Aandelen van Europese defensiebedrijven gaan laatste weken de hoogte in: tijd om te beleggen?

"De koersstijgingen hebben alles te maken met de politieke context, en dan vooral de veranderde houding van de Verenigde Staten", zegt Christie, senior onderzoeker aan het Finnish Institute of International Affairs. "De afgelopen weken leken de Verenigde Staten en de Europese Unie verder van elkaar weg te drijven."

De VS onderhandelden rechtstreeks met Rusland over de oorlog in Oekraïne. Amerikaans president Trump en de Oekraïense president Zelensky discussieerden openlijk voor de camera's in The Oval Office. En de Verenigde Staten zetten tijdelijk militaire steun en inlichtingen aan Oekraïne stop. 

"Daardoor wordt het idee dat Europa zelfstandiger moet worden op defensievlak nu echt politiek urgent. Dat wekt de verwachting dat er veel nieuwe bestellingen zullen zijn bij Europese defensiebedrijven, wat zich vertaalt zich in de aandelenkoersen", zegt Christie.

De koers van het grootste Duitse defensiebedrijf Rheinmetall ging er op een jaar tijd met meer dan 160 procent op vooruit, met een exponentiële stijging de laatste weken. Ook het aandeel van het Italiaanse Leonardo verdubbelde in waarde. Het Zweedse Saab tekent jaar op jaar voor 80 procent waardering. En het grootste Europese defensiebedrijf, BAE Systems, dat weliswaar vaak samenwerkt met de VS, ruim 25 procent.

"We zien dat aandelen van de grootste Europese defensiebedrijven het beter doen dan de Amerikaanse", zegt expert defensie-economie Christie. Grote Amerikaanse defensie-bedrijven als Lockheed Martin en Northrop Grumman zagen hun waardering de laatste 6 maanden zelfs dalen. "Dat komt onder andere omdat er vanuit het Witte Huis signalen komen dat men het Amerikaanse defensiebudget wil verlagen."

"De laatste dagen wordt de markt nog aangezwengeld door de uitspraken van de inkomende kanselier van Duitsland, Friedrich Merz", zegt Christie. De CDU-politicus zei zondag dat "het duidelijk is dat de Amerikanen, in ieder geval de Amerikanen in deze regering, niet veel geven om het lot van Europa".

Gisteren kondigde Merz aan dat zijn partij, samen met de socialisten van SPD, bereid is om meer schulden te maken, zodat het meer kan investeren in defensie. Het voorstel moet wel nog goedgekeurd worden door het Duitse parlement.

De Duitse plannen komen na de aankondiging van de EU dat het de begrotingsregels wil versoepelen om defensie-uitgaven te stimuleren. Christie verwacht dat ook banken en pensioenfondsen zullen volgen, en in de nabije toekomst soepeler zullen omgaan met leningen en investeringen voor defensiebedrijven. 

Is dit dan het ideale moment om te investeren in Europese defensiebedrijven? "Er wordt nu heel veel over gesproken", zegt Gert Bakelants, hoofd Aandelen en Strategie bij DeBelegger.be. "En het is altijd een risico om enthousiast te worden als zo'n grote massa enthousiast wordt." 

"Maar het momentum op dit moment zit nog mee", zegt Bakelants. Hij verwacht dan ook dat de omzet van de defensiebedrijven verder zal stijgen, ook als er eventueel een staakt-het-vuren komt in Oekraïne, omdat heel wat Europese overheden investeringen hebben aangekondigd.

Daarbij lijkt de ethische schroom om te beleggen in defensiebedrijven stilaan meer en meer weg te ebben. "Beleggers zien dat het gaat om investeringen in een Europees gedachtegoed, in onze welvaart", zegt Tom Simonts, financieel econoom bij KBC. "Wapens worden dan minder agressief gezien, en vooral defensief." 

Anderen zijn vooral "bezorgd" over die trend op de financiële markten. "Om deze bedrijven winstgevend te houden, moeten we dan ook wel in een oorlogslogica blijven", zegt Frank Vanaerschot, voorzitter van Counterbalance, een ngo die werkt rond ethische financiële vraagstukken. "Het risico is dat we daardoor het conflict blijven voeden." 

Vanaerschot waarschuwt om niet te veel naar winst op korte termijn te kijken. "Door de investeringen van overheden in defensiebedrijven kan dat overheidsgeld op lange termijn minder naar andere domeinen gaan, zoals sociale bescherming", zegt hij.

"Dat is ook een risico bij publieke investeringsbanken zoals de Europese Investeringsbank. Die trekt fondsen aan met de boodschap dat ze een 'klimaatbank' zijn, maar wil nu ook in pure defensieprojecten investeren ." 

Volgens sommigen is het belangrijk dat Europa militair sterk genoeg staat, om een mogelijk aanvaller af te kunnen schrikken. "Peace through strength", "vrede door kracht" is een catchphrase die de laatste maanden vaker opduikt.

"We zien inderdaad veel aankondigingen voor die versterkingen op defensievlak, maar weinig concrete stappen richting vrede", zegt Vanaerschot. "Dan kan je de vraag stellen, als burger en als belegger, of dat de richting is die je als maatschappij uit wil gaan."