-scene geworteld zijn, is dit helemaal oké. Ze begrijpen dat we de ramen moeten opengooien om voldoende bezoekers te krijgen om dit reggaefestival te laten voortbestaan."
Op de weide weerklinkt inderdaad ook veel begrip. "Met enkel reggaefanaten kan het festival het niet meer trekken", zegt de 24-jarige Jethro Van Dijck. "Ik vind het ook wel mooi dat de organisatie extra volk wil lokken met andere artiesten. Wie weet leert dat nieuwe publiek reggae zo ook beter kennen, en dan komen ze volgend jaar gewoon terug."
"Het maakt niet uit welke artiesten komen", zegt de Nederlandse Mike Omblie, die voor de 7e keer op rij de landsgrens oversteekt om naar Reggae Geel te komen. "Mensen komen hier naartoe voor de sfeer, en voor het gevoel van liefde dat hier heerst. Dit voel je nergens anders. Ik kan het maar op 1 manier beschrijven: "one love".
Europese reggaeconcurrentie
Verbreden, of verzuipen. Daar lijkt het op neer te komen voor Reggae Geel. Het zelfverklaarde "oudste en beste Reggaefestival van Europa" moest dringend op zoek naar een nieuwe formule. Met bezoekersaantallen die op enkele jaren zijn gedaald van 60.000 naar het huidige 36.000 op een weekend.
De oorzaak van die dalende cijfers is misschien wel te wijten aan het eigen succes van het genre: er zijn namelijk steeds meer reggaefestivals in Europa.
"Jarenlang waren we het enige reggaefestival in een straal van honderden kilometers", blikt Swolfs terug. "Maar sinds een jaar of 10 groeit het aanbod in de buurlanden: Nederland, Duitsland, Frankrijk hebben nu hun eigen reggaefestivals. Daardoor vinden die nationaliteiten de weg niet langer naar Geel."
Uitwijken naar nevengenres: een geslaagd experiment?
En zo trotseren straks, na Arsenal gisteren, de hiphoppers van het Belgische collectief 't Hof van Commerce het reggaeminnend publiek. Voorafgegaan door de Nederlandse hiphopper Typhoon.
Het zijn logische eerste stapjes naar aanleunende genres. Door de jaren heen heeft Reggaemuziek zich via kruisbestuiving voortgeplant tot een zeer breed scala aan genres. Met invloeden tot in wereldmuziek, reggaeton, afrobeats, drum & bass, én hiphop. Voorheen was daarvoor weinig ruimte op Reggae Geel. Tot nu.
Hoewel de muzikale verbreding vooral het hoofdpodium van Reggae Geel lijkt te treffen, wordt er ook op andere podia geëxperimenteerd. Zo draaien bekende Belgische dj's Buscemi (house, jazz, wereldmuziek, ... ) en Discobar Galaxie (funk, house, disco, ...) dit weekend in de Bounce Dancehall.
"We hebben hen gevraagd om hun set aan te passen aan Reggae Geel, maar wel op hun eigen manier. We geven het een kans en zien of het werkt."
En het experiment lijkt te werken. "Onze ticketverkoop ligt dit jaar 20 tot 30 procent hoger dan vorig jaar. En dat zijn quasi allemaal nieuwe mensen. Hopelijk worden zij via deze weg verliefd op ons festival én op het genre."
Bekijk: Discobar Galaxie past set aan en speelt reggaehit 'Bam Bam' van Sister Nancy.
"70 procent Reggae"-Geel
Maar heeft een rasechte rastafari wel boodschap aan 't Hof van Commerce? "Waarschijnlijk niet", erkent Swolfs. "Maar die vinden nog genoeg eten en drinken in de rest van de affiche, denk ik. Komt er een groep die je minder goed vindt, dan zijn er nog 3 andere podia die wel bieden wat je zoekt."
Trouwe fans van het genre hebben inderdaad niet veel te klagen. De lijst met reggaelegendes op de line-up is lang. "Het is een fantastische line-up dit jaar", zegt de 24-jarige Yethro Van Dijck. "Ijahman Levi, Alphaman Blondy, Steel Pulse, Sister Nancy, Channel One Sound System, ... Zo veel levende legendes hier in Geel, dit weekend."
"En onze nadruk zal ook altijd op die reggaelegendes blijven liggen", benadrukt de woordvoerder. "We hebben afgesproken dat we ons vanaf nu zullen houden aan een verhouding van 70 procent reggae en 30 procent andere genres."
Maar dat vindt niet iedereen voldoende. "In dat geval denk ik niet dat ik volgend jaar nog kom", zegt Johan Peeters, die al naar Reggae Geel komt sinds het ontstaan van het festival. "30 procent andere muziek? Dan ga ik liever naar een echt reggaefestival."
"Ik begrijp dat verbreden waarschijnlijk nodig is", zegt rasechte reggaefan Eglantine Möller, "maar ik hoop dat er niet nog meer slots worden afgegeven aan niet-reggaegroepen."
En hoe die resterende 30 procent er in de toekomst precies uit zullen zien, valt nog af te wachten. Al zijn er ook nog zekerheden. "Genres als techno of dance moet je hier nooit verwachten", zegt Swolfs. "Pakweg een Regi, ga je hier nooit op het podium zien (lacht)."
