Vlaams minister-president Diependaele ziet kansen na Amerikaanse invoerheffingen: "Onze welvaart hangt niet enkel af van handelsrelatie met VS"

Morgen lanceert de Amerikaanse president Donald Trump nieuwe Amerikaanse invoerheffingen op auto's en auto-onderdelen die buiten de Verenigde Staten worden gemaakt, naast de heffingen op staal en aluminium die al van kracht zijn. Ook binnen de chemie- en farmasector dreigen er heffingen te komen. Volgens De Morgen zullen de invoerheffingen de Vlaamse economie minstens een half miljard euro per jaar extra kosten. 

Matthias Diependaele (N-VA), minister-president van de Vlaamse regering, zegt dat er moeilijk een exact cijfer op de kost te kleven valt. "We weten nog altijd maar deels wat Donald Trump precies van plan is. Hij zei onlangs nog dat hij Amerikaanse heffingen steeds zal gelijktrekken met wat andere landen heffen op Amerikaanse producten. Dan wordt het een heel complex systeem."

"Er zal ook een reactie van de Europese Unie volgen. En wanneer Amerikaanse bedrijven minder gemakkelijk kunnen uitvoeren naar de EU, creëert dat weer opportuniteiten voor lokale bedrijven", zegt hij. "Daarnaast zullen wereldwijd ook andere landen moeilijker naar de VS uitvoeren. Zij kunnen er dan voor kiezen om met hun producten naar de EU te komen. Het uiteindelijke resultaat is niet zo gemakkelijk te voorspellen."

Diependaele wil de impact van de heffingen niet onderschatten. "Op lange termijn zal iedereen hier een negatief effect van ondervinden. De hele wereldhandel zal vertragen. Dat is zeker voor een kleine economie als die van Vlaanderen een slechte zaak."

"Wij gaan dit wel degelijk voelen", zegt hij. "Vlaanderen heeft nog maar 1 bedrijf waar auto's geassembleerd worden, maar wel veel leveranciers in de automobielsector."

"Maar ik denk ook dat we onszelf niet te veel problemen moeten aanpraten", stelt Diependaele. "Ik stoor me er aan dat mensen doen alsof onze welvaart enkel en alleen afhangt van de handelsrelatie met de VS. Voor een deel is die heel belangrijk natuurlijk, maar er zijn zeer veel zaken die Europa en Vlaanderen zelf kunnen doen. Het is jammer dat dit moet gebeuren, maar er zijn andere opportuniteiten."

"Zo is de VS niet de enige afzetmarkt van de wereld. Zowel Vlaanderen als de EU kijken naar nieuwe gebieden, in Latijns-Amerika of in Azië bijvoorbeeld, om producten te verkopen."

"Er zijn ook nog heel wat belemmeringen binnen de interne markt van de EU, een soort van imaginaire invoerheffingen tussen de verschillende EU-landen. Zo blijkt uit een studie van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) dat dat voor goederen over 40 procent en voor diensten zelfs over meer dan 100 procent kan gaan."

"Het verder uitdiepen van de interne markt van de EU zou zeker voor Vlaanderen - 65 procent van onze uitvoer gaat naar andere EU-landen - gigantische opportuniteiten bieden, maar daar moet werk van gemaakt worden."

Volgens de minister-president is de Vlaamse economie ook weerbaar genoeg om een woelige periode te trotseren. "Onze ondernemers gaan heel snel op zoek naar andere opportuniteiten en wij gaan hen daar vanuit de Vlaamse overheid ook bij ondersteunen", zegt hij. "Zo hebben we met Flanders Investment and Trade (FIT) een interne cel opgericht die bedrijven zal begeleiden rond deze invoerheffingen."

Diependaele maakt een vergelijking met de aanloop naar de Brexit, die in 2020 (toen Diependaele Vlaams minister van Begroting, Financiën en Wonen was) een feit was. "We hebben ons op dat moment zeer veel zorgen gemaakt, maar gelukkig hadden we ons ook heel goed voorbereid. Zo waren er toen al allerlei ondersteuningsmechanismen uitgewerkt om getroffen bedrijven te begeleiden."

"En dat heeft ook geholpen", zegt Diependaele. "De Brexit had een ontegensprekelijke impact, maar we hebben dat tot een minimum kunnen beperken."