Eddy Snelders excuseert zich bij slachtoffers: "Ik doe mijn uiterste best om te werken aan mezelf"

Snelders moest zich verantwoorden voor exhibitionisme, voyeurisme, openbare zedenschennis, bezit van beelden van kindermisbruik en de aanranding van 3 vrouwen. Snelders had onder meer een camera verstopt in de badkamer van zijn vakantiehuis in de Ardennen, waar vrienden en familie geregeld te gast waren.

Op het einde van de zitting nam Eddy Snelders zelf het woord: "Ik ben losgeslagen geweest, jaren aan een stuk. Ik zag ze niet als slachtoffers. Ik heb daar diepe spijt van. Ik ben verantwoordelijk. Ik heb dat allemaal alleen gedaan en ik moet alleen mijn verantwoordelijkheid nemen. Ik hoop iedereen die ik pijn heb gedaan ooit nog op een normale manier te kunnen spreken."

Snelders noemt het zelf "een gecamoufleerde handicap in zijn hoofd". "Ik heb er niet tegen kunnen vechten. Ik ben zwaar uitgegleden in 1977 (toen werd hij al eens veroordeeld), en ik ben verder gegaan. Ik had er geen controle over, er werd ook niet over gesproken."

"Ik kan de tijd niet terugdraaien. Ik kan alleen maar verder werken aan mezelf. Maar het doet pijn als mensen zeggen dat het mij niet spijt."

Hij benadrukt dat hij eindelijk steun gevonden heeft in de juiste therapie. "U mag mij die levenslang geven, ik verdien dat."

Een van de advocaten vraagt dat Snelders zich omdraait en excuses aanbiedt aan alle slachtoffers hier. Iets wat hij ook doet. Met zijn blik gericht naar de slachtoffers, en zijn handen bij elkaar gevouwen, zegt hij: "Mijn diepste excuses. Ik doe mijn uiterste best om te werken aan mezelf, weg van het duiveltje dat in mijn hoofd zat". 

"Nederigheid is de enige juiste houding, veel schaamte." Dat zegt advocate Sanne De Clerck, die beklaagde Eddy Snelders verdedigt. "Je kan alleen maar zeggen dat hij het serieus verkloot heeft."

"Voor de feiten die effectief hebben plaatsgevonden, daar zijn geen excuses voor. Proberen te begrijpen, dat is niet hetzelfde als excuses zoeken. We gaan proberen antwoorden te geven. Ook ik heb mijn best moeten doen om Eddy Snelders te begrijpen."

"Hij is profvoetballer geweest. Alles was een mooi plaatje. Hoe is het mogelijk dat je jezelf zo verliest en alles op het spel zet?", aldus De Clerck in haar pleidooi. "Waar ik van overtuigd ben, is dat deze man voor het eerst in 50 jaar zijn daden, demonen, de schade durft benoemen."

"Slachtoffers moeten gehoord en geloofd worden", stelt meester De Clerck. "Maar we moeten opletten dat beschuldigingen altijd een veroordeling worden." Zo betwist de advocate van Snelders dat hij zijn stiefdochter zou aangerand hebben. Ook het bezit van beelden van kindermisbruik wordt ontkend: "Mijn cliënt heeft geen interesse in kinderen. Als u wil, herhaal ik dat nog 10 keer. Zijn laptop zou er anders hebben uitgezien".

Bepaalde aanklachten ontkent Snelders dus. "Maar dat is niet de essentie", erkent zijn advocate. De essentie: de beelden die van tientallen vrouwen stiekem zijn gemaakt. "Elk beeld is er een te veel", aldus zijn advocate. "Als je de media mag geloven, dan was zijn chalet 1 grote big brother. Maar hij was er niet continu mee bezig, enkel wanneer de gelegenheid zich voordeed."

Dat de gevonden beelden en bestandsnamen maar het topje van de ijsberg zouden zijn, zoals de burgerlijke partijen vrezen, dat vindt Sanne De Clerck "nodeloos paniek zaaien". "Al heeft mijn cliënt inderdaad een usb-stick kapot gemaakt. Dat mag u hem kwalijk nemen. Hij was in paniek."

