Naar hoofdinhoud

Wereldwijd netwerk van valse Facebookpagina’s lokt ook mensen in België met nepabonnementen openbaar vervoer

Op Facebook circuleren valse pagina’s die zich voordoen als officiële pagina’s van het openbaar vervoer in België. Ze lokken gebruikers met aanbiedingen voor gratis of spotgoedkope abonnementen, maar in werkelijkheid proberen ze je geld afhandig te maken. Volgens onderzoek van Spaanse factcheckers is België niet het enige doelwit: de pagina’s duiken op in meer dan 60 landen.

Nele Baeyens Tom Buytaert Ellen Debackere
Gepubliceerd:

In het kort

Wat? Momenteel circuleren er heel wat valse Facebookpagina’s die zogezegd gratis of spotgoedkope abonnementen voor het Belgische openbaar vervoer aanbieden, zoals bij De Lijn, NMBS, MIVB of TEC.

Maar? De aanbiedingen en Facebookpagina’s zijn vals: het gaat om phishing. Als je op de link klikt, riskeer je veel geld kwijt te raken. De pagina’s en aanbiedingen duiken ook op in andere landen, toont onderzoek van Spaanse factcheckers van Maldita. Daaruit blijkt dat meer dan de helft van de beheerders van die pagina’s vanuit Vietnam werkt; en meer dan de helft doorlinkt naar websites op servers in Rusland.

In België doen op dit moment zeker 20 valse Facebookpagina's de ronde die valse abonnementen en rittenkaarten aanbieden voor ons openbaar vervoer.

Onder andere pagina’s met de titel ‘openbaar vervoer in Luik ’ of ‘Abonnement voor het openbaar vervoer in het Waalse Gewest ’ bieden naar eigen zeggen een abonnement aan van 6 maanden bij de Waalse openbaarvervoermaatschappij TEC voor slechts enkele euro.

Valse pagina's doen zich voor als officiële pagina's van het openbaar vervoer in België.

Ook andere pagina’s, zoals ‘openbaar vervoer in Brussel ’, bieden abonnementen aan van de MIVB voor amper enkele euro. Daarnaast zijn er pagina’s actief in ons land die zogezegd vervoerskaarten van De Lijn aanbieden waarmee je 6 maanden lang gratis kan reizen. Nog andere pagina’s richten zich op de NMBS .

Sinds september vorig jaar verschenen er zo’n 146 advertenties over deze Facebook-pagina's en bereikten ze volgens de advertentiebibliotheek van Facebook ruim 1,1 miljoen mensen in België. De pagina’s hebben vooral Franstalige namen en richten zich vaak Brussel, Luik of Wallonië in het algemeen.

Een valse pagina van het openbaar vervoer in Luik.

Maar het gaat om phishing 

Om je zogezegde abonnement of MOBIB-kaart te kunnen ontvangen staat er bij elk bericht een link naar een website.  

Volgens Spaanse factcheckers van Maldita, die een breed onderzoek deden naar deze pagina’s , leidt de link naar een pagina waarbij je je persoonsgegevens en bankgegevens moet geven. Vermoedelijk wordt er dan geld van je rekening gehaald of hang je vast aan een abonnement.  

Er zijn verschillende elementen die erop wijzen dat het om bedrog gaat. Zo heeft de URL van de website waarnaar gelinkt wordt, een vreemde naam die niets te maken heeft met de vervoersmaatschappij. Bovendien staan er weinig posts op de pagina's, zijn ze vaak relatief recent aangemaakt en hebben ze doorgaans niet veel volgers.

Tot slot: als iets te mooi is om waar te zijn - zoals spotgoedkope aanbiedingen - dan is het dat vaak ook. Ook het advies om "snel te handelen" zien we vaak terugkomen bij nepaanbiedingen.

De Lijn en NMBS reageren

Marco Demerling, woordvoerder van De Lijn, bevestigt aan VRT NWS dat de berichten niet afkomstig zijn van De Lijn. “Het gaat hier duidelijk om een phishingpoging waarbij onze naam, visuele stijl en voertuigen worden misbruikt. We nemen dit soort zaken ernstig en ondernemen actie zodra we op de hoogte zijn. “ Klanten kunnen verdachte berichten eenvoudig melden via de klantendienst van De Lijn.

