Vernietigt covidvaccinatie immuunsysteem van ouderen in woonzorgcentra? Hoe nepnieuwssites studie uit België compleet misbruiken

"België slaat alarm nu het aantal sterfgevallen onder tegen covid gevaccineerde bewoners van verpleeghuizen stijgt" - zo luidt de titel van een artikel dat op 24 februari verscheen op de website Dissident One. Het baseert zich op een gelijkaardig artikel dat twee dagen voordien verscheen op de website SlayNews.

Volgens deze websites zou uit een recent Belgisch onderzoek blijken "dat covid mRNA-‘vaccins’ het immuunsysteem van bewoners van verpleeghuizen vernietigden, wat leidde tot een toename van sterfgevallen en dodelijke ziekten". Op sociale media delen heel wat mensen, ook in ons land , de artikels.

De studie waar alles om draait, werd uitgevoerd door onderzoekers verbonden aan de Universiteit Gent, KU Leuven, ULiège en Sciensano, is gepubliceerd in het vaktijdschrift Vaccine. De auteurs reageren verontwaardigd: hun onderzoek is door SlayNews compleet verkeerd begrepen, stellen ze. Hoe zit dat precies in elkaar?

(Lees verder onder de afbeelding.)

De nieuwsblog SlayNews is geen onbekende in de wereld van factcheckers. De site duikt op als grootverspreider van nepnieuws en complottheorieën, vooral over vaccins, in talloze factchecks van Science Feedback , Knack , USA Today en Reuters . De site heeft geen bekende uitgever, wordt anoniem gerund en heeft een slechte reputatie .  

De auteur van het artikel over het Belgische onderzoek draagt de naam 'Frank Bergman'. Onder die naam zijn sinds begin 2022 al bijna 6.700 artikels geschreven voor SlayNews. 'Bergman' zou aan de oostkust van de Verenigde Staten wonen. Er valt echter nergens informatie over de man te vinden, en zijn profielfoto is met AI gemaakt.

SlayNews is volgens de contactpagina van de website gevestigd in een kleine gemeente in North Carolina. Maar in werkelijkheid gaat om een adres dat als plaatshouder gebruikt wordt in het WordPress-sjabloon dat de site gebruikt. We vinden hetzelfde adres ook terug op andere websites die met hetzelfde sjabloon gebouwd zijn.

Met andere woorden: SlayNews is een blog waarvan de auteurs onbekend willen blijven. We contacteerden SlayNews met enkele vragen, maar ontvingen geen antwoord.

Wanneer we de onderzoekers contacteren, vallen ze uit de lucht over de interpretatie die SlayNews aan hun studie gaf. "Dit hadden we niet verwacht", reageert Eline Meyers, die als doctoraatsstudent meewerkte aan het onderzoek. Zij wordt door de websites ook verkeerdelijk als de "professor die het onderzoek leidde" beschreven.

"We zijn zelfs al door journalisten gecontacteerd met de vraag of het klopt wat die nepnieuwssites beweren. Dat is dus niet het geval, integendeel. Deze artikels tonen aan dat de antivaccinatiebeweging nog sterk leeft 5 jaar na het begin van de coronapandemie en, jammer genoeg, gevoed wordt door desinformatie."

Hoe zit het dan met de claim van SlayNews dat coronavaccins zouden "het immuunsysteem vernietigen"? Ook dat ontkennen de onderzoekers: "Belangrijk is dat onze studie niet aantoont dat covidvaccinatie het immuunsysteem van bewoners heeft verzwakt. We hebben enkel vastgesteld dat de antistofrespons tegen het coronavirus minder langdurig was ten opzichte van personeel, wat hoogstwaarschijnlijk te wijten is aan een verminderde immuunrespons gezien hun leeftijd."

Ook van abnormale sterfte of "vernietiging van het immuunsysteem" is geen sprake. "In onze studie volgden we bewoners en personeel van Belgische woonzorgcentra gedurende tien maanden na de eerste covidvaccinatiecampagne. We onderzochten enerzijds hoe lang de antistoffen tegen het coronavirus aanwezig bleven bij bewoners en personeel en anderzijds het sterftecijfer bij bewoners", vertelt Meyers.

"Uit ons onderzoek bleek dat bewoners van woonzorgcentra 47 procent meer kans hadden om hun antistofrespons tegen COVID-19 te verliezen na vaccinatie ten opzichte van het personeel. Desondanks bleef het aantal sterfgevallen door COVID-19 zeer laag: slechts in 2 procent van alle overlijdens was COVID-19 de oorzaak. De totale sterfte onder bewoners bedroeg 14 procent. Dat is te verwachten en niet uitzonderlijk in woonzorgcentra, waar de gemiddelde leeftijd 87 jaar bedraagt en ongeveer één op de drie bewoners twee of meer onderliggende aandoeningen heeft."

Volgens het artikel van SlayNews roept de publicatie in Vaccine "serieuze vragen op over de wereldwijde inspanningen om kwetsbare bevolkingsgroepen te bereiken met massavaccinatiestrategieën zoals geprioriteerde boosterregimes”.

Wie doorklikte naar het onderzoek zelf , kon echter zien dat de conclusie in Vaccine precies het omgekeerde besluit: "Toekomstige COVID-19-vaccinatiestrategieën zouden prioriteit moeten geven aan [...] bewoners van verpleeghuizen, aangezien zij geen duurzame antilichaamrespons opbouwen na primaire vaccinatie.”