Slachtoffers stellen zich ook de vraag: zijn mijn beelden verspreid? "Daar is geen enkele aanwijzing voor. Elk kleinste spoor dat zou kunnen leiden naar verspreiding, is onderzocht. Eddy Snelders is de enige die de beelden ooit gezien heeft."

Blijft de vraag hoe het komt dat het met Snelders zo ver is kunnen komen. "Ik denk niet dat je als voyeuristisch persoon geboren wordt", stelt zijn advocate. Ze verwijst naar zijn jeugd. "Preutser dan het gezin Snelders vond je ze niet. Zijn vader was autoritair en de lat werd erg hoog gelegd."

Meester De Clerck haalt een seksuologe aan: als je kil wordt opgevoed, waarbij niet over seksualiteit gesproken wordt, kan dat leiden tot voyeurisme. Bovendien werd Snelders als 13-jarige door een groep jongens vastgehouden die over hem ejaculeerden.

"Een ingrijpende gebeurtenis waarover hij thuis niet kon spreken. Ik denk dat we vandaag kunnen stellen dat die verwerking niet succesvol is geweest. Nadien is het verhaal begonnen van door het sleutelgat te piepen."

Snelders heeft aan verschillende slachtoffers al een schadevergoeding betaald, nog voor het proces echt van start gegaan was. Dat is redelijk uitzonderlijk, maar het gebeurt nog. Verschillende burgerlijke partijen vragen zich af of dat is om de touwtjes in handen te houden. 

"Is het echt ondenkbaar, echt onmogelijk dat iemand op een bepaald moment denkt: fuck, wat heb ik gedaan? Dat hij in de spiegel kijkt? Dat hij iets wil proberen te doen om het goed te maken? Denkt u dat het echt allemaal afglijdt van hem, dat het hem niet raakt, dat hij daar niet wakker van ligt?", haalt De Clerck uit. 

Ze begrijpt niet dat daar nu spel van gemaakt wordt: "Slachtoffers vrágen een schadevergoeding, een cliënt betáált. (...) We hebben gekeken wat we nu al konden doen. We hebben een inspanning proberen te leveren voor het proces. Ik stel me nu de vraag of we het misschien beter niet gedaan hadden." 

"Mijn cliënt heeft jarenlang naar anderen gekeken, behalve naar zichzelf. Hij is blind geweest voor zijn eigen fouten en voor de gevoelens van anderen. We vragen geen vergiffenis. Het is in de eerste plaats tijd om verantwoordelijkheid te nemen. Het enige dat we vragen, is om de feiten te bekijken in het licht van iemand die voor het eerst niet wegkijkt."

Volgens de openbaar aanklager zijn de feiten "bijzonder ernstig". "Dat de impact zeer groot is, blijkt ook uit de zeer oprechte en krachtige getuigenissen", zei de procureur.

De aanklager vraagt aan de rechter om Snelders een celstraf op te leggen van 5 jaar, waarvan de helft met uitstel, gekoppeld aan voorwaarden.

De Clerck vraagt om Snelders niet naar de gevangenis te sturen. "Dat zou de meest onverantwoorde beslissing zijn, voor hem en voor de hele maatschappij. Het zou recidive in de hand werken. Eddy Snelders hoort niet thuis in de gevangenis."

Ze vraagt ook om rekening te houden met verzachtende omstandigheden, zoals zijn jeugd, het feit dat de zaak uitgebreid in de media geweest is en het feit dat hij al anderhalf jaar therapie volgt. Volgens haar is een straf met uitstel, gekoppeld aan voorwaarden, het meest passende. 

De uitspraak volgt op 23 juni.

In totaal zijn een 65-tal slachtoffers geïdentificeerd in de zaak, een dertigtal stelde zich ook burgerlijke partij. Velen van hen zijn ook aanwezig in de rechtszaal om hun verhaal te doen. 