Ook de NMBS laat weten dat ze zich zeer bewust zijn van dit fenomeen. “We ondernemen steeds onmiddellijk actie”, zegt woordvoerder Bart Crols. “Voor wat betreft valse websites zorgen we ervoor dat die zo snel mogelijk offline worden gehaald.  Phishingmails worden gemeld bij Safeonweb .”

België niet alleen: pagina’s actief in 60 landen 

Mensen in België zijn niet de enige slachtoffers. De Spaanse factcheckers van Maldita hebben ontdekt dat de frauduleuze pagina’s in maar liefst 60 landen voorkomen.

Zo hebben ze tussen juli 2024 en juli 2025 zo’n 1.075 Facebookpagina's gevonden die zich voordoen als openbaarvervoerdiensten, verspreid over 746 steden en regio's over de hele wereld. Het gaat steevast om phishing.

Niet enkel in België worden mensen opgelicht: de neppagina's zijn actief in 60 landen.

Opvallend: volgens gegevens van Meta bevindt meer dan 50 procent van de beheerders van de betrokken Facebook-pagina's met een bekende locatie zich in Vietnam.  

Bovendien linkt meer dan de helft van die Facebook-pagina's door naar websites die gehost worden op 2 servers van eenzelfde provider in Rusland, zagen de onderzoekers.

Omdat de inhoud van de pagina's bovendien zo goed als identiek is, maar natuurlijk wel aangepast aan de locatie, denken de onderzoekers dat mogelijk dezelfde persoon of entiteit achter het bedrog zou zitten.

Hoewel de Facebook-pagina's doorgaans nauwelijks volgers hebben, bereikten veel pagina’s wel heel wat mensen dankzij meer dan 9.000 betaalde advertenties op Facebook en Instagram.  

Pagina’s blijven lang actief 

Volgens Maldita had Meta op zo’n 55 procent van deze pagina's ten minste één advertentie verwijderd wegens het overtreden van de advertentieregels, maar was het merendeel van de pagina’s nog steeds beschikbaar op het moment dat de gegevens werden verzameld (juli 2025). Dat is maanden nadat ze met hun activiteit waren begonnen.

Dat merkt VRT NWS zelf ook: van de 20 pagina’s die we vonden via de advertentiebibliotheek, zijn er vandaag nog 12 actief.

Maldita laat weten dat de onderzoekers in juni 58 berichten van frauduleuze Facebookpagina's die in Spanje waren gedetecteerd en die waren gepromoot met advertenties, aan Meta heeft gerapporteerd. Daarvoor gebruikten ze de rapportagemechanismen van de Europese Digital Services Act (DSA), maar een week later was 93 procent nog steeds actief .

VRT NWS vroeg ook om een reactie bij Meta, maar kreeg die voorlopig niet.

Conclusie:

  • Op Facebook circuleren momenteel heel wat Facebookpagina’s die abonnementen aanbieden voor verschillende diensten van het openbaar vervoer in België. Zo worden er abonnementen aangeboden voor enkele euro van NMBS, De Lijn en MIVB.  

  • Deze Facebookpagina’s en abonnementen zijn vals. We beschouwen de claims erin dus als “onwaar”.

  • Spaanse factcheckers van Maldita ontdekten dat deze pagina’s en aanbiedingen actief zijn in 60 landen.  

Meer informatie over de factchecks van VRT NWS

Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier. 

Deze factcheck werd geschreven op basis van de informatie die beschikbaar is op het tijdstip van publicatie. Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel. 

Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.  

Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties. 

Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.  

VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network  (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN ). 

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Maak van VRT NWS jouw voorkeursbron op Google

Google heeft een nieuwe functie gelanceerd waarmee je zelf kunt kiezen welke bronnen je eerst ziet wanneer je zoekt. Zo mis je nooit meer het laatste nieuws van VRT NWS.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"