"VS maakt fout bovenop fout": China reageert fors op nieuwe tarieven, Europa kiest voor dialoog

Met de tegenmaatregelen wil China naar eigen zeggen haar soevereiniteit, veiligheid en ontwikkelingsbelangen veilig stellen. Het ministerie noemt de maatregelen dan ook volledig legitiem, want ze zijn een voorwaarde om een "normale internationale handelsorde" in stand te houden. 

Trump vindt de reactie "belachelijk" en kiest voor de tegenaanval: hij wil de importtarieven nog eens verhogen met 50 procentpunt, waardoor het totaal op 104 procent komt.

"Trump lijkt het cijfer uit de lucht te plukken", legt politiek econoom Christophe Crombez uit in De Ochtend uit. "Hij goochelt met getallen en schrikt er zeker niet voor terug om zijn plan door te zetten. Wat af te wachten valt, is de reactie vanuit de Republikeinse partij. De druk kan op een bepaald moment te hoog worden, waardoor hij zijn dreigementen niet kan uitvoeren." 

China vindt de tarieven alvast "compleet ongegrond". "Het gaat hier over typisch eenzijdig pestgedrag. De Verenigde Staten maken fout bovenop fout en leggen alweer hun chanterende aard bloot", klinkt het bij het Chinese ministerie van Handel. 

Wat opvalt aan China's reactie: ze zijn bijzonder snel. "China was hier al lang op voorbereid. Het plan was er en ze hebben dat uitgevoerd", zegt Victor De Decker, onderzoeker in wereldeconomie aan het Egmont Instituut, in De Ochtend. "Ze hebben hun productiecapaciteit de afgelopen decennia sterk gelokaliseerd, om zo onafhankelijk als mogelijk te worden van buitenlandse markten."

Agressief is China's reactie niet, vindt De Decker. "Ik vind ze nog relatief terughoudend, omdat ze reageren met dezelfde compleet onzinnige tarieven als Trump. Ze hadden ook al hoger kunnen gaan, maar ze kiezen ervoor de VS nog elders te treffen, met exportcontroles op zeldzame aardmetalen." 

Volgens De Decker is dat een slimme zet: "Er is nog ruimte om verder te escaleren. De tarieven kunnen nog stijgen naar 50 procent, de exportcontroles kunnen nog leiden tot een totaal verbod op export. China kan het leven van Amerikaanse bedrijven nog heel zuur maken, want ze exporteren nog altijd meer naar de VS dan dat ze importeren."

Trumps beslissingen snijden dan ook vooral in het vel van de Amerikaanse consument, weet De Decker. "Alle import uit China wordt getroffen en dat zijn vooral consumptiegoederen. Voor die goederen is er vaak geen alternatief en dat zal een invloed hebben op de prijzen in supermarktketens als Walmart." 

China kiest voor escalatie, terwijl de Europese Unie voorlopig blijft kiezen voor dialoog met de VS. 

En dat is zonder twijfel de beste strategie volgens Hans Geeroms, econoom bij het Europa College. "Je moet ruimte laten voor onderhandelingen. China voelt de gevolgen al van hun escalatie nu ze een tweede ronde handelstarieven op hun bord krijgen. Iedereen verliest daarbij.

Natuurlijk heb je wel een stok achter de deur nodig als je spreekt met iemand als Trump, die enkel macht kent, vertelt Geeroms in De Ochtend. "We hebben die drukmiddelen wel. De EU buigt zich al maanden over lijsten van sancties die de VS hard kunnen treffen. Daarin staan ze vrij ver: een eerste lijst sancties ligt klaar, een volgende lijst wordt doorgesproken." 

Zulke lijsten maken is niet altijd evident. "We hebben 27 lidstaten met allemaal verschillende (industriële) belangen en dat zonder een sterk centraal leiderschap, dat China bovendien wel heeft. Spanje en Italië pleiten bijvoorbeeld om geen sancties te nemen, omdat zij vooral wijn en sterke drank exporteren naar de VS." 

Toch moet de EU als 1 blok reageren, en dus praten met Trump, luidt het. Al moet je voor dialoog wel met 2 partijen aan 1 tafel zitten en dat lijkt voorlopig niet te lukken. "De voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen vraagt al een tijdje om een gesprek met Trump. Dat komt er maar niet van. Dan is dialoog uiteraard moeilijk", besluit Geeroms.