Voor de festivalgangers is het pure ontspanning na een jaar hard werken of een pittige examenperiode, maar achter de schermen moeten de organisatoren met steeds meer wetgeving rekening houden. Regels die in Vlaanderen soms zelfs van gemeente tot gemeente kunnen verschillen. "Ik organiseer zowel evenementen in Oostende als in Kortrijk en de regels zijn op beide plekken anders", zegt Marcus Deblaere van Busker.
Festivalorganisatoren moeten met veel wetgeving rekening houden: "Regels kunnen van stad tot stad verschillen"
Stijn Van de Voorde (Studio Brussel) brengt in zijn wekelijkse podcast 'De popcast' het muzieknieuws van het moment. In de maand juni blikt hij samen met VRT NWS-journalist Kirsten Sokol vooruit op de festivalzomer van 2025. De 3e aflevering gaat over de wetgeving en alle regels rond festivals. Waarmee moet een organisator rekening houden? Wat zijn de knelpunten?
Wie een evenement organiseert, doet dat altijd in samenspraak met het lokale bestuur van de gemeente of stad waar het plaatsvindt. Zeker wanneer je iets nieuws wil organiseren, komt daar heel veel bij kijken en kunnen er problemen opduiken, benadrukt ervaringsdeskundige Marcus Deblaere. Hij organiseert eind deze zomer de 1e editie van Drift Festival in Kortrijk. "In Kortrijk kan er zeer veel", legt hij uit. "Zij willen de stad jong houden en hun stad ook profileren."
Capaciteit
De veiligheid van de bezoekers staat altijd voorop. Daarom zijn zaken zoals het aantal mensen dat op het terrein mag (de capaciteit) en crowd management (het beheren van grote groepen mensen om hun veiligheid en comfort te waarborgen) heel belangrijk geworden.
Maar hoe wordt bijvoorbeeld bepaald wat de capaciteit van een terrein is, versta: hoeveel festivalgangers mogen er op welke oppervlakte staan?
"Dat wordt per vierkante meter bepaald", legt Deblaere uit. "Buiten gaat dat om 1 à 2 mensen per vierkante meter, terwijl dat eigenlijk heel duidelijk zou moeten zijn. Veel zaken worden ook zonaal of lokaal geregeld en beslist. Op basis daarvan stel je je budgetten op. Kunnen er uiteindelijk 1.000 mensen minder staan, dan heb je wel een probleem. Ticketprijzen zijn daar ook aan gekoppeld."
Peter Decuypere, de ondernemer achter onder meer Fuse en I Love Techno, voegt eraan toe dat ook het aantal nooduitgangen een belangrijke rol speelt in het bepalen van die capaciteit. "Binnen is dat vaak een groter probleem, buiten minder. Dan komen er vragen als: geeft die nooduitgang uit op een trap, op een open straat, dat soort dingen."
Geluid
Voor de organisatie van festivals is er overkoepelende wetgeving, maar die kan lokaal dus anders toegepast worden. "Ik organiseer events in Oostende en Kortrijk en de regels zijn op beide plekken anders", zegt Deblaere.
Zeker wanneer het over geluidsniveaus gaat, die voor Vlaanderen geregeld worden door het VLAREM (Vlaams Reglement op de Milieuvergunningen), is het een kluwen waarin er voor organisatoren vaak een grote rol weggelegd is wanneer het gaat over communicatie naar de bands en hun entourage toe.
Als je op verschillende festivals maar tot een andere limiet mag gaan, moet je dat als organisator uitleggen. Voor geluidstechnici is dat soms ook raar
Marcus Deblaere, senior promotor en head of festivals bij Busker
"Als je op verschillende festivals maar tot een andere limiet mag gaan, moet je dat als organisator uitleggen. Voor geluidstechnici is dat soms ook raar. Op het ene festival mogen ze tot die limiet gaan, op het andere festival of indoorevent mogen ze maar tot die limiet gaan. Het is zeer belangrijk dat de oren van het publiek beschermd worden, maar het zou wel fijn zijn mochten het overal zeer duidelijk dezelfde normen zijn."
Een opmerking waar Decuypere het niet mee eens is. "Het hangt ook af van de locatie, wanneer er bijvoorbeeld een natuurgebied is, dan kan de gemeente of stad strenger zijn. De algemene regels zijn ook best wel oké, de meeste festivals krijgen 95, 98 of 100 dBa."
Herman Schueremans van Rock Werchter vertelde dan weer aan Kirsten Sokol dat hij liever zou zien dat de regels overal in Europa ongeveer hetzelfde zouden zijn. "Het enige wat ik zou vragen aan de overheid is dat men in België niet meer wetgeving oplegt dan in andere landen. Eigenlijk zouden die normen allemaal gelijk moeten zijn. Er moet daardoor vooral geen oneerlijke concurrentie ontstaan. Men zou erop moeten letten dat we samen sterk zijn in Europa."
"Niet overdrijven met regels op festivals"
Op festivals mag er in principe buiten gerookt worden, tenzij de organisator anders beslist en het terrein of een deel ervan rookvrij maakt. In gesloten plaatsen, zoals tenten met horeca of optredens, geldt een rookverbod. Organisatoren zijn verantwoordelijk voor het naleven van het rookverbod op hun evenemententerrein.
Dat laatste is volgens Deblaere "belachelijk en zeer moeilijk", al snapt hij dat het in theorie zo ingevoerd wordt. "Ik heb in de AB gewerkt, ga er daar maar eens iemand uithalen die een sigaret opgestoken heeft."
De rookwetgeving is dit jaar zelfs nog uitgebreid, waardoor er een verbod geldt op de verkoop van tabaksproducten in tijdelijke verkooppunten, zoals markten, braderijen en festivals. Op Graspop, dat dit weekend plaatsvindt, zullen er daardoor op het festivalterrein geen sigaretten meer verkocht worden.
We moeten ervoor opletten dat we van festivals geen ruimtes maken waar de regels strenger zijn dan erbuiten
Peter Decuypere, event expert
Iets waar Decuypere toch ook zijn bedenkingen bij heeft. "Socioloog Walter Weyns zegt dat evenementen een tijdelijke opschorting van waarden en normen zijn. Carnaval is daar een mooi voorbeeld van. Nu zijn festivals soms een nog strengere toepassing van normen en waarden. Je mag er niet roken, niet drinken, straks mogen we er zelfs niet meer dansen, enzovoort. We mogen ook niet overdrijven. We moeten ervoor opletten dat we van festivals geen ruimtes maken waar de regels strenger zijn dan erbuiten."
Dat ziet Deblaere dan weer anders. "Ik vind het wel mooi dat we er hier een sociologisch statement tussen gooien, maar ik vind dat in de samenleving en op festivals de regels gelijk zouden moeten lopen. Punt."


