Michael O’Leary, de CEO van Ryanair, heeft de doelstelling bereikt voor een uitzonderlijke bonus van 100 miljoen euro. Het aandeel van de luchtvaartmaatschappij sloot donderdag voor de 28e dag op rij boven 21 euro. "Het klinkt exuberant, maar in context valt het mee", zegt financieel econoom Tom Simonts.
Ryanair-CEO O’Leary is nu zeker van bonus van 100 miljoen euro, econoom: "Ik vind dat getal minder indrukwekkend dan het lijkt"
Ayoub Sadik
Gepubliceerd:
De Ierse topman (64) kan de bonus pas verzilveren als hij tot 2028 aan boord blijft. De premie is een van de grootste in de Europese bedrijfswereld. Het plan werd bij Ryanair al jaren geleden goedgekeurd. O'Leary kan tegen een vaste prijs van 11,12 euro per stuk 10 miljoen aandelen kopen. Aan de huidige beurskoers van ongeveer 23 euro komt dat neer op een papieren meerwaarde van ruim 100 miljoen euro.
Financieel analist Tom Simonts (KBC) nuanceert het bedrag. "Het gaat om opties. Hij krijgt dat geld niet cash. Als de aandelenkoers in 2029 zou kelderen, heeft hij in feite niets verdiend."
Volgens Simonts is het bovendien een vorm van prestatiegerichte langetermijnverloning. "Eigenlijk moet je die vergoeding uitstrijken over misschien 20 jaar. Hij heeft Ryanair uitgebouwd tot een Europese topspeler, met meer dan 200 miljoen passagiers per jaar."
Hoewel de bonus hoog is, is ze niet zonder precedent. "Nee, er zijn er nog geweest," zegt Simonts. "De bekendste is Elon Musk natuurlijk, maar ook in Europa zijn er voorbeelden. In relatieve termen vond ik de bonus voor Ilham Kadri bij Solvay zelfs groter." Kadri kreeg voor haar rol bij de afsplitsing van het chemiebedrijf uit Solvay een directe cashbonus van 12 miljoen euro.
Kritiek op aandeleninkoop
Er klinkt kritiek op het feit dat de bonus gekoppeld is aan de aandelenkoers, die soms kunstmatig omhoog kan worden gehouden doordat het bedrijf eigen aandelen terugkoopt. Simonts erkent die zorgen, maar nuanceert: "Ryanair had simpelweg te veel cash omdat Boeing zijn bestellingen niet kon leveren. In zo’n situatie is aandeleninkoop een logische stap."
O’Leary zelf haalt de schouders op. "Ryanair heeft uitzonderlijke waarde geleverd voor aandeelhouders", zegt hij. Hij wijst op de lonen in het voetbal. "Spelers in de Premier League verdienen jaarlijks 20 tot 25 miljoen euro. Wij moeten blijven presteren tot 2028 vooraleer we iets krijgen."
Hoe werkt het aandelenoptie-beloningssysteem?
De bonus van Michael O’Leary maakt deel uit van een langetermijn-incentiveplan, ook wel Long-Term Incentive (LTI) genoemd, gebasseerd op aandelenopties. Deze opties geven topmanagers het recht om aandelen van het bedrijf te kopen tegen een vooraf bepaalde prijs. Als de marktprijs hoger ligt, kunnen zij de aandelen tegen een lagere prijs aankopen en zo winst maken.
De aandelenopties kunnen doorgaans pas na enkele jaren worden uitgeoefend. Dit zorgt ervoor dat top-CEO’s langer aan het bedrijf verbonden blijven en gestimuleerd worden om op lange termijn te presteren. Vaak zijn er ook prestatievoorwaarden, zoals het behalen van financiële doelstellingen of het bereiken van een minimum aandelenkoers.
Het systeem zorgt ervoor dat de belangen van management en aandeelhouders beter op elkaar aansluiten. Door ‘skin in the game’ te creëren, stimuleert het bestuurders om te focussen op duurzame groei in plaats van op kortetermijnresultaten.
Ook andere topbestuurders in Europa maken gebruik van vergelijkbare langetermijnbeloningsplannen. Zo ontving Carlos Tavares, CEO van autofabrikant Stellantis, in 2023 een langetermijnbonus van tientallen miljoenen euro’s. Daarnaast kreeg Pascal Soriot, CEO van het Brits-Zweedse AstraZeneca, in datzelfde jaar een beloning van meer dan 17 miljoen euro, grotendeels bestaande uit prestatiegerelateerde aandelen.
