Journalist Arnaud De Decker schrijft 3 intense oorlogsjaren in Oekraïne van zich af. Emmy Koopman laat haar hoofdpersonage kiezen voor een geïsoleerd bestaan, ver weg van prikkels en verwachtingen. Mohamed Ouaamari pleit voor meer financiële geletterdheid binnen de moslimgemeenschap. Manon Uphoff gelooft in de kracht van verhalen in de marge. En aan de vooravond van Internationale Vrouwendag wil journaliste Ilse De Witte vrouwen financieel empoweren. Dit zijn de 5 boeken die VRT NWS deze week tipt.
3 jaar oorlog in Oekraïne, vrijheid vinden in isolement en financiële zelfzorg voor vrouwen en moslims: dit zijn de 5 boeken van de week
In de nacht van 24 februari 2022 wordt de jonge freelance journalist Arnaud De Decker gewekt door luchtalarm: de oorlog in Oekraïne is losgebarsten. Samen met de inwoners van Kiev schuilt hij een tijdlang in een metrostation om nadien de vluchtelingenstroom richting Polen te volgen.
Oekraïne liet hem daarna niet meer los: 3 jaar lang blijft De Decker terugkeren, steeds dichter naar het front. In 'Onverwoestbaar: het menselijk gezicht van Oekraïne' (uitgeverij De Geus) schrijft hij deze intense oorlogsjaren van zich af.
"Niemand had de Oekraïners 3 jaar gegeven. Het is een onverwoestbaar volk", vertelt De Decker in De Afspraak. Hij ziet hoe de samenleving verandert, een transformatie die ook hij ondergaat en beschrijft in het boek. Hij maakt er vrienden onder collega's, soldaten en burgers, maar ontsnapt ook meermaals nipt aan de dood.
Neutraal blijven, is moeilijk na alles wat hij gezien heeft. "Als je een oorlog aan het front belicht, moet je een kant kiezen," zegt hij. "Je blijft een mens: ik vertel de menselijke verhalen en dan ga je af op emoties."
De Decker draagt het boek op aan de vrienden die hij heeft verloren, waaronder zijn Franse collega-journalist Arman Soldin.
Na 'Tekenen van het universum', in 2023 op de shortlist van de Boon, komt Emy Koopman nu met een nieuwe roman: 'Vrouw in de kelder' (uitgeverij De Arbeiderspers).
Het boek vertelt het verhaal van Veronika, een kunstenares die niet meer kan tekenen. Ze trekt zich terug in haar kelder, op zoek naar rust, tijd en ruimte en naar andere manieren om zich uit te drukken. "Ze wil graag ongezien zijn, buiten de blik van de ander kunnen functioneren: geen prikkels, alleen wat ze zichzelf toestaat", vertelt Koopman op Klara.
Toch blijkt volledige afzondering onmogelijk wanneer ze geconfronteerd wordt met de ziel van haar overleden vader. "Ze had een complexe relatie met hem, maar ze voelt zich ook schuldig. Sinds hij gestorven is, heeft ze niet meer omgekeken naar zijn spullen in de kelder."
In het donker mag ze kwaad zijn. Op haar vader, maar ook op haar partner Andreas. Veronika heeft baarmoederhalskanker en Andreas zet haar onder druk om een kind te krijgen nu het nog kan. "Anderen bepalen steeds wat er met haar lichaam moet gebeuren. Die controle frustreert haar enorm".
'Vrouw in de kelder' is een roman over vrijheid vinden in een zelfgekozen isolement, los van allerlei verwachtingen. Delen van het leven van Veronika vallen samen met dat van de auteur: Koopman worstelt, na herstel van baarmoederhalskanker, ook met de vraag of ze al dan niet kinderen wil.
Geld lenen met rente is verboden in de islam, wat het voor moslims moeilijk maakt om een vermogen te laten groeien. In 'Papa, hoe word ik rijk?' (uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts) legt journalist en kersverse vader Mohamed Ouaamari uit aan geloofsgenoten uit hoe ze slim kunnen omgaan met hun geld.
"Ik ben opgegroeid in een bescheiden gezin waar je leert spaarzaam te zijn, maar waar geen financiële kennis werd meegegeven", vertelt Ouaamari in De Afspraak. "Nu heb ik wat spaargeld en komt de vraag: wat doe je daarmee? Moet ik dat beleggen of niet?" Ook een woonlening afsluiten, is een controversieel onderwerp op een Marokkaans familiefeest, aldus het voorwoord in zijn boek.
