Bedrijven en instellingen die bijdragen aan de Israëlische bezetting en de militaire operaties in Gaza kunnen strafrechtelijke vervolgd worden. Dat stelt VN-rapporteur voor de Palestijnse gebieden Francesca Albanese in een nieuw rapport getiteld "de economie van een genocide". Albanese noemt daarin meer dan 40 bedrijven die volgens haar niet alleen passief profiteren van, maar zelfs actief bijdragen aan "de onderdrukking van het Palestijnse volk". "Dit is geen lijst, maar een systeem dat moeten worden aangepakt".
VN-rapporteur: "Ook bedrijven kunnen vervolgd worden voor betrokkenheid bij Israëlische economie van genocide"
Inass Mouhamou
Gepubliceerd:
"De situatie in de bezette Palestijnse gebieden is apocalyptisch". Met die woorden begon onafhankelijk VN-rapporteur Francesca Albanese vanmorgen aan haar presentatie voor de VN-Mensenrechtenraad in Genève. Daar stelde ze haar nieuwste rapport voor: 'From economy of occupation to economy of genocide' (Van economie van een bezetting naar economie van een genocide, red.).
De mensenrechten-rapporteur beschuldigt in dat rapport tientallen bedrijven en instellingen - waaronder wapenfabrikanten, technologiebedrijven en banken - van directe of indirecte betrokkenheid bij mensenrechtenschendingen in de bezette Palestijnse gebieden. Die bedrijven maken, volgens de VN-experte, deel uit van "ecosysteem van bemiddelaars" die de bezetting van de Palestijnse gebieden en "de genocide in Gaza" in stand houden.
Economische belangen
Volgens Albanese wordt de Israëlische bezetting van Palestijns grondgebied al sinds 1967 gefinancierd, versterkt en gelegitimeerd door het bedrijfsleven, dat niet alleen passief profiteert, maar ook actief bijdraagt aan wat zij "de logica van verdrijving en vervanging" van de Palestijnse bevolking noemt.
Als Palestina een plaats delict was, stonden onze vingerafdrukken overal
VN-rapporteur Francesca Albanese voor de Mensenrechtenraad in Genève
"Bedrijven leveren wapens, technologie, bouwmateriaal en financiering die cruciaal zijn voor de militaire controle, kolonisering en vernietiging van Palestijnse infrastructuur", klinkt het. "Zonder hun steun zou de bezetting en de genocide vandaag niet kunnen voortduren", aldus Albanese.
Juridische implicaties
Volgens de VN-experte kunnen bedrijven en instellingen die betrokken zijn bij Israëlische militaire operaties of de uitbreiding van nederzettingen aansprakelijk worden gesteld onder het internationaal strafrecht. Ook CEO's zouden persoonlijk vervolgd kunnen worden wegens medeplichtigheid aan internationale misdaden.
Dit is geen lijst, maar een systeem dat aangepakt en ontmanteld moet worden
VN-rapporteur Francesca Albanese voor de Mensenrechtenraad in Genève
Hoewel het rapport geen volledige lijst openbaar maakt, noemt het meer dan 40 bekende namen zoals de Israëlische wapenfabrikant Elbit Systems en het Amerikaanse defensiebedrijf Lockheed Martin. Ook techgiganten HP, Microsoft, Amazon en Google's moederbedrijf Alphabet worden genoemd. Deze bedrijven zouden technologie of diensten leveren die rechtstreeks bijdragen aan geweld tegen en surveillance en onderdrukking van Palestijnen.
Financiële instellingen zoals onder meer BNP Paribas en AXA spelen dan weer een belangrijke rol in de financiering van dergelijke Israëlische operaties op de Palestijnse gebieden. De genoemde financiële instellingen doen dat door staatsobligaties te ondersteunen, leningen te verstrekken aan wapenbedrijven, beleggingen te beheren in betrokken bedrijven, en door risico’s af te dekken voor andere marktspelers, leest het rapport.
Oproep tot actie
"Dit is geen lijst, maar een systeem dat aangepakt en ontmanteld moet worden", zegt Albanese voor de VN-Mensenrechtenraad. Ze roept op om bedrijven en instellingen wettelijk te verplichten zich terug te trekken uit alle activiteiten die verbonden zijn aan de bezetting van Palestijns gebied. Lidstaten hebben daar een juridische plicht toe, zo oordeelde ook het Internationaal Gerechtshof in juli 2024.
"Als Palestina een plaats delict was, dan stonden onze vingerafdrukken overal. Op wat we kopen, op hoe we sparen, op onze pensioenen, op de technologie die we gebruiken. Want als deze genocide blijft doorgaan, is dat omdat ze winstgevend is. Ze betaalt en ze betaalt goed."
Albanese pleit dan ook voor harde maatregelen: sancties, juridische vervolging en een wapenembargo tegen Israël. Actie is essentieel om de "economie van genocide" te stoppen en noodzakelijke voor vrede in de regio, aldus de VN-experte.
Hoe reageert Israël?
De Israëlische missie was niet aanwezig in Genève, maar noemde het rapport van Albanese eerder deze week nog “juridisch ongegrond, lasterlijk en een flagrante misbruik van haar mandaat”.
Israël schortte eerder dit jaar alle banden met de VN-Mensenrechtenraad op na beschuldigingen van "antisemitische vooringenomenheid".
VRT NWS sprak in mei 2024 nog met VN-rapporteur Francesca Albanese
