Militaire inlichtingendienst licht steeds meer mensen door: "Gemiddeld 300.000 verificaties per jaar” 

Het niveau van dreiging op het vlak van spionage en inmenging is het laatste jaar blijven stijgen. Dat zegt de Belgische militaire inlichtingendienst ADIV in zijn recentste jaarrapport. 

Dat laat zich onder andere voelen in het aantal veiligheidsverificaties dat de ADIV uitvoert.

Sollicitanten die bij Defensie of andere bedrijven met gevoelige informatie willen werken, ondergaan eerst een veiligheidsverificatie. Het gaat dan om bedrijven in kritieke sectoren, zoals bijvoorbeeld de luchtvaartsector of de haven.

Gemiddeld worden er momenteel 300.000 veiligheidsverificaties per jaar uitgevoerd, zegt de ADIV. Dat is een stijging van 70 procent van het aantal aanvragen in de afgelopen 2 jaar. Ter verduidelijking: 1 persoon kan meerdere verificaties ondergaan.

“Dat is een pak werk voor mijn medewerkers”, zegt generaal-majoor Stéphane Dutron, chef van de ADIV. “Al doen we het niet alleen. De veiligheidsverificaties of screenings gebeuren in de schoot van de NVO (de Nationale Veiligheidsoverheid, red.), en er zijn partners bij de politie. Het is enorm veel, maar noodzakelijk werk.”

“We zijn in het verleden zeer lang naïef geweest”, gaat Dutron verder. “We zagen de dreiging niet meer en dachten dat alles rustig kon blijven gebeuren. Dat was helaas niet het geval.”

“Nu nemen we veel minder risico’s. (...) De toename komt misschien met het feit dat wij voor een stuk wakker zijn geworden de voorbije jaren.” Zeker na de aanslagen in ons land werd duidelijk “dat het beter moest en dat de dreiging alomtegenwoordig is”. 

Vorig jaar werden volgens Dutron een 500-tal veiligheidsmachtigingen ingetrokken. “Een deel van de mensen toont aan dat hij of zij niet beschikt over de waarden die wij nodig hebben om in die sector of binnen Defensie te werken”, klinkt het.

Maar het is niet enkel met gevoelige bedrijfsinformatie dat we voorzichtig moeten omspringen. De ADIV waarschuwt bijvoorbeeld ook voor populaire Chinese apps als Shein of Temu. 

“Die apps laten bepaalde landen – in dit geval China – toe om eigenlijk een groot aantal gegevens te verzamelen. (...) Dat geeft hun een groot voordeel”, verklaart Dutron. “Mensen geven veel bloot over hun aankoopgedrag. Met behulp van artificiële intelligentie proberen de landen daaruit bepaalde patronen af te leiden, waarmee ze gerichte campagnes kunnen voeren met een bepaald doel voor ogen. Dat is een groot gevaar. Mensen moeten waakzaam zijn en oppassen met wat ze eigenlijk aanbieden op al die platforms.”

Daarnaast ziet de ADIV ook het aantal desinformatiecampagnes en cyberaanvallen stijgen.

“De cyberaanvallen zijn er bijna permanent. Het gaat hoofdzakelijk om DDos-aanvallen, die bedoeld zijn om systemen van bijvoorbeeld overheden of ziekenhuizen te verstoren of plat te leggen, en zo een zekere angst te creëren in de maatschappij.”

Ook de desinformatie van buitenaf is volgens Dutron continu aan de gang. “Dat hebben we onder meer gemerkt tijdens de verkiezingen. Dan zetten ze in op polariserende thema’s, zoals migratie en de oorlog in Gaza. Of neem nu de ontmoeting tussen Trump en Zelenski in de Oval Office: onze premier heeft daarop getweet, en dat gaf onmiddellijk reactie, voornamelijk van bots en trollen. Die schoten meteen in gang met een anti-NAVO-narratief en Belgian bashing.”

Dit soort aanvallen komen vandaag voor een groot deel uit Rusland, maar ook andere grootmogendheden als China en Iran maken zich eraan schuldig.

Om op dit alles een antwoord te bieden, wil de instelling het personeelsaantal tegen 2040 verdubbelen. “Momenteel heb ik genoeg personeel om de dreiging het hoofd te bieden, maar je moet mee evolueren.”

En op de vraag of we momenteel niet té veel aan het investeren zijn in alles wat met defensie te maken heeft? “Het werd tijd om iets te doen. We betalen nu de prijs om terug op een aanvaardbaar niveau te komen”, aldus Dutron. “En ik kan u verzekeren, de dreiging is er.”