Voor het eerst in 30 jaar tijd is een daling opgemerkt in het aantal mensen dat overlijdt aan een overdosis fentanyl. Onder meer de beschikbaarheid van een speciale neusspray tegen overdosissen draagt bij aan die daling. Experten vrezen dat de recente besparingen van de regering-Trump de vooruitgang zullen wegwerken.
Aantal doden door fentanyl in VS stevig gedaald, maar besparingen van regering-Trump kunnen vooruitgang terugdraaien
Nanouk Lemmerling
Gepubliceerd:
Fentanyl is een medicijn dat normaal enkel in de medische wereld gebruikt wordt. Anesthesisten gebruiken het om mensen te verdoven. Soms wordt het voorgeschreven als pijnstiller aan patiënten met heel zware pijn. Het is 100 keer krachtiger dan morfine en 50 keer krachtiger dan heroïne.
Amerika kampt al meerdere jaren met een ware fentanyl-epidemie. Honderdduizenden Amerikanen zouden er verslaafd aan zijn. In 2023 stierven 108.000 Amerikanen aan een overdosis fentanyl.
Nu is het aantal sterfgevallen met ongeveer 30 procent gedaald ten opzichte van de piek in juni 2023. Dat blijkt uit de meest recente gegevens van het Centers for Disease Control and Prevention, het nationale instituut dat zich bezighoudt met de zorg voor de volksgezondheid in Amerika.
Als die evolutie zich verderzet zouden er jaarlijks ongeveer 30.000 mensen minder sterven aan een overdosis fentanyl.
Neusspray verhindert overdosissen
Zaken die meespelen in de terugval van het aantal sterfgevallen zijn onder meer investeringen in het medicijn naloxon, ook bekend als narcan. Dat is een chemische stof die na inname fentanyl opspoort en de werking ervan blokkeert.
Dat medicijn - dat verkocht wordt in de vorm van een neusspray - kan zo fentanyl-overdosissen snel terugdraaien. De regering-Biden maakte die neusspray zonder voorschrift verkrijgbaar in de apotheek.
Ook onderzoekers aan de universiteit Massachusetts Institute of Technology investeerden in naloxon. Zij ontwikkelden een implanteerbaar apparaatje gevuld met naloxon. Dat apparaat kan bij een overdosis de patiënt automatisch reanimeren. Dat zou een overdosis aan fentanyl ook vermijden.
War on drugs
Het Witte Huis heeft het terugdringen van sterfgevallen door overdosissen als prioriteit gesteld voor de War on Drugs in 2025. Fentanyl wordt onder meer via het zuiden van de VS gesmokkeld. Door extra grensbewaking te plaatsen aan de Mexicaanse grens hoopt Trump dat die smokkel aan banden zal worden gelegd.
Tegelijkertijd voert de Trump-regering zware besparingen door in de Amerikaanse gezondheidszorg. Daardoor zijn belangrijke laboratoria voor drugstesten gesloten, drugsonderzoekers ontslagen en gespecialiseerde non-profitorganisaties ondergefinancierd
Die ontslagen en bezuinigingen ontmantelen de opgebouwde gezondheidsinfrastructuur die het aantal sterfgevallen door overdosissen vorig jaar met tienduizenden terugbracht. Dat blijkt uit een rapport van het Britse persagentschap Reuters.
Tegenovergesteld effect
Volgens Amerikaanse gezondheidsexperts is dat een spijtige zaak. Amerika probeert al jaren de fentanyl-crisis op te lossen, zonder resultaat. De recente terugval van sterfgevallen wordt dan ook als een hoopvolle overwinning aanzien.
Gezondheidsexperts zeggen echter dat de gerichte bezuinigingen van de regering juist het tegenovergestelde hebben bereikt.
