Pendelaars zien vaker daklozen slapen in station Leuven: "Niet eenvoudig om hen te helpen" 

"Al meer dan een half jaar zie ik in het station een man slapen op de banken in een van de hallen", getuigt een pendelaar. "Daarna kwam er ook een dame slapen en sinds een tijd gaat het soms zelfs om 6 mensen, allemaal met zakken en een slaapzak. Bovendien veroorzaken ze soms ook overlast."

De pendelaar vindt dat er te weinig initiatief wordt genomen om de dak- en thuisloze mensen aan te spreken. "Er is weinig tot geen beweging van NMBS, politie, stadswachten of CAW. Is er dan niemand die dit opmerkt?"

De politie van Leuven bevestigt dat er de voorbije weken meldingen binnenkomen over een groep dak- of thuisloze mensen die frequent in het station van Leuven verblijft. 

"Er is een overeenkomst tussen de politie en NMBS, die zegt dat de aanwezigheid gedoogd wordt. Dat is ook maar menselijk en anders moeten ze toch elders een slaapplek zoeken", zegt politiewoordvoerder Marc Vranckx. "Als iemand overlast veroorzaakt, gaan we natuurlijk wel over tot actie. Dat gebeurt af en toe, en dan wordt die persoon even meegenomen naar de cel."

Volgens de politiewoordvoerder is een permanente oplossing minder evident. "Het is voor ons niet altijd mogelijk om iemand meteen te helpen, het is dweilen met de kraan open, maar de diensten van CAW en de stad gaan ermee aan de slag."

Hoewel het Centrum Algemeen Welzijnswerk (CAW) Oost-Brabant dagelijks meldingen krijgt over dak- en thuisloze personen, is het aantal niet toegenomen.

"Burgers en contactpersonen zoals de NMBS en De Lijn maken inderdaad af en toe een melding wanneer ze opmerken dat iemand op straat of in de gebouwen verblijft. Hoewel er niet aanzienlijk meer dak- en thuisloze mensen zijn, zijn ze meer aanwezig in het straatbeeld door het warme weer. Ze komen uit hun beschutte omgeving en zijn daardoor zichtbaarder in het straatbeeld", zegt Kristof Lisson van CAW.

Lisson benadrukt dat, wanneer een burger een melding maakt van de aanwezigheid van dak- en thuislozen, de straathoekwerkers van CAW ermee aan de slag gaan. Het gaat vaak om een lang traject.

Het team van opgeleide maatschappelijk werkers gaan het gesprek aan met de mensen op straat en proberen zo een vertrouwensband op te bouwen. "We treffen mensen aan die al vaak teleurgesteld werden door hulpverlening, en daar is een zeker wantrouwen. We werken langzaam aan een langdurige relatie", zegt Lisson.

"In afstemming met de cliënt gaan we vervolgens op zoek naar wat we voor hen kunnen betekenen. Er is een heel netwerk in Leuven, in samenwerking met de stad. Het gaat bijvoorbeeld om buurtcentra of ons eigen aanbod, waar we mensen naartoe begeleiden als zij dat zelf willen."

"Vanuit de perceptie van de burger, kan het wel een aanslepend probleem lijken. Maar er moet nuance gezet worden. Wat je als buitenstaander ziet, komt niet noodzakelijk overeen met wat een hulpverlener ziet. We zetten in op trajecten, maar dat zijn vaak langdurige trajecten."

Het CAW wordt geconfronteerd met een beperkt aanbod aan woningen en aangepaste begeleiding, zegt Lisson: "De meest zichtbare oplossing zou zijn dat we met een vingerknip een huis zouden tevoorschijn toveren. Er is goede wil vanuit de stad, maar het is complexer dan dat. Het tekort aan sociale woningen is een probleem van heel Vlaanderen en België."

"Het is tijd dat we kijken naar structurele oplossingen. Ik denk aan 'housing first', waarbij mensen die dakloos zijn direct en onvoorwaardelijk een woning krijgen. Van daaruit kan de stap genomen worden naar hulpverlening. Zolang je niet weet waar je de nacht gaat doorbrengen, is het moeilijk je bezig te houden met je administratie of je gezondheid."  

Wat je als burger kan doen? "Het is natuurlijk begrijpelijk dat iemand de politie zou bellen in verband met overlast of uit een bepaald onveiligheidsgevoel. In Leuven zitten de verschillende diensten, van hulpverleners tot de groendienst, wel eens samen zodat we samen op een zorgende manier tegemoet kunnen komen. Het zal dus zeker bij ons terechtkomen, maar je kan ook zelf een melding maken bij CAW Oost-Brabant."

"Daarnaast horen we vaak zelf van dak- en thuisloze mensen dat burgers hen gewoon mogen aanspreken. Respecteer het wanneer ze het gesprek niet willen aangaan, maar zie hen gewoon als een burger die plaatsneemt aan het station en die misschien nood heeft aan een gesprek of hulp."

"Er bestaat helaas geen mirakeloplossing voor wie dak- of thuisloos is", zegt schepen Lies Corneillie (Groen). "De situatie van wie op straat leeft, is doorgaans erg complex. Om goed zicht te krijgen op de omvang van de problematiek, organiseerden we al tweemaal een telling van het aantal dak- en thuislozen in onze stad en regio."

"Uit de 1e telling vloeide een ambitieus actieplan met 90 actiepunten voort. Dat voeren we nu samen met tientallen Leuvense organisaties uit. Het gaat dan onder meer over Housing First, waarbij we aan wie dakloos is eerst een woning aanbieden en van daaruit begeleiding opstarten. De aanwezigheid in de straat van basiswerkers is ook cruciaal, zij houden contact en proberen stap voor stap vertrouwen op te bouwen.”