Geheime vluchtgang voor Duitse bezetters tijdens Eerste Wereldoorlog ontdekt onder woning in Tielt

Tijdens de Eerste Wereldoorlog was Tielt een cruciale uitvalsbasis voor het Duitse leger. De herenhuizen deden dienst als hoofdkwartieren. In de Nieuwstraat was het huis een 'war room' met een grote maquette van het front. In dat huis werd onder andere de eerste aanval met chloorgas gepland en de inzet van de vlammenwerper.

Vandaag is het een woonhuis en toen de eigenaar in 2017 de vloer verbouwde, deed hij een bijzondere ontdekking. "We zagen een putdeksel dat we niet kenden, met daaronder een schacht", vertelt archeoloog Sam De Decker. "Met een ladder zijn we afgedaald en die schacht kwam uit in een waterput."

"Daaronder lag een tunnel van meer dan 10 meter lang. We kenden de structuur niet en dan zijn we gaan onderzoeken wat het zou kunnen zijn. We hadden vrij snel door dat het een constructie was uit de 20e eeuw. Het feit dat het onder een commandopost ligt, wijst voor ons in de richting van een ontsnappingsgang."

"De gang was ook maximaal 1,40 meter hoog, wat echt niet comfortabel is om door te wandelen. De gang is dus duidelijk alleen bedoeld om te vluchten in noodgevallen."

Ook volgens zijn collega-archeoloog Marc Dewilde is er geen andere verklaring. "Het lijkt me te ver gezocht dat het een wateraanvoer zou zijn voor de waterput", zegt hij. "De Duitsers waren gewoon ook voorbereid om te ontsnappen als er bijvoorbeeld een overval plaatsvond."

"We zijn 99 procent zeker dat het een vluchtroute was", zegt De Decker. "We houden toch nog een heel kleine slag om de arm. De tunnel was na die 10 meter dichtgemetst, dus we weten niet waar de tunnel uitkwam. Wellicht kwam die uit in een andere kelder van een huis dat er nu niet meer staat."

"Binnenkort worden nog wat panden gesloopt in de buurt en we hopen dat er bijkomende gegevens opduiken, zodat we die ene procent onzekerheid kunnen wegwerken. Misschien liep de kelder nog wel verder? Dat hopen we na de werken dus nog te weten."

Volgens de onderzoekers is deze vondst heel uniek. "We kennen geen gelijkaardige voorbeelden", klinkt het. "Er zijn wel geruchten dat er ook tunnels waren in Gent, maar dat is niet bevestigd. Het is de allereerste keer dat we echt zo'n tunnel kunnen onderzoeken en bevestigen dat het een ontsnappingsroute is. Ook in het buitenland hebben we gezocht, maar vinden we geen gelijkaardige voorbeelden."

Wie de tunnel eens in het echt wil zien, heeft pech. "De tunnel is volledig bewaard, maar hij is niet toegankelijk", geeft De Decker mee. "De eigenaars wonen nu gewoon in het huis. De schacht zit onder de vloer van het huis en als je die openbreekt, kan je nog wel afdalen in de waterput en de tunnel, maar het is levensgevaarlijk. Je hebt er speciaal materiaal voor nodig."