In februari bereikte de hoeveelheid zee-ijs een historisch dieptepunt. Dat meldt de klimaatdienst van Copernicus, het Europese aardobservatieprogramma. Nooit eerder werd er zo weinig ijs gemeten rond de Noord- en Zuidpool. Het laagterecord kwam er tijdens de derde warmste februarimaand ooit gemeten.
Zee-ijs bereikt historisch dieptepunt: nog nooit zo weinig gemeten als in februari
Zoals elk jaar groeit het zee-ijs aan de Noordpool momenteel aan. Op het einde van de winter in het noordelijk halfrond bereikt het zijn toppunt. Als je over de Noordpool vliegt, zou je dus kunnen denken dat het goed gaat met het zee-ijs.
Maar dat is niet het geval. Sinds 1978, het begin van de satellietmetingen, was er nog nooit zo weinig Noordpoolijs in februari: 8 procent minder dan gemiddeld.
En ook het zee-ijs aan de andere kant van de wereld, aan de Zuidpool, doet het niet goed. Daar is er momenteel zelfs 26 procent minder zee-ijs dan normaal in deze tijd van het jaar. Dat is weliswaar geen absoluut dieptepunt, maar de op 3 na laagste hoeveelheid sinds het begin van de metingen.
Voor alle zee-ijs over de hele wereld samen is februari 2025 wél een historisch dieptepunt. De voorbije 2 jaar was er al ongezien weinig zee-ijs, maar dit jaar duikt er nog eens onder. Februari 2025 verbreekt het vorige minimumrecord van februari 2023.
Grens van 1,5 graden al 19 maanden overschreden
Dat er zo weinig zee-ijs is, komt doordat de mens de planeet steeds verder opwarmt door broeikasgassen uit te stoten. 2024 was het warmste jaar ooit gemeten.
En hoewel de temperaturen de laatste maanden wat dalen, was februari 2025 nog steeds de 3e warmste februarimaand sinds het begin van de metingen. Het werd gemiddeld 13,36 graden Celsius. Dat is 1,59 graden meer dan een februarimaand tussen 1850 en 1900, voor de mens op grote schaal fossiele brandstoffen begon te gebruiken.
De laatste 20 maanden werd de grens van 1,5 graden Celsius opwarming nu al 19 keer overschreden. Dat is volgens klimaatwetenschappers een belangrijke drempel. Hoe verder de temperatuur die grens overschrijdt, hoe moeilijker de gevolgen van de klimaatopwarming nog te beheersen zijn. Het gaat dan bijvoorbeeld om hittegolven, droogte, overstromingen en tropische stormen.
Sneeuwbaleffect
Vooral de afname van het zee-ijs aan de Zuidpool is opmerkelijk, zegt klimaatwetenschapper Niels Souverijns (VITO). "Aan de Noordpool was er al decennia lang een gestage afname van het zee-ijs. Maar de laatste jaren zien we dat dat signaal van de klimaatverandering zich ook voordoet in Antarctica."
"De Zuidpool heeft zich lang afzijdig kunnen houden van de gevolgen van de klimaatverandering. Dat komt doordat de circulatie in de atmosfeer en de oceaan daar wat afgesloten is van de rest van de wereld. Maar de laatste 2, 3 jaar zien we dat ook daar de hoeveelheid zee-ijs sterk afneemt."
En dat smeltende zee-ijs veroorzaakt een sneeuwbaleffect. "Witte oppervlakken weerkaatsen meer zonlicht. Als er minder zee-ijs is, wordt er meer zee zichtbaar. Die is donkerder en absorbeert meer zonlicht. Dat is dus een versterkend effect."