Pas toen hij 31 was, heeft Ouaamari iets geleerd over compounding intrest, volgens Albert Einstein het 8e wereldwonder. Het herinvesteren van winst zorgt voor een sneeuwbaleffect op rijkdom. "Ik wil dat mijn kind dat wat vroeger leert", zegt Ouaamari.
Hij wijst op de mogelijkheden rond ethisch bankieren voor moslims, door het risico van leningen en investeringen te verdelen vanuit een evenwaardig partnerschap. "Van de winst mag je mee profiteren, maar als je verlies maakt, dan verlies je allebei."
Ook voor beleggen kan je bepaalde principes volgen: de beurs is dus perfect toegelaten. De centrale boodschap van Ouaamari aan zijn lezers is: informeer je.
De Nederlandse auteur Manon Uphoff komt na haar bejubelde roman 'Vallen is als vliegen' met een verhalenbundel. In 'Laat me binnen' (uitgeverij Querido) brengt ze 3 indringende verhalen die aantonen hoe een ogenschijnlijk vertrouwde wereld plots kan kantelen.
"Het zijn verhalen uit de marge van de samenleving, die een breder perspectief bieden en meer vertellen over wie we als mensen zijn", vertelt Uphoff op Klara.
In het titelverhaal dwaalt een naamloze vrouw rond in de buurt van de flat die ze deelt met haar partner en baby. Ze hunkert ernaar om er binnen te gaan, maar ze weet niet hoe ze er moet functioneren. "Ze is niet op de vlucht, maar het is een lange oefening buiten haar vertrouwd terrein om te leren wat je daarbinnen moet doen", licht Uphoff toe op Klara.
Het 2e verhaal is autobiografisch. 'Bij Hebibovic' gaat over haar schoonbroer. Een zachtaardige man die door zijn fysieke, zwaargebouwde verschijning voorbestemd was om mee te vechten in de Joegoslavië-oorlog en gebroken terugkwam.
"Iedereen verwacht dat je jezelf herstelt als je verwoest bent", zegt de auteur. Zelf verzet de man zich tegen deze gedachte: zijn lichaam getuigt wat hij meegemaakt heeft. Het is een verwoest gebouw dat niet vergeten mag worden. Hij wordt amper 62 en sterft eenzaam.
In het slotverhaal 'Harold en Linde' brengt een val van de trap Linde terug naar verdrongen herinneringen, waaronder die aan haar broer Harold. Als kunstenaar was hij talentvoller dan zij, maar te gevoelig om te floreren. Hoeveel schuld heeft zij aan zijn lot?
Vrouwen trekken hun hele leven lang financieel aan het kortste eind. Ilse De Witte, journalist bij het weekblad Trends, rekent in haar boek 'Vrouwen willen meer dan een roze creditcard' (uitgeverij Lannoo) af met diepgewortelde misvattingen en legt ze uit hoe het anders kan. "Vrouwen zijn niet kooplustiger en impulsiever", vertelt ze op Radio 1.
De heersende loonkloof is slechts het topje van de ijsberg: financiële ongelijkheid begint al van in de kindertijd. Al van jongs af aan krijgen jongens meer financiële verantwoordelijkheid en verdienen ze meer met bijbaantjes. Meisjes daarentegen helpen vaker onbetaald in het huishouden. "We doen daar toch iets verkeerd. Ook ik ben bang dat ik het verkeerd aanpak met mijn zonen."
Later kiezen vrouwen voor studierichtingen die leiden tot minder lucratieve beroepen. Eenmaal op de werkvloer werken vrouwen vaker deeltijds, door de aard van hun zorgend beroep zoals verpleegkunde of kinderopvang, of door de onbetaalde huishoudelijke taken waarmee ze hun betaalde job combineren.
Verandering begint deels bij de vrouw zelf. Slechts 20 procent van de beleggers is een vrouw, terwijl ze meer rendement behalen dan hun mannelijke tegenhangers. Tegelijk moet ook de samenleving mee evolueren.
"Mannen voelen zich bedreigd door vrouwen, maar wij hebben onze rechtmatige plaats nog niet eens opgeëist", stelt De Witte. "De kernboodschap van mijn boek is dat je alles in vraag mag en kan stellen. Een vrouw – met of zonder kinderen – kan net zo ambitieus zijn als een man."
In het boek ontkracht De Witte hardnekkige clichés door in nieuw onderzoek te duiken in combinatie met getuigenissen van vrouwen zoals Els Lagrou, medeoprichtster van Dagelijks Geld , Saskia Klep, voormalig CEO van Saxo Bank Nederland en Véronique Goossens, hoofdeconoom bij Belfius.


