In zijn eerste grote publieke toespraak sinds Donald Trump weer in het Witte Huis zit, heeft voormalig Amerikaans president Joe Biden (82) uitgehaald naar zijn opvolger. De Democraat hekelde een half uur lang de "vernietiging" die Trump en de zijnen in "adembenemend" tempo hebben aangericht en veroordeelde hun aanvallen op de Amerikaanse sociale zekerheid.
Biden in eerste speech sinds Trump aan de macht is: "In minder dan 100 dagen heeft deze regering zoveel schade aangericht"
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
"Kijk wat er nu gebeurd is. In minder dan 100 dagen heeft deze administratie zoveel schade en vernietiging aangericht. Het is adembenemend dat het zo snel is kunnen gebeuren." Wie had gedacht dat oud-president Joe Biden zijn kritiek op zijn opvolger enigszins omfloerst zou verwoorden in zijn eerste speech sinds zijn vertrek, moest die pronostiek snel bijstellen.
Biden, die Trump geen enkele keer bij naam noemde maar het hield op "die kerel", benadrukte dat "niemand koning" is in de Verenigde Staten. Hij waarschuwde voor verdeeldheid, maar stelde even goed dat "ruwweg 30 procent van de Amerikanen geen hart heeft" - een forse uithaal naar een deel van de Trump-aanhangers.
Maar de kern van Bidens speech was bedoeld om de aanvallen van de regering-Trump op de sociale zekerheid te veroordelen. De Amerikaanse Social Security Administration (SSA) staat onder meer in voor de pensioenen van ambtenaren en invaliditeitsuitkeringen van in totaal 68 miljoen mensen.
Eerst schieten, later mikken
En de Trump-regering gaat daar met de botte bijl tegen tekeer, hekelde Biden. "Ze sturen 7.000 medewerkers de laan uit en maken zich klaar om nog duizenden anderen te ontslaan", klonk het. De ontslagen kaderen in de bredere uitholling van het overheidsapparaat die in gang werd gezet door Trump-vertrouweling en miljardair Elon Musk.
Bekijk: "Ze zijn zeker dingen aan het kapotmaken. Ze schieten eerst en mikken later"
Dat die laatste een mantra heeft binnengebracht uit de wereld van de technologiestart-ups - move fast and break things - kan Biden maar matig appreciëren. "Wel, ze zijn zeker dingen aan het kapotmaken. Ze schieten eerst en mikken later."
Volgens Biden zijn Trump en Musk er enkel op uit om "enorme belastingsverlagingen aan te bieden aan miljardairs". "De sociale zekerheid verdient bescherming voor het welzijn van het hele land", aldus de oud-president.
Ook Democraten kritisch
Over Bidens speech wordt in de VS bericht met heel wat bemerkingen in de kantlijn, ook in meer Democratisch gezinde media. Want nog altijd verwijten veel Democraten hem dat hij aan de basis lag van de herverkiezing van Trump, door eerst per se in de verkiezingsrace te blijven om er dan vervolgens abrupt maar veel te laat uit te stappen op het moment dat zijn ouderdom hem leek in te halen.
Daardoor bleef er veel te weinig tijd over om fatsoenlijke voorverkiezingen te houden binnen de Democratische partij, waarin de leden de verschillende potentiële kandidaten tegen elkaar konden afwegen. Vicepresident Kamala Harris werd volgens velen ook veel te bruusk voor de leeuwen gegooid.
Als de man die het meest verantwoordelijk is voor de herverkiezing van Trump heb je toch een bijzondere hoeveelheid lef nodig om te concluderen dat jouw stem op dit moment ontbreekt
Een anonieme oud-campagnemedewerker van Biden in Politico
Of hoe een anonieme campagnemedewerker van Biden het verwoordde bij Politico: "Als de man die het meest verantwoordelijk is voor de herverkiezing van Trump heb je toch een bijzondere hoeveelheid lef nodig om te concluderen dat jouw stem op dit moment ontbreekt."
En de reacties vanuit het Trump-kamp? Die waren vooral spottend. "Ik ben geschokt dat hij 's avonds spreekt", aldus Karoline Leavitt, woordvoerder van het Witte Huis. "Ik had gedacht dat hij veel eerder naar bed zou gaan." Via het officiële X-account van de SSA stelde de Trump-regering: "Voormalig president Joe Biden liegt tegen Amerikanen."
Björn Soenens: "Democraten zouden beter naar zichzelf kijken"
Ook Amerika-kenner bij VRT NWS Björn Soenens ziet dat de wonden nog vers zijn bij de Democraten. "De meesten vinden nog altijd dat alleen Biden verantwoordelijk is voor die verkiezingsnederlaag. Maar dan zouden ze beter toch een beetje beter naar zichzelf kijken."
"Het was niet alleen Biden die er te laat is uitgestapt of die te oud en te stram was: hij was dat al bij het begin van zijn presidentschap. De Democraten weigeren te kijken naar de andere zaken die tot de nederlaag hebben geleid, die trouwens klein was - 1,5 procent - maar genoeg om Trump veel macht te geven."
"Ze kijken niet naar de zwakte van Kamala Harris. Ze kijken niet naar de woke woordenschat die belangrijker werd dan de hervormingen zelf. Ze kijken niet naar de ontgoocheling van hun kiezers over de traagheid van de hervormingen."
"Die bureaucratische traagheid was ongelooflijk. Het beleid van Biden was op veel vlakken niet zo slecht voor de Amerikanen, maar het zal pas merkbaar zijn binnen een jaar of later. Iemand anders zal uiteindelijk met de pluimen gaan lopen."