Het gaat onder meer om de (nu ex-)partner van Snelders, Bé De Meyer, die in de jaren 90 te zien was in tv-programma's als 'Het rad van fortuin' en 'Zondag Josdag'. Ook voormalig presentatrice Martine Prenen stelde zich burgerlijke partij en is naar het proces gekomen.

En dat verhaal klinkt op veel punten hetzelfde. Hun privacy en integriteit werd gekreukt, hun vertrouwen kreeg een serieuze knak. Tot op vandaag voelen ze een grote impact. "Ik kijk nog altijd onder lavabo's, ik check of er camera's zijn in hotelkamers of in kleedhokjes", klinkt het bijvoorbeeld. Ze worstelen met vragen: "Welke beelden zijn er gemaakt? Wie heeft die gezien? Zijn die verspreid?". Vragen waar er volgens hen tot nu toe geen antwoord op kwam. Ze willen vooral ook erkenning. "Een echte sorry."

Opmerkelijk is ook hoe alle slachtoffers elkaar kennen. "Het is hier bijna de gastenlijst van een familiefeest", omschrijft een van de advocaten het. "Alleen is het hier de bevreemdende setting van de rechtbank." De emoties lopen bij momenten hoog op in de zaal. 

De stiefdochter van Snelders werd ook stiekem gefilmd. Zij hield in de rechtszaal een emotioneel betoog: "Van de ene dag op de andere verloor ik mijn beste vriend en mijn vertrouwenspersoon. Als dit mij door een andere dader overkomen was, zou ik bij jou mijn verhaal hebben gedaan. Zo diep was mijn vertrouwen in jou."

En toen richtte de jongevrouw zich rechtstreeks tot Snelders: "Bij de tweede inzage in het dossier zag ik dat je mij gefilmd hebt in mijn slaapkamer, mijn persoonlijke ruimte. Dat was een camera met sensoren. Dat is geen impuls, dat is een bewuste keuze."

"Ik heb nog één vraag en ik wil dat je me aankijkt en voor één keer de waarheid spreekt: hoe vaak heb je me in mijn slaapkamer gefilmd? Zeg me de waarheid, dan kan ik afsluiten." Eddy Snelders stond recht en gaf antwoord: "1 keer, 1 keer. En ik heb geen opnames gemaakt". Volgens hem ging het om een "experiment" en was er niets te zien.

De zaak tegen Eddy Snelders ging van start na een klacht van een buurvrouw voor herhaaldelijk exhibitionisme. De vrouw zegt dat Snelders zichzelf meermaals bevredigde voor het raam van het kantoor van zijn immo- en bouwbedrijf in Brasschaat, terwijl hij wist dat zij hem kon zien. De vrouw sprak hem daarop aan, maar toch bleven de feiten zich voordoen.

"Door mijn woorden zijn veel slachtoffers naar buiten gekomen", zei ze in de rechtszaal. "Ik heb spijt dat ik niet eerder naar de politie ben gegaan, maar tegelijk weet ik dat de spijt niet van mij moet komen. Meer dan een jaar heb je me in je macht gehouden. De schade die jij hebt aangericht is onomkeerbaar."

Na de buurvrouw en haar advocaten, was het de beurt aan de ex-partner van Eddy Snelders, Bé De Meyer. Volgens haar advocaat Steven Van Geert is er bij Eddy Snelders helemaal geen sprake van spijt en oprecht schuldinzicht. "U zal hier spijt, verdriet horen. Dat is Dr. Jekyll die spreekt. Hij weet dat u dat wil horen, dat dat verwacht wordt."

"Zijn houding in de realiteit, dat is de Mr. Hyde. Hij neemt zijn verantwoordelijkheid enkel voor zover de speurders hem gedwongen hebben om dat te nemen. Dr. Jekyll zegt dat het hem spijt, Mr. Hyde zegt dat hij ook wel wat heeft moeten ondergaan." 

