"Joegoslavië won, en kort daarna spatte de boel uit elkaar." Net als dit jaar was ook in 1989 de geopolitieke situatie verweven met het Eurovisiesongfestival, vertelt Stef Bos in 'Touché' op Radio 1. Met het lied 'Door de wind' nam hij in dat jaar deel aan het Songfestival, samen met Ingeborg. Ze eindigden op de 19e en voorlaatste plaats.
Stef Bos blikt terug op zijn eigen deelname: "Songfestival was in 1989 ook al gepolitiseerd"
"Ingeborg wilde eigenlijk promotie maken voor haar nieuwe theatertour. Ze dacht: 'Ik schrijf me in voor Eurosong (de preselectie voor het Songfestival, red.), dan kom ik tenminste een keer op televisie.' Maar toen won ze — en daar had niemand rekening mee gehouden", zegt Stef Bos in 'Touché' op Radio 1.
In die tijd was deelnemen aan Eurosong not done. "Dat deed je gewoon niet. Ik kreeg van allerlei kanten te horen: 'Stef, jij hoort toch niet bij Eurosong?' Maar Ingeborg had zich al ingeschreven en toen wonnen we de voorronde in Brussel." De rest is geschiedenis.
Bos schreef het lied en reisde als achtergrondzanger mee naar Lausanne, in Zwitserland. "In Lausanne zelf zijn we later met veel furore ten onder gegaan. We werden voorlaatste." Bos en Ingeborg eindigden op de 19e plaats met 13 punten.
Bassin vol haaien
Toch kijkt hij met een zekere waardering terug op de ervaring: "Wat ik mooi vind aan die deelname, is dat ik in Zwitserland besefte wat ik niet wilde — in welke wereld ik niet terecht wilde komen. Het voelde als een bassin vol met haaien."
Volgens Bos draait het Songfestival nauwelijks om de essentie van muziek. "Dat was in 1989 al voelbaar. Het Eurovisiesongfestival is een concentratie van energie die niet vertrekt vanuit het lied, maar vooral draait om geld en ambitie."
"Er zijn soms prachtige nummers, daar ligt het niet aan. Maar de achtbaan errond gaat zelden over liefde. Die drang komt vaak niet van de artiesten zelf, want die zijn meestal — net als ik toen, en zoals Ingeborg — gewoon enthousiast en een beetje naïef."
Geopolitieke invloed
Ook de geopolitieke spanningen lieten zich toen al voelen. "In 1989 stonden we net voor de val van de Muur. Iedereen dacht: 'Nu gaat de wereld veranderen.' Dat jaar won Joegoslavië met de band Riva."
"Achteraf heb ik daar vaak over nagedacht. Misschien kwamen de bandleden wel uit verschillende landen – de één uit Kroatië, de ander uit Servië of Bosnië…" Hoe dan ook, aan dat mooie liedje kwam snel een einde: "Kort daarna is alles uit elkaar gespat."
Uitsluiten heeft geen zin: als Israël mag meedoen, dan Rusland ook
Stef Bos, singer-songwriter
"Als Israël mag meedoen, dan zou Rusland dat ook moeten mogen." Zo geeft Bos zijn uitgesproken mening over het uitsluiten van landen van het festival. "Culturele boycots hebben geen zin."
"Uitsluiten helpt niet — daar moet je niet aan beginnen. Zoiets als het Songfestival moet juist een kanaal zijn, een verbindend kanaal. Dan hebben wij toegang tot hen, en kunnen zij tenminste iets van onze wereld zien. Vrijheid van meningsuiting geldt voor mij: ofwel helemaal, of niet."
