Sir David Attenborough brengt voor 99e verjaardag nieuwe klimaatfilm 'Ocean' uit: "Belangrijkste film uit mijn carrière"

Vanavond vindt in Royal Festival Hall in Londen de avant-première van de bioscoopfilm 'Ocean' plaats. Het is de nieuwe natuurdocumentaire van Sir David Attenborough, die donderdag 99 jaar wordt. Op zijn verjaardag zal de film te zien zijn voor het grote publiek.

Met 'Ocean' wil hij tonen dat de oceaan de grootste bondgenoot van de mensheid is in de strijd tegen de klimaatopwarming. "Ik ben ervan overtuigd dat de film een beslissende rol kan spelen in het redden van de biodiversiteit en in het beschermen van de planeet tegen de opwarming van de aarde", zegt hij aan BBC. "Het is een van de belangrijkste films uit mijn carrière."

Hoewel hij al ontelbare natuurdocumentaires maakte, gelooft hij dat deze film een grote impact zal hebben. Dat hoopt ook producent Toby Nowlan. "Het gaat hier niet om het zien van gloednieuwe gedragingen uit de natuurgeschiedenis. Het is de belangrijkste boodschap die hij ooit heeft gebracht", aldus Nowlan.

Ook zijn leeftijd speelt een cruciale rol in de film. De documentaire toont hoe de toestand van de oceanen en onze kennis over hoe ze functioneren, is veranderd tijdens het leven van Attenborough. "Na bijna 100 jaar op deze planeet begrijp ik nu dat de belangrijkste plaats op aarde niet op het land is, maar in de zee", vertelt de natuurkenner.

Zo keert hij terug naar 1957, voor zijn eerste duik in het Groot Barrièrerif. "Ik was zo overdonderd door het schouwspel, dat ik even vergat te ademen." Maar sindsdien is het leven in de oceanen "catastrofaal afgenomen". Met 'Ocean' waarschuwt hij dan ook over hoe erg het gesteld is met onze oceanen.

In de documentaire komen verschillende oorzaken aan bod die aantonen wie en hoe de schade is berokkend in de zee. Er zijn bijvoorbeeld schokkende beelden van een bodemtrawler, een veelgebruikte visserijmethode. Op die beelden is te zien hoe de ketting van trawlers de zeebodem afstruint en dieren meesleept in het net.

"Een ideaal voorbeeld van hoe industriële visserij het leven uit de oceanen wegzuigt. Vaak zijn ze op zoek naar 1 vissoort. Ze gooien drie vierde van hun vangst terug weg. Je kan je moeilijk een meer verspillende manier voorstellen om vissen te vangen."

Volgens Attenborough was de toestand van de oceanen zo dramatisch, dat hij bijna de hoop op de toekomst van het leven op de planeet verloor. Een belangrijke reden was het bijna uitsterven van walvissen.

"Naar schatting zijn er in de 20e eeuw bijna 3 miljoen walvissen gedood door de walvisvaart. Wetenschappers noemen het de grootste slachting ooit van een dierensoort." Bijna alle walvissoorten waren met uitsterven bedreigd. "Er was nog 1 procent blauwe vinvissen. Ik weet nog dat ik dacht dat het voorbij was en dat we de grote walvissen kwijt waren." 

In 1986 komt er dan toch een verbod op commerciële walvisvaart en de populatie herstelt zich razendsnel. En die herstellende populatie is voor Attenborough bijzonder positief. "Het laat zien dat de oceaan zich sneller kan herstellen dan dat we ooit hebben gedacht."

In de documentaire wil hij dan ook laten zien dat nog niet alles verloren is. Hij wil dat wereldleiders hun belofte volgende maand zullen nakomen, wanneer ze op de VN-conferentie samenkomen. Verschillende landen hebben beloofd een derde van de oceanen te beschermen. 

"De oceanen kunnen weer tot leven komen. Als we ze met rust laten, kunnen ze zich niet alleen herstellen, maar zelfs floreren boven alles wat iemand ooit heeft gezien. Hier ligt een kans om ons klimaat, ons voedsel en onze thuis te beschermen."