"Mijn cliënte verwoordde het beter: meneer Snelders heeft zijn leven ingedeeld in bestandjes en mapjes. Er was een mapje dat iedereen te zien kreeg, een mapje dat zij als echtgenote te zien kreeg, een mapje dat de familie te zien kreeg. En daarachter honderden mapjes die alleen hij kon zien. (...) Het was als postzegels verzamelen."

Volgens meester Van Geert voelt zijn cliënte een "verpletterende verantwoordelijkheid". "Ze voelt zich een soort toegangspoort naar de jachtvelden waar Snelders kon toeslaan. De schaamte mag van kamp veranderen."

Ook Bé De Meyer nam zelf het woord: "Ik ga mij richten tot mijn ex-echtgenoot. We zijn 16 jaar samen geweest. Ik heb je heel graag gezien. We hadden goede momenten en ook moeilijke. Ik hoop dat de man van vroeger verbinding kan maken met wie hier nu zit. Denk even aan de slachtoffers en niet aan uzelf."

Ook voormalig tv-presentatrice Martine Prenen werd slachtoffer van de praktijken van Eddy Snelders. "Wat voor mij deze situatie zo schrijnend maakt, zijn niet alleen de feiten, maar ook het verraad", zei Prenen. "Mensen als Snelders parasiteren op vertrouwen. Hij koos dan ook nog eens de mensen uit die hem volledig vertrouwden."

Net als de andere slachtoffers, had Prenen het over een "totaal gebrek aan schuldbesef" bij Snelders. "Een beetje geld betalen als je zo gefortuneerd bent als meneer Snelders (Snelders betaalde al verschillende partijen een schadevergoeding uit, red.) zonder echt spijt te betuigen, is niet oprecht."

"De gevolgen van zijn daden zitten diep bij ons allemaal. Bij hem glijdt het af als olie van een eend". Daarna keek Martine Prenen naar Eddy Snelders: "Ik wil geen wraak nemen met deze woorden. Ik wil dat er gezien wordt wat zolang verborgen was. Mensen die je liefhebben, die mag je niet misbruiken en beschamen. Nooit, never."

Volgens de advocate van Prenen heeft Eddy Snelders een hele strategie uitgedacht voor zijn zelfbehoud: "Bewijsmateriaal vernietigen en mooie praatjes". "Mijn cliënte is een zeer sterke en weerbare vrouw. Hij heeft haar proberen te manipuleren, dat is niet gelukt. Ze staat hier vandaag."

Eddy Snelders staat ook terecht voor beelden van kindermisbruik. Iets wat hijzelf omschrijft als "bijvangst", zei een advocate van slachtoffers. "Dat is een vis die per ongeluk gevangen werd en onmiddellijk terug in de zee gegooid wordt. Dat is dit niet."

"Je kan je niet vergissen tussen een volwassene en een kind van 13 jaar. Hij wist waarnaar hij zocht. Mijn cliënte is nog steeds minderjarig, 17 is ze nu. Ze zou vandaag op school moeten zitten, maar zit nu in de rechtbank, tegenover een 60-jarige man die haar jarenlang heeft bekeken."

"Mijn dochters hebben veel te vroeg moeten leren wat het is om gekwetst te worden", zei de moeder, die net als haar dochters werd gefilmd door Snelders. "Ik draag geen haat, want haat geeft macht. We kiezen ervoor om vooruit te gaan, met een stevig besef van eigenwaarde. We zien je zoals je bent: niet als een monster, maar als iemand die een grens zwaar heeft overschreden en daar de gevolgen van zal moeten dragen."

Daarna vroeg de rechter aan Eddy Snelders wat hij bedoelde met "bijvangst", als het ging over beelden van minderjarige meisjes. Volwassen vrouwen waren zijn belangrijkste doelwit, luidde zijn antwoord. Dat hij toch beelden van minderjarigen bijhield, zou zijn om te kijken hoe de meisjes later geëvolueerd zouden zijn. "U wou dus de evolutie van kind naar vrouw in kaart brengen?" vroeg de rechter.