Bijna 4 op de 10 Belgen melden zich nooit ziek, "en dat mag zeker niet minder worden"

Het aantal werknemers dat zich nooit ziek meldde, daalde de afgelopen 3 jaar. En hoe minder mensen aanwezig op de werkvloer, hoe meer werkdruk voor de aanwezige collega's. Die collega's lopen op hun beurt dan weer een groter risico op uitval. Een neerwaartse spiraal waar we niet in terecht mogen komen volgens Bart Teuwen, verzuimexpert bij Mensura: "4 op de 10 is voor ons de ondergrens van een gezond streefcijfer."

En daaruit volgt het belang van deze studie, aldus Teuwen. "We hebben altijd veel aandacht voor de mensen die er niet zijn, terwijl het ook belangrijk en leerzaam is om aandacht te hebben voor de mensen die er altijd zijn."

"Niet alleen gezondheid, maar ook preventie, werkcultuur en motivatie spelen een rol. Dat tonen de cijfers. Het gaat hier om factoren waar de werkgever actief het verschil in kan maken."

"Post-corona hebben we geleerd dat we thuis moeten blijven bij klachten, dus het is zeker geen pleidooi dat iedereen met klachten toch sowieso naar het werk moet gaan", verduidelijkt Teuwen in De Ochtend op Radio 1. "Maar we moeten wel voorkomen dat er een sfeer ontstaat waarin mensen zich ziek melden als een soort reactie op wat er op het werk speelt."

Vooral 45-plussers melden zich nooit ziek. 41 procent van de 45-plussers rapporteerde een volledig ziektevrij jaar, tegenover 34 procent bij jongere medewerkers. "Dat is een tendens die we in het algemeen zien bij ziekteverzuim", duidt Teuwen. "Oudere mensen vallen minder vaak uit, maar als ze zich toch ziek melden is het dan wel vaak voor een langere periode."

Ook tussen mannen en vrouwen is er een opvallend verschil: 41 procent van de mannen nam geen enkele ziektedag op, bij de vrouwen was dat 32 procent.

"Dat ligt enerzijds aan het feit dat vrouwen nog vaak het grootste deel van de zorgtaken op zich nemen. Anderzijds werken ze dikwijls in sectoren waar ziekteverzuim meer aanwezig is: dat zijn sectoren zoals het onderwijs of de zorg, waar je minder opties hebt om je werkdag zelf in te delen. Daarbovenop leiden klachten die bijvoorbeeld te maken hebben met de menopauze of een zwangerschap ook tot meer uitval."

In het algemeen rapporteren medewerkers in jobs met wisselende shiften of fysiek zwaar werk minder vaak een ziektevrij jaar. In die sectoren is het volgens Teeuwen moeilijker om bijvoorbeeld te telewerken als je je niet zo goed voelt, waardoor je je misschien sneller ziek meldt. Werknemers in de financiële, energie- en ICT-sector rapporteren het meeste een ziektevrij jaar. 

Wie zich goed voelt op het werk, gemotiveerd is en de vrijheid heeft om zijn job zelf in te delen, heeft vaker een ziektevrij jaar. "Mentale veerkracht komt als belangrijke factor uit deze studie", vertelt Teuwen. "Daarbij zijn doorgroeimogelijkheden essentieel."

Iets waar Nick Ongena (36), al 12 jaar medewerker bij vdk bank, zich in herkent: "Ik kan me niet herinneren wanneer ik me voor het laatst ziek heb gemeld."

"En dat ligt, geloof ik, vooral aan de goede work-life-balans en de fijne werkcultuur hier", vertelt Nick. "Door vrij ruime autonomie in mijn job lukt het me om mijn werk te balanceren met mijn gezin. Dat zorgt voor de nodige rust."

"Daarnaast wordt er actief ingezet op de werkcultuur en heb ik een goede band met mijn collega's. Als het dan al eens wat minder gaat, maakt dat het makkelijker om toch naar het werk te komen. Het verlaagt ook de drempel om het te hebben over dingen die niet goed lopen op het werk. Zo lossen we zaken op voordat ze een probleem worden."

Voor werkgevers is de boodschap van preventiedienst Mensura helder. "Het belangrijkste is een gesprek aan te gaan met de werknemers. Probeer tijdig signalen op te vangen en werk vooral aan motivatie, vertrouwen en werkbare jobs", tipt Teuwen.