De verschillende lidstaten van de NAVO hebben een principeakkoord bereikt over de nieuwe bestedingsnorm van 5 procent. De bewoording in het akkoord is zo aangepast dat ook Spanje, dat dwars lag, het eens is met het akkoord. Spanje wordt volgens premier Sanchez niet verplicht om de hogere NAVO-norm te halen.
NAVO heeft principeakkoord bereikt over nieuwe norm van 5 procent voor defensie-uitgaven
Pieterjan Huyghebaert
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
Onder Amerikaanse druk zal het militaire bondgenootschap de uitgavenorm optrekken tot 5 procent van het bbp. Daarover zou nu een principeakkoord bereikt zijn. Dat melden verschillende persagentschappen op basis van diplomatieke bronnen.
Concreet gaat het over 3,5 procent voor strikt militaire uitgaven, zoals tanks, gevechtsvliegtuigen, luchtverdediging of raketten. Nog eens 1,5 procent zou moeten gaan naar aan defensie verwante domeinen.
Spanje lag dwars
Dat er een principeakkoord is, is verrassend. Spanje liet vorige week weten dwars te liggen. Het was de eerste NAVO-lidstaat die openlijk de verhoging in twijfel trok. "Volgens diplomatieke bronnen zou er een manier gevonden zijn om ook Spanje over de streep te trekken", zegt VRT-journalist Bert De Vroey van ter plaatse.
Volgens De Vroey gaat het vooral over de bewoording in de tekst. "Het zou niet meer gaan over 'wij zeggen toe' om 5 procent van het bbp uit te geven aan defensie, maar 'de bondgenoten zeggen toe'. Of deze formulering zal volstaan voor alle lidstaten is af te wachten." Onze regering besliste eerder al dat ze zich niet verzet tegen een verhoging naar 5 procent.
De aanpassing zou een nuance betekenen die de verklaring volgens diplomaten wat flexibeler maakt. Intussen verkondigt de Spaanse premier Sanchez op een persconferentie dat hij geen 5 procent zal uitgeven, maar slechts 2,1 procent. Sanchez claimt dat Spanje niet wordt verplicht om de hogere NAVO-norm te halen.
"We begrijpen de moeilijke geopolitieke context", zegt hij. "We respecteren de legitieme wens van andere landen om hun defensie-investeringen te verhogen als ze dat willen, maar wij zullen dat niet doen."
Betoging tegen NAVO
In Den Haag is aan de vooravond van de NAVO-top geprotesteerd. "Er lopen zo’n 4.000 à 5.000 mensen te betogen tegen de NAVO, maar ook tegen Israël en de politiek van Israël in Gaza. Ze voeren ook actie tegen de Amerikaanse bombardementen die vannacht zijn gestart in Iran", zegt De Vroey.
Zo’n 5.000 mensen is niet weinig, maar staat in schril contrast met de grote betoging tegen de oorlog in Gaza die vorige week door Den Haag trok. Toen zijn 150.000 mensen komen opdagen.
