Vlaanderen en Frankrijk hebben een nieuw akkoord ondertekend om overstromingen in De Moeren beter aan te pakken. Volgens een oud verdrag moet het water uit De Moeren via Nieuwpoort naar zee terugvloeien, maar tijdens de wateroverlast in de Westhoek in 2023 bleek dat niet evident. In het nieuwe verdrag kan dat nu ook via Duinkerke. Het verdrag stelt nu ook duidelijk wie verantwoordelijk is en hoe de automatische afspraken in werking treden bij een noodsituatie.
Nieuw akkoord tussen Vlaanderen en Frankrijk: afspraken rond aanpak wateroverlast in Westhoek nu duidelijker
Moonray Grunewald
Gepubliceerd:
In het kort:
Vlaanderen en Frankrijk ondertekenden het 'De Moerenverdrag' dat betere afwatering mogelijk maakt bij wateroverlast in het grensoverschrijdende poldergebied De Moeren.
Het nieuwe verdrag legt vast dat overtollig water nu ook via Duinkerke naar zee kan vloeien, terwijl dit volgens een oud verdrag enkel via Nieuwpoort mocht.
Het akkoord specificeert ook wie verantwoordelijk is bij hoogwater, hoe infrastructuur wordt beheerd en hoe automatische afspraken in werking treden bij noodsituaties.
De Moeren is een poldergebied dat deels op Vlaams en deels op Frans grondgebied ligt. Het gebied ligt onder de zeespiegel en is bijzonder kwetsbaar voor overstromingen. Dat bleek ook in 2023.
Door uitzonderlijke regen en een verhoogde afvoer van regenwater uit Frankrijk was er toen grote wateroverlast in de Westhoek. De ondergrond raakte verzadigd, verschillende waterlopen in het IJzerbekken traden buiten hun oevers en 6.000 hectare landbouwgrond overstroomde.
Tijdens die wateroverlast werd onder meer het noodpompstation aan de Speievaart in Veurne, dat water uit de Binnen Moeren naar het kanaal Nieuwpoort–Duinkerke kan pompen, ingezet. Ook een schuifconstructie in Duinkerke, die extra afvoer mogelijk maakt naar het Canal Exutoire, werd toen succesvol ingezet bij de wateroverlast in 2023.
Nu wel juridische basis voor afspraken
Maar dat gebeurde toen nog zonder formele juridische basis. Daarom ondertekenden Vlaams minister-president Matthias Diependaele (N-VA) en de Franse minister van Europa en Buitenlandse Zaken, Jean-Noël Barrot, vandaag het 'De Moerenverdrag' in Rijsel.
De nieuwe overeenkomst bouwt verder op het Frans-Belgische verdrag van 1890 en het later goedgekeurde vervolg in 1968, maar actualiseert de afspraken nu fundamenteel. Het protocol specificeert wie waarvoor verantwoordelijk is bij ernstige hoogwaterstanden; hoe de infrastructuur wordt beheerd en onderhouden; hoe automatisch afspraken in werking treden bij een noodsituatie; en hoe de samenwerking structureel wordt versterkt tussen alle betrokken partijen.
Het verdrag creëert zo een stevig juridisch fundament voor toekomstgericht, gedeeld waterbeheer in de regio. "Dit verdrag legt voor het eerst vast hoe beide landen samen optreden bij extreme weersomstandigheden en wateroverlast", zegt Diependaele. "Het maakt een snelle en gecoördineerde afwatering mogelijk om inwoners te beschermen tegen extreme neerslag en langdurige natte periodes."
