Als het voorbereidende werk goed gedaan is, dan kan de uitrol van een dynamisch watertarief vlot gebeuren. Dat zegt Annick Lamote van de studiedienst bij de SERV (Sociaal-Economische Raad Vlaanderen). Bij een dynamisch tarief kan de prijs variëren, bijvoorbeeld in tijden van schaarste of droogte.
Momenteel hanteren watermaatschappijen in Vlaanderen een progressief tarief. Voor een bepaalde hoeveelheid water betaal je een vast tarief. Verbruik je meer, dan betaal je ook meer, afhankelijk van je gezinssituatie en woonplaats.
Bij een dynamisch tarief is de situatie anders: daar is de prijs flexibel in de tijd. Zo zouden watermaatschappijen het tarief kunnen verhogen wanneer water schaarser is en het nodig is om zuiniger te zijn.
Digitale watermeter
De belangrijkste voorwaarde daarbij is de digitale watermeter. Voormalig Vlaams minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) bepaalde dat tegen 2030 elke woning zo’n digitale teller moet hebben. “Sommige watermaatschappijen zitten goed op schema met de installatie, andere geven nu al aan dat ze de deadline waarschijnlijk niet zullen halen”, zegt Lamote.
“Uit zo’n digitale meter haalt de maatschappij veel informatie over je verbruik, maar het kan ook voor consumenten leerrijk zijn. Zo ontdek je wat de impact is van bijvoorbeeld een zwembadje vullen aan het begin van de zomer.”
Het is niet aangewezen om met verschillende systemen tegelijkertijd te werken
Annick Lamote, medewerker studiedienst SERV
Volgens Lamote kan een dynamisch watertarief pas uitgerold worden wanneer iedereen een digitale waterteller heeft. “Het is niet aangewezen om met verschillende tarieven en systemen te werken. Denk aan de elektriciteitsmeters waarbij mensen met een terugdraaiende teller de installatie van een digitale teller afhouden.”
Verder onderzoek nodig
Daarnaast plaatst Lamote nog een aantal kanttekeningen. “Er moet minstens een basishoeveelheid water per persoon beschikbaar zijn aan het gewone tarief”, zegt ze. “Het gaat dan om water dat nodig is om te drinken, om voedsel klaar te maken en voor hygiëne.”
Sociaal-economische factoren moeten onderzoekers vooraf goed proberen in te schatten. “Sommige mensen kunnen moeilijk waterbesparende ingrepen doen omdat ze bijvoorbeeld in een huurwoning wonen of daar het budget niet voor hebben”, zegt Lamote. “Een dynamisch watertarief kan dus niet ondoordacht ingevoerd worden.”
Is een dynamisch watertarief een goed idee?
Bovendien is het effect van tarieven als instrument om minder water te verbruiken nog onduidelijk. Dat komt door de lage prijselasticiteit. "Als je het water duurder maakt, heeft dat niet noodzakelijk een heel groot effect op het watergebruik. De verdere effecten en hoe hoog de tarieven dan moeten zijn, moet nog verder onderzocht worden.”
Conclusie
“We hebben nog minstens 5 jaar de tijd om ons echt goed voor te bereiden. Eens het voorbereidende werk gedaan is, denk ik dat het vrij snel kan gaan”, zegt Lamote.
“Maar eigenlijk zouden we het hele jaar door spaarzaam moeten omgaan met water, en met drinkwater in het bijzonder.”
