Opnieuw is een mysterie op het militaire kerkhof van Adegem opgehelderd.

Amateurhistoricus ontrafelt mysterie achter enige Slovaakse soldatengraf in Adegem en krijgt militair ereteken

Frank Raeman (58) uit Lievegem krijgt een Slovaaks militair ereteken voor het ontrafelen van een uniek mysterie: het enige Slovaakse graf op het Canadian War Cemetery in Adegem. De gevechtspiloot die daar rust, is decennialang fout geïdentificeerd. Dankzij Raemans onderzoek kreeg het graf eindelijk een juiste naam: Otto Smik.

Niki Vandriessche

vr 18 jul. 2025 08u00

Wat begon als nieuwsgierigheid van een 12-jarige groeide uit tot een levenswerk. Frank Raeman speurt al 46 jaar naar resten van gesneuvelden uit de Tweede Wereldoorlog en reconstrueert hun verhalen. Zijn onderzoek leverde hem eerder al militaire onderscheidingen op van onder meer Duitsland, Italië en Canada. Het Slovaakse ereteken is al zijn 8e.

"Toen ik in Adegem het enige Tsjecho-Slovaakse graf zag, wist ik dat daar een verhaal achter zat", zegt Raeman. Hij raakte geïntrigeerd door de naamloze steen en begon een zoektocht die 15 jaar zou duren.

Otto Smik: piloot zonder naam

Otto Smik werd geboren in Bratislava en vluchtte met zijn familie naar Engeland om aan het naziregime te ontsnappen. Hij sloot zich aan bij de Royal Air Force Volunteer Reserve. In korte tijd schopte hij het tot officier. Met 16 neergehaalde vijandelijke vliegtuigen op zijn naam was hij een van de meest succesvolle piloten in Britse dienst.

Na 15 jaar onderzoek kreeg piloot Otto Smik eerherstel.

Op 28 november 1944 nam hij deel aan een bombardementsmissie boven het Nederlandse Zwolle. Zijn Spitfire werd geraakt door Duits luchtafweergeschut. Hij probeerde een noodlanding te maken, maar overleefde de crash niet. Zijn lichaam werd gevonden, maar niet herkend.

Fout in identificatie hield decennia stand

In 1945 dacht een Belgisch onderzoeksteam dat het om de Belgische piloot Henri Tayman ging, die tijdens dezelfde missie om het leven kwam. Smik werd onder Taymans naam begraven op de militaire begraafplaats in Evere bij Brussel.

Pas in 1967, bij werken aan de spoorlijn bij Zwolle, werden de resten van Taymans toestel ontdekt. Dankzij boorddocumenten werd duidelijk dat Tayman daar neergestort was. De piloot in Evere was dus iemand anders. Na de juiste identificatie werd Smik herbegraven op de Canadian War Cemetery in Adegem. Pas in 1994, na de oprichting van de Slovaakse Republiek, raakte zijn verhaal ook in eigen land erkend.

Frank Raeman (links) kreeg het Slovaakse ereteken uit handen van ambassadeur Tomáš Kozák.

Frank Raeman bleef het graf jarenlang verzorgen en legde contacten met de nabestaanden van Smik. Hij hielp hen antwoorden vinden op vragen die meer dan een halve eeuw onbeantwoord bleven.

Officiële erkenning door Slovakije

Voor zijn jarenlange inzet krijgt Raeman nu het Slovaakse militaire ereteken. De Slovaakse ambassadeur Tomáš Kozák overhandigde hem persoonlijk de onderscheiding. "Dat de ambassade hier in groten getale aanwezig is, toont de nationale waarde van Franks werk", zei burgemeester Kim Martens (CD&Vplus) tijdens de huldiging. "Hij is veel meer dan een amateurhistoricus. Hij bouwt bruggen tussen generaties die nooit de oorlog meemaakten, maar wel de gevolgen ervan voelen."

Voor Frank Raeman is het al z'n 8e internationale militaire ereteken.

In oktober vorig jaar kreeg Raeman nog een Duits ereteken na de vondst van 9 vermiste soldaten. In 2023 was er een Italiaanse onderscheidin g: De Stella d'Italia. Dat is de op 1 na hoogste onderscheiding die je als buitenlander kunt krijgen. Raeman blijft ook elk jaar bloemen op de graven van soldaten zetten op het Canadian War Cemetery in Adegem.