In Haïti gebruikt de overheid gewapende drones in de strijd tegen bendes die de hoofdstad Port-au-Prince teisteren. Volgens de autoriteiten kwamen al zeker 300 bendeleden om bij die aanvallen, maar ook het aantal burgerslachtoffers stijgt. Een wettelijk kader voor de operaties lijkt totaal te ontbreken.
Overheid van Haïti gebruikt drones in strijd tegen gewapende bendes in Port-au-Prince
Oscar Lahousse
Gepubliceerd:
Port-au-Prince is al jaren het toneel van escalerend bendegeweld. Sinds de moord op president Jovenel Moïse in 2021 werden gewapende groepen steeds machtiger. Om het geweld te stoppen, lanceerde de Haïtiaanse overheid in maart een nieuwe strategie: gewapende drones. Die worden vooral ingezet in wijken waar bendes zwaarbewapend zijn en de politie geen toegang meer heeft.
Voorstanders benadrukken dat de drones goedkoop en doelgericht zijn. Voor amper 200 dollar per stuk koopt de overheid de zogenaamde FPV-drones. Die ook gebruikt worden in Oekraïne om explosieven te droppen op strategische doelen.
Niet het Haïtiaanse leger, maar huurlingen besturen de drones. Zij zouden zijn gerekruteerd door Erik Prince, de oprichter van het omstreden privébeveiligingsbedrijf Blackwater. Volgens mensenrechtenorganisaties zijn al zeker 300 doden en 400 gewonden gevallen.
Steun bij de bevolking
Het is onduidelijk hoe de dronebestuurders hun doelwitten selecteren en in welke mate er onderscheid wordt gemaakt tussen bendeleden en burgers.
Beelden op sociale media tonen aanvallen op huizen, auto’s en zelfs een school. Buitenlandse partners, zoals Canada, uiten scherpe kritiek en verklaren dat de inzet in strijd is met mensenrechtenverdragen.
Toch is de steun onder de bevolking relatief groot. Veel inwoners zien voor het eerst in jaren dat de bendes het echt moeten ontgelden. "Het is nog steeds gevaarlijk, maar ik ben niet meer bang om de straat op te gaan", zegt een jongeman uit het stadscentrum.
Stad in handen van bendes
Port-au-Prince is al jaren het toneel van escalerend bendegeweld. Criminelen controleren nu naar schatting 90 procent van Port-au-Prince en bewaken alle toegangswegen errond. Volgens de Verenigde Naties zitten zo’n 4 miljoen inwoners gevangen in hun eigen stad.
De gevolgen zijn verwoestend: ziekenhuizen en scholen zijn gesloten, minstens 1,3 miljoen mensen zijn op de vlucht en alleen al dit jaar werden er al meer dan 4.000 mensen vermoord. Dat is een stijging van 24 procent tegenover 2024.
Artsen Zonder Grenzen trok zich deels terug nadat gewapende politieagenten patiënten executeerden in een ziekenwagen. Zelfs hulpverlening is er niet meer veilig.
Het is hoogst onzeker of de drone-operaties voor een duurzame oplossing kunnen zorgen. In Haïti heerst een van de meest schrijnende humanitaire crises ter wereld. Met de nieuwe vorm van oorlogsvoering tegen de bendes, blijft het risico op verdere escalaties erg groot.
