Een podium van isomo, pur-schuim en multiplex? "Vroeg of laat moest dit fout lopen"

Elk jaar kijken de honderdduizenden bezoekers van Tomorrowland ernaar uit om te zien wat de festivalorganisatie weer van het hoofdpodium heeft gemaakt. Dit jaar zou het hoofdpodium in het teken staan van Orbyz, een magisch universum van ijs. Maar woensdagavond, rond 18 uur veranderde het in een vuurzee. 

“Vroeg of laat moest dit fout lopen”, zo vertelt iemand die bekend is met het productieproces aan VRT NWS.  “We mogen heel blij zijn dat er geen mensenmassa op het terrein stond, want dan had er een groot drama kunnen gebeuren.” 

Dat laatste beaamt brandpreventie-adviseur Tim Renders in de VRT NWS-podcast 'Het kwartier'. “We mogen van geluk spreken dat dit gebeurd is voor het festival van start ging, er artiesten op het podium stonden en het festivalterrein vol mensen stond."

"En geluk bij een ongeluk: nu was het terrein nog goed toegankelijk voor brandweerwagens. “Ik wil er niet aan denken als dit een paar dagen later was gebeurd, als het festival volop aan de gang was geweest.”

Het podium groeit jaar na jaar qua omvang. Dit jaar was het podium maar liefst 45 meter hoog, 160 meter breed en omvatte het 2.120 sfeerelementen, waaronder 65 waterfonteinen en 2 watervallen. 

Heel wat technische snufjes dus, maar onderhuids wordt het podium opgebouwd uit brandbaar spul, zo leert de materiaallijst: 2.616 kubieke meter piepschuim, 2.278 vellen multiplex, 2.460 blikken pur-schuim, 1.440 tubes kit, 225 liter houtlijm en 108 emmers modelleerpasta. “Dat zijn zeer brandbare producten”, zegt Tim Renders, die in een vorig leven 25 jaar lang brandweerman was.

Het piepschuim, in de volksmond beter bekend als isomo, wordt gebruikt omdat je er gemakkelijk fraaie vormen mee kan maken. Uit grote blokken piepschuim worden de decorelementen met de hand gebeeldhouwd. Die worden dan op multiplexplaten gekleefd, voor de stevigheid. Die worden dan op hun beurt aan een metalen stelling bevestigd

Omdat het piepschuim an sich een heel fragiel, moeilijk overschilderbaar én een brandbaar materiaal is, wordt het in het atelier van Tomorrowland overgespoten met een speciale coating: polyurea-spray. Die wordt keihard en is nagenoeg onbrandbaar. Maar de plekjes die niet behandeld zijn met de spray, zijn de zwakke plekken.

Waarom wordt het piepschuim dan gebruikt? Er zijn maar weinig alternatieven om dit soort constructies te maken, op een manier die haalbaar is en betaalbaar is. Daarom wordt het bijvoorbeeld ook gebruikt om praalwagens voor carnaval mee te maken.

Het is nog niet bekend wat de brand precies veroorzaakt heeft, maar de ingrediënten voor een zware brand waren aanwezig, zo legt Tim Renders uit. 

“Als je een hele constructie maakt van piepschuim, pur-schuim en multiplex, dan heb je maar een klein vonkje nodig.” Dat vonkje kan bijvoorbeeld afkomstig geweest zijn van het vuurwerk dat in het podium verwerkt was, of van werkzaamheden of een technisch falen, aldus Renders.

Hij hoopt dan ook dat er lessen worden getrokken uit wat er gisteren is gebeurd. “Brandgevaar wordt veel te vaak onderschat. Het wordt te vaak gezien als een ver-van-mijn-bedshow. Maar helaas is dat niet het geval. Met wat gezond verstand kan er al een deel verholpen worden. Maar bij een groot evenement moeten experts dit op voorhand heel goed bekijken.” 

Datzelfde hoopt de insider met wie VRT NWS sprak. “Ik hoop dat dit een aanleiding is om de gebruikte productietechnieken goed tegen het licht te houden, want eigenlijk is het onverantwoord op het vlak van veiligheid.”