De Hoge Gezondheidsraad komt met 17 richtlijnen rond voeding, om het risico op bepaalde ziektes te beperken. Tegelijk blijkt uit onderzoek van Sciensano dat de eetgewoonten van Belgen nog lang niet in lijn liggen met dat advies: "De consumptie van bewerkt rood vlees of charcuterie is zorgwekkend", zegt onderzoekster Isabelle Moyersoen.
Veel peulvruchten, weinig salami: Hoge Gezondheidsraad komt met nieuwe voedingsadviezen
Sofie Laermans
Gepubliceerd:
"We hebben ons gebaseerd op een studie die in kaart bracht wat de oorzaken van vroegtijdige sterfte en van chronische ziektes zijn in ons land. Denk aan hart- en vaatziektes, diabetes, leverafwijkingen en bepaalde vormen van kanker", legt onderzoeker Guy De Backer van de Hoge Gezondheidsraad uit.
"We hebben dan gekeken naar welke voedingsmiddelen daarmee verband houden", gaat hij verder. Dat leverde dus een set van 17 concrete adviezen op. Hoe hoger op de lijst, hoe belangrijker ze zijn voor onze gezondheid.
De 3 belangrijkste adviezen:
Eet elke dag ten minste 125 gram volle in plaats van geraffineerde graanproducten. Vervang wit brood of witte pasta door volkorenvarianten.
Eet niet meer dan 300 gram niet-bewerkt rood vlees (biefstuk, varkenshaas, …) per week. Vervang het door peulvruchten, vis, gevogelte of eieren. Beperk de consumptie van bewerkt rood vlees (charcuterie, bereide vleeswaren, ...) tot 30 gram per week.
Eet meerdere keren per week peulvruchten zoals linzen, witte en bruine bonen, spliterwten, kikkererwten en sojabonen.
Het volledige advies kan je hier vinden.
Veel van de adviezen gaf de Gezondheidsraad in het verleden al mee . Zo adviseren ze nog steeds een maximum van 300 gram rood vlees en 30 gram charcuterie per week, en mikken we best op 250 gram fruit en 300 gram groenten per dag.
Enkele kleine wijzigingen: in het vorige advies stond om 1 keer per week peulvruchten te eten, nu gaat het om meerdere keren per week. En we mogen gerust ook wat meer noten en zaden eten, een handvol per dag.
De HGR hield ook rekening met de Belgische eetcultuur. Zo kwam er ook een advies over aardappelen bij. Er wordt aangeraden om regelmatig aardappelen of zoete aardappelen te eten, maar om daarbij best niet voor gefrituurde producten te kiezen.
Met oog voor milieu en sociaal contact
De Hoge Gezondheidsraad wijst ook op het belang van milieubewust te eten. Je kiest bijvoorbeeld beter voor fruit of groenten van het seizoen.
Dat we idealiter vaker voor peulvruchten kiezen, is vooral omdat we nu meer weten over de gezondheidsvoordelen van peulvruchten. Maar ook de ecologische voetafdruk speelt mee. "We hebben eiwitten nodig. En dan zijn plantaardige eiwitten, zoals in peulvruchten, een duurzamere keuze. En dat draagt bij tot het advies", zegt De Backer.
Daarnaast benadrukt de raad net als vorige keer het belang van samen eten. "We kijken niet alleen naar voeding en gezondheid, maar ook naar welzijn. En het is geweten dat samen eten daartoe bijdraagt" gaat De Backer verder.
Toch moeilijk voor veel Belgen
Maar hoeveel Belgen eten maar 30 gram - of zo'n 2 sneetjes - charcuterie per week? Sciensano deed onderzoek naar de eetgewoontes van Belgen, en daaruit blijkt dat heel wat Belgen er niet in slagen om de richtlijnen op te volgen.
Slechts 7% van de volwassenen eet voldoende groenten, en amper 10% haalt de richtlijn voor fruit. En ook de richtlijn rond charcuterie lijkt onhaalbaar voor veel Belgen: 91% van de volwassenen overschrijdt de aanbevolen limiet.
Uit de bevraging bleek ook dat vrouwen, mensen met een hoger opleidingsniveau en inwoners van Vlaanderen doorgaans meer eten en drinken in lijn met de adviezen. Ouderen eten dan weer meer fruit, maar drinken minder water dan andere leeftijdscategorieën.
De consumptie van alcohol en frisdranken zou sterk verminderd moeten worden
Isabelle Moyersoen, onderzoekster bij Sciensano
Maar over het algemeen doen we het dus best slecht. "De consumptie van bewerkt rood vlees of charcuterie is zorgwekkend, en ook de consumptie van alcohol en frisdranken zou sterk verminderd moeten worden." zegt Isabelle Moyersoen, onderzoekster bij Sciensano.
"Een omgeving creëren waarin gezonde voeding de eenvoudigste keuze is, moet centraal staan. Daarbij denken we aan het betaalbaarder maken van gezonde producten, betere etikettering en strengere regulering van voedselmarketing", concludeert ze
Er werden al stappen genomen in die richting. Vanaf volgend jaar mogen Belgische voedingsbedrijven geen reclame meer maken voor ongezonde voeding en dranken voor jongeren onder de 16 jaar. Ook de reclameregels voor ongezonde voeding in en rond scholen worden strenger.
Diëtiste en voedingscoach Ellen Devroe geeft uitleg in De Ochtend op Radio 1
