Over de Israëlische luchtaanvallen op Iran circuleren op sociale media tal van misleidende video's. Oude beelden van vroegere raketaanvallen of van feestvierende Iraniërs worden gedeeld. Ook AI-gegenereerde foto's en computerbeelden tonen zogenaamd neergehaalde gevechtsvliegtuigen. Een kort overzicht van de meest gedeelde voorbeelden.
Oude video's en gemanipuleerde beelden overspoelen sociale media na luchtaanvallen tussen Israël en Iran
Nele Baeyens
Gepubliceerd:
In het kort
Israël voerde op vrijdag 13 juni luchtaanvallen uit op Iran gericht op nucleaire doelen. Sindsdien bestoken beide landen elkaar met raketten. Op sociale media gaan heel wat valse beweringen en video's rond over de aanvallen. Zo worden er oude video's gedeeld van feestvierende Iraniërs, oude video's van andere aanvallen en computerbeelden van de neergehaalde F35-vliegtuigen.
Feestvierende Iraniërs
Na de luchtaanvallen op Israël doken op sociale media video’s op van feestvierende Iraniërs die blij zouden zijn met de luchtaanval. Deze video zou gefilmd zijn in de wijk Ekbatan in de Iraanse hoofdstad Teheran.
Mensen zouden massaal op straat gekomen zijn nadat het nieuws van de aanvallen bekend raakte. Ze zouden de bombardementen zien als een aanval op het regime in Iran. De video werd zowel op X als op Instagram en TikTok gedeeld en haalde op al deze platformen samen meer dan 1 miljoen views.
Sinds gisteren circuleert ook deze video. Iraniërs zouden aan het zingen en dansen zijn in een tunnel om de aanvallen op hun regime te vieren. Als bijschrift wordt bij deze video gezet “Dag 3 van de oorlog, Iraniërs dansen.”
Maar beide video’s zijn oud en hebben niets te maken met de huidige aanvallen. De eerste video dateert van maart dit jaar en toont een groep Iraniërs die in het westen van Teheran Perzisch nieuwjaar vieren.
De tweede video dateert uit 2023. Volgens factcheckers van India Today gaat het om een video van mensen die in de file stonden en om de tijd te doden samen begonnen te zingen en te dansen.
Conclusie
Op sociale media gaan beelden rond van Iraniërs die feest zouden vieren omdat ze de bombardementen van Israël zouden zien als een aanval op het regime in Iran.
Die beelden zijn oud en tonen geen feestvierende Iraniërs na de recente luchtaanvallen. We beschouwen de video's daarom als onwaar.
Beelden van vorige Iraanse raketaanval circuleren opnieuw
Deze video wordt ook druk gedeeld op sociale media. Volgens sommigen zouden op de beelden Israëlische raketten te zien zijn die op Iran gericht zijn. Anderen beweren dan weer dat het om een reactie van Iran tegen Israël gaat .
Volgens Duitse factcheckers van DW gaat het om een oude video die niets met dit conflict te maken heeft. De beelden tonen een Iraanse raketaanval op Israël in oktober 2024. Het is niet de eerste keer dat deze video gepost wordt met een verkeerde context. Tijdens de raketaanvallen van begin mei tussen India en Pakistan werd de video ook gedeeld .
Conclusie
Deze video zou beelden tonen van de raketaanvallen tussen Israël en Iran en wordt vaak gedeeld op sociale media.
Deze video dateert van oktober 2024 en heeft niets te maken met de huidige raketaanvallen. We beoordelen deze video dan ook als onwaar.
Computerbeelden van F35-gevechtsvliegtuigen
Volgens berichten in de Tehran Times zou Iran drie F-35 gevechtsvliegtuigen hebben uitgeschakeld sinds Israël begonnen is met aanvallen op Iraanse militaire en nucleaire installaties.
In die context worden heel wat foto’s en video’s gedeeld van zogezegd neergehaalde F-35 vliegtuigen. Zo zou deze foto volgens velen op sociale media een neergehaald Israëlisch F35-toestel tonen. De foto werd zo'n 30.000 keer bekeken op X.
Maar dit beeld lijkt gemaakt met AI. Je ziet bijvoorbeeld dat de Davidster vreemd geplaatst is op het toestel. Ook de motor van het vliegtuig brandt nog steeds en de cockpit is nog gesloten. Ook het gras onder het vliegtuig is nog ongerept.
Op sociale media gaat ook deze video sterk rond. Op de beelden zou te zien zijn hoe Iran een F-35 gevechtsvliegtuig uitschakelt. Maar deze beelden zijn gemaakt met de computer in een soort van militaire simulator. De maker van de beelden plaatste deze 4 weken geleden op YouTube . Op de beelden zie je volgens hemzelf ook geen F-35 maar een Sukhoi 57.
Conclusie
Op sociale media gaan verschillende foto's en video's rond waarop neergehaalde F-35 vliegtuigen te zien zouden zijn.
Maar het gaat om een AI-beeld en beelden gemaakt met de computer. Er zijn voorlopig nog geen beelden van het uitschakelen van F-35 gevechtsvliegtuigen. We beschouwen deze foto en video als onwaar.
Meer informatie over de factchecks van VRT NWS
Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier.
Deze factcheck werd geschreven op basis van de informatie die beschikbaar is op het tijdstip van publicatie. Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel.
Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.
Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties.
Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.
VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN ).
