Raad voor de Journalistiek verklaart klacht van Robrecht Bothuyne over artikel VRT NWS deels gegrond

Robrecht Bothuyne, eerste schepen in de gemeente Kruisem, kwam vorig jaar in opspraak na een Pano-uitzending over wateroverlast. Als Vlaams Parlementslid was hij tussenbeide gekomen in een vergunningsdossier waarin hij zelf belangen had. De deontologische commissie van het Vlaams Parlement gaf hem hiervoor een blaam. 

In de nasleep van die zaak publiceerde VRT NWS in mei 2024 een artikel over de vraag van Open VLD Kruisem om een onderzoek uit te voeren naar de aankoop van twee huizen door de ouders van Bothuyne. De twee bestaande woningen staan in een gebied waar een groot bouwproject zal worden ontwikkeld. Liberaal raadslid Filip Geysens vroeg zich af of de ouders van de eerste schepen via hun zoon niet een beter zicht hadden op de mogelijke meerwaarde van de twee woningen dan de gemiddelde Kruisemnaar. Bothuyne ontkende dat en diende klacht in bij de Raad.

Volgens de Raad beschikten de auteurs van het artikel over voldoende en van elkaar onafhankelijke bronnen. Maar hebben ze achterwege gelaten dat het Bijzonder Plan van Aanleg van Kruisem uit 2006 al bepaalde dat de tuin van een van de panden mocht worden bebouwd, terwijl ze lieten uitschijnen dat het om een nieuwigheid uit het masterplan van de gemeente ging. De Raad volgde het argument van VRT NWS niet dat een Bijzonder Plan van Aanleg van 15 jaar oud niet meer juridisch bindend is, net zomin als een masterplan. Waardoor de gemeente wel degelijk de mogelijkheid heeft van het Bijzonder Plan van Aanleg af te wijken. 

Voorts merkt de Raad op dat het artikel had moeten vermelden dat twee andere eigenaars uit de buurt hun eigendom niet willen verkopen aan de projectontwikkelaar. Dat die twee eigenaars aan VRT NWS lieten weten dat ze niet uitsluiten hun eigendom in de toekomst te zullen verkopen aan de projectontwikkelaar doet daar volgens de Raad geen afbreuk aan. 

Volgens de Raad strookt het artikel dat op VRT NWS verscheen niet met artikel 25 van de Journalistieke Code en vat de beslissing samen als volgt:

De Raad voor de Journalistiek heeft een klacht van Robrecht Bothuyne tegen VRT NWS deels gegrond verklaard. Het artikel gaat over de aankoop van twee huizen in Kruisem door de ouders van Robrecht Bothuyne, eerste schepen in Kruisem en Vlaams parlementslid. Oppositiepartij Open VLD vraagt zich af of er geen sprake is van belangenvermenging en handel met voorkennis en heeft Audit Vlaanderen gevraagd om een onderzoek in te stellen. 

De journalisten maken aannemelijk dat ze over voldoende en van elkaar onafhankelijke bronnen beschikten. Maar uit de informatie die ze bij hun bronnen hebben vergaard hebben ze relevante informatie die in het voordeel was van de klager achterwege gelaten: -naar eigen zeggen kenden ze het Bijzonder Plan van Aanleg van 2006 en wisten ze of konden ze weten dat dit BPA al bepaalde dat de tuin van Hoogstraat 19 mocht worden bebouwd, terwijl ze dit laten voorkomen als een nieuwigheid uit het recente masterplan. -de journalisten wisten dat de bakker en de tandarts hun eigendom niet willen verkopen aan de projectontwikkelaar KUB waardoor een latere uitbreiding van het project ’t Kloefke tot de panden Hoogstraat 17 en 19 niet aan de orde was. Dit element wordt niet vermeld.  De journalisten stellen zich integendeel de vraag of klager misschien wist dat de projectontwikkelaar ook de woning in de Hoogstraat 17 bij het project wou betrekken.

Door het achterwege laten van deze relevante informatie insinueren de journalisten  belangenvermenging in hoofde van klager, zonder dat zij dit onderbouwen. Dat strookt niet met artikel 25 dat bepaalt dat een journalist geen ongegronde verdachtmakingen uit.  De klacht is gegrond op dit punt. Een van de journalisten heeft klager de dag voor de publicatie van het artikel gecontacteerd. De journalist heeft de tekst van zijn reactie voor publicatie voorgelegd aan klager en heeft ze correct verwerkt in het artikel. De Raad is van oordeel dat het principe van wederhoor loyaal is toegepast. Op dit punt is de klacht ongegrond. Over het niet verlenen van wederhoor aan de ouders van klager spreekt de Raad zich niet uit aangezien zij geen klacht hebben ingediend bij de Raad.

De volledige uitspraak is hier  te lezen.