De omstandigheden in Amerikaanse detentiecentra voor migranten zijn mensonwaardig. Dat schrijven verschillende mensenrechtenorganisaties, waaronder Human Rights Watch, in een nieuw rapport . Gedetineerden maken melding van een gebrek aan hygiëne, een gebrek aan medische zorg, ondervoeding en onmenselijke behandelingen.
Mensonwaardige toestanden in Amerikaanse migratiecentra: "Eten als honden, slapen op beton"
Ann Willems
Gepubliceerd:
In de eerste helft van 2025 steeg het aantal mensen in migratiedetentiecentra in de Verenigde Staten explosief. Afgelopen juni zaten over het hele land gemiddeld 56.400 migranten per dag in detentie. In 2024 lag dat gemiddelde nog op 37.500 – een toename van 40 procent in 1 jaar tijd en het hoogste aantal ooit gemeten. 72 procent van de gedetineerden had geen strafblad.
De mensenrechtenorganisaties Human Rights Watch, Americans for Immigrant Justice en Sanctuary of the South namen de omstandigheden in 3 detentiecentra in de staat Florida onder de loep: Krome, BTC en FDC. In Krome steeg het aantal gedetineerden met 249 procent in slechts enkele maanden tijd en wordt de capaciteit intussen structureel overschreden.
Het migratiebeleid van Donald Trump
Donald Trump maakte er bij de start van zijn tweede ambtstermijn geen geheim van: zijn migratiebeleid zou streng worden. Voorlopig lijkt hij de daad bij het woord te voegen: hij wil elk jaar 1 miljoen mensen zonder papieren – "criminele aliens", in zijn woorden – deporteren.
Voor dat laatste is de ICE bevoegd, de Immigration and Customs Enforcement oftewel de federale politiedienst die de immigratiewetten van de regering-Trump uitvoert. Het zijn deze agenten die immigranten opsporen, arresteren, opsluiten in detentiecentra en het land uitsturen.
Uitzetting en detentie door de ICE is geen nieuw fenomeen. De Democratische president Barack Obama werd ‘Deporter-in-Chief’ genoemd omdat hij destijds zoveel mensen terugstuurde naar hun land van herkomst. Verschil met Trump is dat die laatste nu ook mensen viseert die soms wel 30 jaar in de VS wonen en er een leven hebben uitgebouwd. Obama focuste zich op mensen met een crimineel verleden of immigranten die nog maar net het land waren binnengekomen.
De drieste manier waarop de regering-Trump te werk gaat, veroorzaakt heel wat ophef. Vorige maand nog liepen protesten in Los Angeles uit de hand nadat er ICE-invallen plaatsvonden in winkels en werkplaatsen.
Camera boven toilet
Niet alleen kampen de 3 detentiecentra in Florida met overbezetting, er werden ook verschillende vormen van mishandeling gerapporteerd. De mensenrechtenorganisaties baseren zich op 11 getuigenissen van (voormalige) gedetineerden, 7 gesprekken met familieleden en 14 interviews met advocaten.
In het rapport worden meerdere schrijnende situaties beschreven. Door plaatsgebrek moest een groep migranten bijvoorbeeld meer dan 24 uur in een bus op de parkeerplaats blijven. "Het toilet raakte al snel verstopt, de stank was ondraaglijk", getuigde een van hen.
Eenmaal binnen werden mensen dagenlang vastgehouden in ijskoude ruimtes zonder bedden of warme kleding. "Je kon niet in slaap vallen omdat het zo koud was. Ik dacht dat ik onderkoeld zou raken", aldus een andere migrant, die op een betonnen vloer moest slapen.
We moesten vooroverbuigen en met onze mond van de stoelen eten, als honden
Een migrant uit Guatemala die in een detentiecentrum in Florida verbleef
In nog een ander geval zaten 70 mannen dan weer urenlang opgesloten in een kleine cel zonder maaltijd. Toen ze uiteindelijk voedsel kregen, moesten ze het met de handen op de rug "als honden" van de stoelen eten. "De maaltijden waren vaak koud of zelfs bevroren. Veel mensen vielen in korte tijd flink af."
Ook vrouwen spraken over erbarmelijke omstandigheden. "De eerste 5 dagen zat ik met 30 anderen in een kleine ruimte zonder bedden, douches of enige vorm van privacy. Boven het enige toilet hing een camera. Dat toilet zat onder de uitwerpselen. We smeekten de bewakers om schoonmaakmiddelen, maar kregen niets." Deze vrouwelijke getuige was pas 3 maanden eerder bevallen en kon na haar arrestatie haar baby niet meer voeden. Ze werd uiteindelijk weer vrijgelaten.
Amper medische zorg
De medische zorg schoot eveneens tekort. Mensen met aandoeningen zoals diabetes, astma of nierproblemen kregen geen medicatie. Een vrouw moest een spoedoperatie aan haar galblaas ondergaan nadat haar dagenlang hulp was geweigerd. Ze werd daarna zonder pijnstilling naar haar cel teruggebracht.
Psychologische hulp bleek evenmin beschikbaar. Wie om hulp vroeg, riskeerde opsluiting in isolatie. "Als je huilt of om hulp vraagt, zetten ze je apart – soms voor 2 weken. Dus blijven mensen stil, uit angst voor straf."
De behandeling van migranten in deze centra schendt niet alleen de eigen richtlijnen van ICE, maar ook internationale mensenrechtenverplichtingen van de Verenigde Staten, aldus de organisaties.
