De vlag die de lading niet meer dekt

Elk jaar wordt het Antwerpse stadhuis in de zomermaanden bevlagd. Van welke landen het vaandel gehesen wordt, ligt vast in een protocol. Onder meer de landen met een diplomatieke vertegenwoordiging in Antwerpen krijgen een mast toegewezen. Daar is dus ook Israël bij. En in de huidige context is dat een probleem.

In elke zitting van de Antwerpse gemeenteraad wordt er heel wat tijd besteed aan het conflict in Gaza. Oppositiepartijen PVDA en Groen pleiten steeds weer voor stedelijke initiatieven tegen Israël en pro Palestina. Vlaams Belang doet het omgekeerde en werpt zich op als de grote verdediger van de joodse gemeenschap in Antwerpen.

De oppositie weet maar al te goed dat dit thema de coalitie verdeelt. De N-VA heeft zich opgewerkt tot de enige partij die politiek relevant is binnen de joodse gemeenschap. En dat heeft tegenwoordig gevolgen tot in de Brusselse Wetstraat. N-VA heeft het op alle niveaus moeilijk met rechtstreekse kritiek op Israël. Maar coalitiepartner Vooruit profileert zich net als een partij die wat Israël aanricht in Gaza beschouwt als genocide.

De stemming over een motie van Groen over het verwijderen van de Israëlische vlag gebeurde wellicht niet helemaal toevallig rond middernacht, helemaal op het einde van een eindeloze zitting. 46 van de 55 gemeenteraadsleden waren nog aanwezig. De stemming werd een thriller en eindigde in een patstelling, 23 voor en 23 tegen. Geen meerderheid dus en de vlag blijft dus hangen.

Maar de stemming legde wel voor het eerst een nieuwe scheidingslijn vast in de Antwerpse politiek. N-VA had het Vlaams Belang nodig om de motie af te blokken. Alle andere partijen stemden voor, inclusief coalitiepartner Vooruit. Nooit eerder was de polarisatie in Antwerpen zo duidelijk. 

De stemming heeft wonden geslagen in de Antwerpse coalitie, al zegt fractieleidster Kathleen Van Brempt van Vooruit in Gazet van Antwerpen dat ze niet verwacht dat de relatie met de N-VA zal verzuren, al vertellen N-VA bronnen in hetzelfde artikel een ander verhaal. De partij vindt dat Vooruit zich laat opjagen door PVDA en Groen.

Het voorwerp van de discussie, de Israëlische vlag, speelde nog een andere rol tijdens de gemeenteraad. Eerst liet de PVDA weten dat ze er in geslaagd was om 2 kleine Palestijnse vlaggen aan het bordes te bevestigen. Maar later bleek dat iemand er in geslaagd was om de Israëlische vlag van de mast te scheuren. Dat kan alleen gedaan zijn door iemand met een toegangsbadge. De dader is nog voortvluchtig, het onderzoek loopt.

Dat één en ander kon gebeuren, terwijl er op de Grote Markt heel wat politieagenten stonden, is op zijn minst merkwaardig. Die waren daar om de veiligheid te garanderen tijdens een pro-Palestijnse actie die om de hoek plaatsvond. Maar niemand heeft gezien wat er aan de stadhuisgevel is gebeurd. 

De politie maakte dus geen goede beurt en dat net op een moment dat de politiebegroting werd gestemd. Die gaat flink in het rood, de kosten voor het nieuwe mastergebouw hebben de reserves opgesoupeerd. Maar designmeubelen en dienstreizen naar New York stroken niet met een strak financieel beheer. En dus stond de N-VA opnieuw voluit in de wind, want die partij is al 12 jaar verantwoordelijk voor het veiligheidsbeleid van de stad.

En de politie had al een moeilijke week achter de rug. Een politiewagen heeft een kind aangereden dat de straat overstak op een zebrapad. Er kon geen hulp meer baten. De combi reed snel want hij was onderweg naar een dringende interventie.

Het 9-jarige slachtoffer was een kind van een joods gezin. Het dramatisch ongeval veroorzaakte vanzelfsprekend consternatie en emotie in de hele joodse gemeenschap. Burgemeester Koen Kennis ging op rouwbezoek bij de familie. Hij kreeg gezelschap van MR-minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin en dat is toch wel heel uitzonderlijk.

Het gaat in tegen het algemeen aanvoelen, maar het is nog niet zeker dat de politiewagen in de fout ging. Dat zal het onderzoek moeten uitwijzen. Diezelfde ochtend was er een incident waarbij een man lukrake voorbijgangers met een hamer te lijf ging. En dat geweld kwam kort nadat iemand de keel werd overgesneden op een bus. En in een periode waarin om de 2 dagen ergens aan een Antwerpse deur een brandbom ontploft.

Dan klinken de woorden van burgemeester Kennis in de gemeenteraad over Antwerpen als veiligste stad van het land enigszins hol. Cijfers komen niet altijd overeen met de dagelijkse realiteit en de perceptie over veiligheid en een efficiënte politie heeft alleszins een knauw gekregen.

Met de heisa over Israël en Gaza, de geweldspiraal en het politiegeld zit de N-VA plots in de Antwerpse hoek waar de klappen vallen. En dat terwijl de partij in het nieuwe college een sterke start had genomen. Met een kwartet dertigers en 2 ervaren krachten onder leiding van Els van Doesburg domineerde de partij niet alleen het bestuur. Het gaf ook de indruk van een team dat zich voor lange tijd wou engageren.

Coalitiepartner Vooruit is in het eerste half jaar nog niet echt uit de verf gekomen. Tot nu dus, met het incident rond de Israëlische vlag. Profileringsdrang of de brug te ver? En zal het hierbij blijven? Als het bestand tussen Israël en Iran standhoudt, dan zal de focus zich weer meer richten op de ellende in Gaza. De vakantie en de politieke windstilte komen dus niets te vroeg in Antwerpen.

Federale, regionale en stedelijke politiek zijn tegenwoordig communicerende vaten. De kans dat Vooruit uit de Antwerpse coalitie zou stappen is klein, al is nu wel bewezen dat N-VA ook met Vlaams Belang een meerderheid kan vormen. Maar dat zou ongetwijfeld gevolgen hebben voor de samenhang in de coalities op de andere niveaus. En als de meerwaardebelasting Vooruit naar de federale uitgang zou drijven, dan zal dat ook in Antwerpen meer dan een rimpeling veroorzaken.

Premier Bart De Wever heeft als gemeenteraadslid het hele spektakel rond de vlag van op de eerste rij mogen meemaken. Benieuwd of hij er tijdens de NAVO- en Europese top nog aan teruggedacht heeft. De kans lijkt eerder klein. Maar ook hij zal beseffen dat de volgende maanden en jaren zich aandienen als een rit over een hobbelige Romeinse heirbaan.  En dat de Israëlische vlag aan het stadhuis niet langer de lading dekt van een geoliede Antwerpse coalitie.