Een stuk van 13 kilometer beschermd Amazone-regenwoud is gekapt om plaats te maken voor een nieuwe snelweg met 4 rijvakken. De reden? De klimaattop COP30 die in november plaatsvindt in de Braziliaanse stad Belém. Of hoe de klimaattop haar eigen ecologische voetafdruk achterlaat.
Deel Amazonewoud gekapt voor aanleg snelweg... richting klimaattop in Brazilië
Lisa Lefèvre
Gepubliceerd:
In november is Belém gaststad voor de COP30-klimaattop. Meer dan 50.000 mensen, waaronder vele wereldleiders, zullen dan afzakken naar de 30e jaarlijkse klimaatconferentie van de Verenigde Naties.
Om de toegang tot Belém te vergemakkelijken, wordt momenteel een nieuwe snelweg aangelegd. Alleen loopt die dwars door tienduizenden hectaren beschermd Amazone-regenwoud.
De gedeeltelijk aangelegde weg drijft nu een wig tussen 2 delen van het regenwoud die ooit een geheel vormden. Vers gekapte boomstammen liggen torenhoog opgestapeld in open land.
"Duurzame vrijheidslaan"
"Het is een duurzame snelweg", zegt Adler Silveira, de staatssecretaris voor infrastructuur van de deelstaatregering Pará in een gesprek met BBC. Zo zouden er oversteekplaatsen komen voor de wilde dieren, alsook fietspaden en zonne-energieverlichting.
In 2012 lag het idee voor deze snelweg, ook wel 'Avenida Liberdade' (vrij vertaald: vrijheidslaan) genoemd, ook al eens op tafel. Het plan werd herhaaldelijk van tafel geveegd. Er waren te veel zorgen over de natuur.
De komst van COP30 naar Belém heeft de aanleg van de snelweg in een stroomversnelling gebracht. Maar ook nu weergalmen er heel wat kritische stemmen.
Versnipperd ecosysteem
Natuurbeschermers zijn bezorgd dat de snelweg het ecosysteem zal versnipperen en de beweging van wilde dieren zal verstoren. "We verliezen een gebied waar we dieren in het wild uit kunnen zetten", vertelt dierenarts Silvia Sardinha aan de Britse omroep BBC. "Landdieren kunnen ook niet meer naar de overkant, waardoor de gebieden waar ze kunnen leven en zich voortplanten kleiner worden."
Sardinha werkt in een universitair dierenziekenhuis in het Amazonewoud. Samen met haar team verzorgt ze wilde dieren met verwondingen, om ze later weer vrij te laten in het wild. Waar ze vroeger natuur zag toen ze uit het raam keek, kijkt ze nu uit op de toekomstige snelweg.
Ook bij de lokale bevolking rijzen er zorgen. Heel wat mensen in de regio leven van de oogst en verkoop van acaibessen, die groeien aan de bomen die plaats moesten maken voor de aanleg van de nieuwe autoweg. Ze zouden geen compensatie hebben gekregen voor hun verlies van inkomsten.
Er heerst ook de vrees dat de aanleg van de snelweg op termijn zal zorgen voor nog meer ontbossing, nu het gebied toegankelijker wordt voor bedrijven.
De ecologische voetafdruk van de klimaattop
Toch zien sommigen ook kansen in een betere bereikbaarheid van de stad Belém. Lokale ondernemers hopen dat COP30 ervoor zal zorgen dat hun stad opnieuw zal worden opgeknapt en verbeterd. De snelweg 'Avenida Liberdade' is slechts één van de vele infrastructuuringrepen naar aanleiding van de klimaattop in november.
In totaal investeert de federale overheid van Brazilië meer dan 74 miljoen euro om een goede gastheer te zijn tijdens de uit de kluiten gewassen bijeenkomst. De capaciteit van de luchthaven zal worden uitgebreid van 7 naar 14 miljoen passagiers, de haven wordt herontwikkeld zodat cruiseschepen kunnen aanmeren en er worden nieuwe hotels gebouwd om bezoekers te kunnen ontvangen.
Ingrepen die op hun beurt een ecologische voetafdruk nalaten. Er wordt dan ook steeds kritischer gekeken naar de klimaattop. En bovenal naar de vraag of het laten aanvliegen of aanmeren van duizenden vliegtuigen en schepen, het doel niet ondermijnt.
De Braziliaanse president Lula Da Silva hoopt desondanks dat de klimaattop historisch zal zijn, omdat het een COP is in de Amazone, en geen COP over de Amazone. "Zo kunnen we het bos aan de wereld laten zien, en de aandacht richten op de behoeften van het Amazonegebied", klinkt het.
