Vlaanderen en Europa voorzien samen 6 miljoen euro voor projecten die voor economische groei moeten zorgen in de Denderstreek. Daarbij komt nog eens 4 miljoen euro aan cofinanciering van de projectindieners zelf. De investering moet de socio-economische achterstand in de Denderstreek aanpakken. Vanaf 2027 krijgt de Denderstreek het statuut van een Geïntegreerde Territoriale Investering (GTI), waarbij Europese middelen rechtstreeks via Vlaanderen naar de regio vloeien.
10 miljoen euro voor economische groei in de Denderstreek: "Eerste stap om achterstand weg te werken"
Moonray Grunewald
Gepubliceerd:
Zowel de overheid, ondernemers, het onderwijs en de sociale sector kunnen initiatieven opzetten om aanspraak te maken op de subsidies. Via het Vlaams Agentschap Innoveren & Ondernemen (VLAIO) worden 2 oproepen gelanceerd waarop ze kunnen reageren.
"Die initiatieven moeten bijdragen aan de werkgelegenheid in de regio", zegt Bart Wallaeys, algemeen directeur van Solva, het intergemeentelijk samenwerkingsverband dat de welvaart en welzijn in de Denderstreek wil verbeteren.
"De eerste oproep richt zich op projecten die praktijkgerichte opleidingen, samenwerkingen tussen bedrijven en onderwijsinstellingen en demonstratiecentra waar ondernemingen nieuwe technologieën en productieprocessen aanbieden", zegt minister-president Mathias Diependaele (N-VA). "Met andere woorden initiatieven die mensen beter naar de arbeidsmarkt kunnen begeleiden", zegt Wallaeys.
Er zijn in de Denderstreek socio-economische uitdagingen waarvoor wij de steun van Vlaanderen nodig hebben, onder meer voor werkgelegenheid
Bart Wallaeys, algemeen directeur SOLVA
De 2e oproep zet in op duurzame mobiliteit als economische hefboom. "Met investeringen in infrastructuur die de bereikbaarheid van bedrijventerreinen en economische knooppunten verbetert", klinkt het bij Diependaele. "Dit kan gaan om veilige fietspaden en verbindingen of initiatieven die de overstap naar duurzaam vrachtvervoer via water en spoor versnellen."
Te weinig jobs in Denderregio
En die investeringen zijn nodig, want vorig jaar riepen de 14 Dendergemeenten nog op om meer te investeren in de regio. "Er zijn in de Denderstreek socio-economische uitdagingen waarvoor wij de steun van Vlaanderen nodig hebben, onder meer voor werkgelegenheid", zegt Wallaeys. De belangrijkste graadmeter voor de Denderregio is de jobratio, de verhouding tussen het aantal jobs in de regio en de actieve bevolking.
"In de Denderregio zien we dat die ratio op 50 procent ligt, dat is het laagste in heel Vlaanderen", zegt Wallaeys. Daarbij komt nog eens het beperkte aanbod aan hoger onderwijs waardoor de regio sterk afhankelijk is van pendelstromen, wat ondernemerschap, innovatie en economische ontwikkeling afremt. "En dat vertaalt zich ook in de stedelijke ontwikkeling die achterblijft", zegt Wallaeys.
"Socio-economische achterstand is historisch gegroeid"
Die achterstand is historisch gegroeid door de de-industrialisering in de jaren 70, 80, 90. "De sluitingen van bedrijven in de Denderregio gebeurde samen met de sluitingen van grote staalfabrieken in andere regio's", zegt socioloog Stijn Oosterlynck. "Dat heeft de aandacht van de overheid weggezogen van wat er in de Denderregio op veel kleinere schaal gebeurde."
"Het is een regio die daardoor tot op vandaag ernstige problemen heeft met het voorzien van voldoende jobs voor haar inwoners", vertelt Oosterlynck. "Bovendien is het een regio die goed is verbonden met Brussel, wat zorgt dat inwoners daar een job gaan zoeken. En dat Brusselaars die op zoek zijn naar een goedkopere woning zich in de Denderregio vestigen, een deel van hen blijven qua werkgelegenheid en vrijetijdsbesteding wel op Brussel gericht."
"De Denderregio staat dus voor grote socio-economische uitdagingen", zegt Oosterlynck. Eerder probeerde de overheid dat al op te vangen, onder meer met het Denderfonds. "Vooral om de grootstedelijke problemen van antwoord te voorzien, alleen ging dat fonds niet specifiek in op socio-economische problemen. Bovendien werden aan de subsidies die werden toegekend geen voorwaarden gekoppeld en bleek het achteraf niet duidelijk waar de subsidies precies aan besteed werden. Het gebrek aan een duidelijke visie heeft gezorgd voor versnippering."
Structurele oplossing vanaf 2027?
In het Vlaams regeerakkoord gaf de nieuwe Vlaamse regering al aan dat ze voor de Denderstreek een Geïntegreerde Territoriale Investering (GTI) zou willen opstarten vanaf 2027. "Zo'n GTI biedt een langetermijnvisie op regionale ontwikkeling door verschillende investeringen te bundelen en beter af te stemmen op de specifieke noden van de regio", klinkt het.
"Maar we wachten niet tot 2027 om te investeren in de Denderstreek", zegt Diependaele. "We hebben nu reeds geld gezocht uit die EFRO-middelen om al te kunnen investeren."
"Deze 2 oproepen vormen de 1e stap richting de uitwerking van zo'n GTI voor de Denderstreek", vult Wallaeys aan. "Met deze hefbomen kunnen we de achterstand wegwerken."
"Eens het GTI-statuut er is, gaan er Europese middelen rechtstreeks via Vlaanderen naar de regio. Met andere woorden, andere regio's kunnen niet in competitie gaan met de Denderregio voor die middelen", zegt Wallaeys. "Het plan dat nu voorligt, heeft een duidelijke en brede visie, waarover tussen de gemeenten overlegd is", zegt ook Oosterlynck.
"10 miljoen euro aan investeringen is niet veel", geeft Wallaeys toe. "Maar met het statuut van GTI in het vooruitzicht ligt er nu wel een structureel plan klaar voor de Denderregio. Waarbij er ook zekerheid bestaat over de middelen die daarvoor nodig zijn."