Behandelingstermijn voor Limburgse omgevingsvergunningen stijgt op 5 jaar tijd met 22 dagen

Een omgevingsvergunning moet aangevraagd worden bij grotere aanpassingen. Denk dan bijvoorbeeld aan het bouwen van een nieuwe woning of een nieuw bedrijfsgebouw. Ook bij de verkaveling van gronden of bij het opstarten van bepaalde bedrijfsactiviteiten moet zo'n vergunning aangevraagd worden. 

De wet voorziet een termijn waarbinnen je lokale bestuur moet oordelen over je aanvraag voor zo'n vergunning. Die verschilt naargelang de aard van de aanvraag en stappen die doorlopen moeten worden. Zo moet er bij bepaalde aanvragen bijvoorbeeld een openbaar onderzoek plaatsvinden. Zonder openbaar onderzoek heeft de gemeente bijvoorbeeld 90 dagen tijd. Als er wel zo'n onderzoek bij komt kijken, loopt die termijn op tot 135 dagen. 

Tussen 2019 en 2024 steeg de doorlooptijd fel in Limburg. Gemiddeld wachtten aanvragers in 2019 86,3 dagen op een antwoord van hun gemeente. Vorig jaar was die wachttijd al opgelopen tot 108,8 dagen.

Limburg doet het met dat cijfer het slechtste in Vlaanderen. West-Vlaanderen doet het het beste met gemiddeld 95,4 dagen in 2024. Oost-Vlaanderen (95,7), Vlaams-Brabant (96,5) en Antwerpen (97,8) volgen en slagen er allemaal in om binnen de 100 dagen antwoord te geven.

"Vanzelfsprekend worstelen lokale besturen met een toenemende complexiteit van regelgeving. Maar dat geldt voor elke Vlaamse stad of gemeente. Toch is de gemiddelde doorlooptijd buiten Limburg 11 dagen korter. Er is dus nog wel wat winst te boeken door lokale besturen in Limburg, als ze er een prioriteit van maken", aldus Vlaams Parlementslid Andy Pieters (N-VA).  

Binnen de provincie zijn er grote verschillen vast te stellen. Zo wachten inwoners uit Tongeren net niet dubbel zo lang op een antwoord van hun lokaal bestuur dan inwoners uit Dilsen-Stokkem. 

Volgens Pieters zijn de oorzaken ongetwijfeld divers en ook afhankelijk van de aanvraag. "Je zou kunnen redeneren dat het langer duurt, omdat we in Limburg met veel kleine lokale besturen zitten. Grotere besturen zouden beter uitgerust moeten zijn op het vlak van personeel. Maar de kleine gemeente As antwoordt gemiddeld 20 dagen sneller dan de stad Genk. Tussen Hasselt en Genk zit ook 13 dagen verschil. In Hasselt zijn ze sneller." 

Maar hoe kunnen gemeenten beter doen? Het is algemeen geweten dat zij ook grote concurrentie ondervinden om hun vacatures gevuld te krijgen. Het zijn die (gezochte) ambtenaren die de aanvragen moeten behandelen. 

"Wij hebben inderdaad het geluk dat we over genoeg ambtenaren beschikken", vertelt burgemeester Sofie Vandeweerd (Open VLD) van Dilsen-Stokkem. "Dat is een mix van ervaren personeel en nieuwkomers. Daarnaast vragen we zeker bij complexe dossiers dat architecten samenzitten met ons. Zo kunnen we complexe aspecten of knelpunten doorpraten voor de aanvraag gedaan wordt. Dat vraagt wel veel van je diensten." 

Volgens Pieters valt er ook veel winst te boeken door procedures en regelgeving minder complex te maken. De Vlaamse regering besloot recent al dat vergunningen niet langer nodig zijn bij kleinere werken zoals de aanleg van wadi's of kleine gevelwerken. 

"Maar de grote versnellingen blijven uit", aldus Pieters. "Vorig jaar keurde het parlement een flexibeler en sneller model voor een omgevingsprocedure goed. Maar het is nog altijd wachten op een uitvoeringsbesluit van minister Brouns. De vereenvoudiging van het milieueffectenrapport (MER) is zelfs uitgesteld naar 2026. Het mag allemaal wat ambitieuzer en voortvarender", besluit het parlementslid.