Burgemeester van As vraagt betere detectie van natuurbranden: "Brandtorens tot 19 uur bemannen lijkt me veel te weinig"

Vandaag brachten federaal minister van Klimaat Jean-Luc Crucke (Les Engagés) en gouverneur van Limburg Jos Lantmeeters een bezoek aan de Mechelse Heide in het Nationaal Park Hoge Kempen. Afgelopen donderdagavond werd in het gebied een natuurbrand aangestoken.

De minister kwam ter plaatse om de schade op het terrein te evalueren en de brandweer te bedanken voor hun inzet. De minister onderstreept dat deze gebeurtenis opnieuw aantoont hoe urgent en noodzakelijk een gecoördineerde, structurele aanpak is.

"Dit zal de komende jaren vaker gebeuren. Het klimaat verandert sneller dan onze aanpak. Als we niet investeren in preventie, ruimtelijke ordening en aangepaste brandbestrijding, zullen we de tol betalen in biodiversiteit, luchtkwaliteit en veiligheid", aldus Crucke.

De minister pleit dus voor een versterking van de middelen en capaciteit van hulpdiensten in risicogebieden, betere ruimtelijke planning met aandacht voor natuurlijke buffers en een versterkte samenwerking.

Tom Seurs, burgemeester van As, zegt dat hij tijdens dat bezoek ook duidelijk heeft aangegeven dat er een probleem is op het vlak van detectie van natuurbranden. "We merken het niet snel genoeg op als er een brand ontstaat in een brandgebied. Daar zullen we werk van moeten maken."

Zo zijn de brandtorens die in het Nationaal Park staan op dit moment bemand van 10 uur tot 19 uur. "Dat lijkt me veel te weinig", zegt Seurs. "De brand is nu ontstaan na 20 uur en er waren al eerder verschillende kleinere branden die na 20 uur ontstaan zijn."

"Ik denk dat we dit als overheid serieuzer moeten nemen. Het brandgevaar zal alleen maar groter worden door de steeds langere periodes van droogte, zeker in de heidegebieden", zegt hij. "Ik vraag me dus af of we nieuwe technieken kunnen inzetten om branden te detecteren."

"Zo kan je de brandtorens voorzien van nieuwe mogelijkheden, zoals warmtecamera's. Zo zag ik de brandweer tijdens de heidebrand werken met drones met warmtedetectie."

"Bij code oranje maken onze lokale mensen een inschatting over het toezicht dat nodig is in de brandtorens, maar bij code rood worden de brandtorens altijd permanent bezet. Dat betekent niet dat er 24 uur op 24 uur toezicht is", vertelt Jeroen Denaeghel, woordvoerder van het Agentschap Natuur en Bos (ANB). 

"Die torens zijn vooral bedoeld om net ontstane brandhaarden via rookpluimen te detecteren. Wanneer het donker is, is zo'n rookpluim niet te zien. 's Nachts permanentie houden heeft dus geen zin."

"De torens zijn dus enkel overdag bezet en dan wordt er een afweging gemaakt over hoe we onze beschikbare mensen zo efficiënt mogelijk inzetten. Dan kijken we naar het risico op brandgevaar."

"Dat risico is volgens wetenschappelijk onderzoek tussen 10 uur en 19 uur het grootst. 's Avonds dalen de temperaturen, neemt de relatieve vochtigheid toe en zijn er ook minder mensen in de natuurgebieden."

"We gaan intern bekijken hoe we de werking bij code rood verder kunnen optimaliseren, maar dat zal extra personeel vergen. Elke groenarbeider die op een brandtoren zit, kan niet op het terrein ingezet worden en ook daar is brandpreventie nodig. Denk maar aan het onderhouden van de brandwegen", gaat Denaeghel verder.

ANB bekijkt ook waar innovatie mogelijk is. "We testen op de brandtoren in de Kalmthoutse Heide branddetectiecamera's die ook ’s nachts met infrarood brandhaarden kunnen detecteren", zegt hij. "Onze mensen moeten daar nu mee leren werken en dan zullen we dat project evalueren. Dan bekijken we, naargelang de middelen die beschikbaar zijn, of we dit project ook kunnen uitrollen naar de andere natuurgebieden."