Meer dan 90 procent van de door gebruikers voorgestelde 'community notes' op X wordt nooit gepubliceerd. Dat blijkt uit een studie van ngo Digital Democracy Institute of the Americas (DDIA). Dit cijfer werpt twijfel op over de doelstelling van deze methode om desinformatie op het internet te bestrijden.
"Meer dan 90 procent van community notes op X blijft onzichtbaar": rapport waarschuwt voor gebrekkige strijd tegen desinformatie
Joppe De Hert
Gepubliceerd:
DDIA publiceerde het onderzoek, nadat verschillende sociale netwerken de samenwerking met de ngo hadden stopgezet. DDIA biedt middelen aan om te modereren en desinformatie te bestrijden op sociale media.
Na een analyse van 1,76 miljoen voorgestelde notities tussen januari 2021 en maart 2025 concludeert DDIA dat “de overgrote meerderheid van de ingediende notities – meer dan 90 procent – nooit het publiek bereikt. Voor een systeem dat gepromoot wordt als snel, schaalbaar en transparant, zouden deze cijfers ernstige zorgen moeten baren”, benadrukt de Amerikaanse NGO in haar studie.
'Community notes'
Op X kunnen gebruikers al enkele jaren onder een bericht een opmerking of 'community note' toevoegen om extra context te bieden of een feitelijke fout te signaleren. Daarna kunnen andere gebruikers via een stemsysteem aangeven of zij de opmerking nuttig vinden. Als genoeg mensen positief stemmen, wordt de notitie openbaar gemaakt en staat die info onder het oorspronkelijke bericht. Het idee kwam er onder leiding van Linda Yaccarino, die woensdag is afgetreden.
Volgens het rapport werd in 2023 9,5 procent van de in het Engels ingediende notities gepubliceerd, tegenover slechts 4,9 procent begin 2025. Voor notities in het Spaans is echter een omgekeerde trend zichtbaar.
Veel niet-gepubliceerde notities blijven achterwege, door een gebrek aan consensus tijdens het stemsysteem. Andere voorgestelde notities worden zelfs nooit voor een stemming voorgedragen.
Dat komt omdat de toename van het aantal aangevraagde notities ervoor zorgt dat er net minder notities zichtbaar zijn. "Veel notities gaan verloren in het niemandsland. Ze blijven onzichtbaar en worden niet geëvalueerd door anderen."
Werken andere media binnenkort ook met 'community notes'?
Ook andere sociale netwerken tonen interesse in 'community notes'. Zo overwegen TikTok en Meta (Facebook, Instagram, Threads en WhatsApp) om de methode in te voeren.
De belangstelling van Meta komt er nadat de Californische techgigant begin dit jaar zijn Amerikaanse factcheckprogramma heeft stopgezet. Groepsleider Mark Zuckerberg vergeleek het programma met “censuur”, in lijn met de retoriek van de Republikeinse Partij, die momenteel aan de macht is.
De Europese Unie heeft recent een wetgeving goedgekeurd om illegale inhoud en desinformatie online aan te pakken (DSA). De EU zal mogelijk binnenkort moeten beslissen over de precieze verplichtingen voor sociale netwerken in de strijd tegen desinformatie.
