Suiker eten activeert hersengebieden die opnieuw zin in suiker geven. Dat blijkt uit onderzoek op muizen in Duitsland. Het zou kunnen verklaren waarom je ook na een stevige maaltijd nog plaats hebt voor iets zoets. "Ons lichaam hunkert naar suiker. Die processen hebben we evolutionair meegekregen", zegt voedingsexpert Michael Sels.
Net een uitgebreide maaltijd gegeten en toch nog zin hebben in een dessert? Je zou verwachten dat je er met een volle maag helemaal niets meer bij krijgt, maar niets is minder waar. Vaak heb je nog een speciaal plekje over voor een bolletje ijs, wat taart of een stuk tiramisu.
Wetenschappers van het Max Planck Instituut in Keulen hebben eindelijk gevonden hoe dat kan, na een reeks experimenten bij muizen . "Ook als de maag fysiek gevuld is en het verzadigingspunt is bereikt, kan nog een proces in gang gezet worden om meer te eten. Dat proces is gelinkt aan suikers", zegt voedingsexpert Michaël Sels in 'Nieuwe feiten' op Radio 1.
Evolutionaire redenen
"Wanneer de muizen in de studie suiker voorgeschoteld kregen, werden in de hersenen gebieden getriggerd die ze opnieuw meer zin doen hebben in suiker. De muizen startten opnieuw met eten en gingen zich ook overeten", weet Sels. Op hersenscans bij mensen werd activiteit in diezelfde hersengebieden waargenomen.
Beluister: Voedingsexpert Michaël Sels buigt zich in 'Nieuwe feiten' over de 'dessertmaag'
Dat mechanisme heeft met de eigenschappen van suiker te maken. "Suiker is voor ons lichaam een snelle en gewenste energiegever. Evolutionair gezien is het voordelig, omdat je van suikerrijke producten snel brandstof krijgt." Sels maakt de vergelijking met sporters. "Marathonlopers die een suikerrijke gel nemen, krijgen snel energie en gaan de marathon misschien sneller kunnen afronden."
"Ons lichaam hunkert naar suiker. Die processen hebben we evolutionair meegekregen", zegt Sels. "De signalen van de maag dat je genoeg gegeten hebt, kunnen uitgeschakeld worden door suiker te eten."
Herhaling
Het gaat verder dan enkel die biologische kant. "Het is zelfs zo krachtig dat wanneer je dat gedrag genoeg herhaald hebt, je lichaam al weet dat er nog suiker zou kunnen aankomen. Dat is de trek die je kan voelen zelfs zonder dat je al iets zoets hebt gehad."
Mensen zijn gewoontedieren: als je iets vaak herhaalt, bereidt je lichaam zich daarop voor
Michaël Sels, voedingsexpert
"Dat is een beetje het Pavlov-effect. Het verzadigd gevoel in de maag kan een signaal geven aan de hersenen dat er nog wel iets zoets bij kan", zegt Sels. Dat is een krachtig mechanisme. "Mensen zijn gewoontedieren. Als je iets vaak herhaalt, bereidt je lichaam zich daarop voor. Sommige mensen ervaren het zelfs bij koffie: het geluid van de koffiemachine kan soms al de vertering in gang zetten."
"Als we vaak iets zoets eten na een maaltijd, went ons lichaam daaraan en bereidt het zich daar al op voor. Je kan zelfs trek krijgen in een dessert zonder dat je nog iets hebt gegeten."
Aan- en uitknop?
Een trucje om dat proces uit te schakelen of te omzeilen, is er vandaag nog niet. Al zou de studie volgens Sels wel eens deuren kunnen openen. "Er is op termijn misschien een piste om medicijnen te ontwikkelen die op dat proces kunnen inspelen, en de hunkering naar zoet zouden kunnen onderdrukken."
Tot die tijd is de beste 'remedie' voor zoetekauwen die hun suikerinname wat willen verminderen, bewust omgaan met de eetmomenten. "We eten niet alleen om ons lijf te voeden. Voedsel moet ons lichaam kunnen laten functioneren, maar we eten ook omdat het lekker, gezellig, ontspannen en genieten is."
Gewoon een dessert nemen omdat je die routine in je leven hebt opgebouwd, doe je beter niet
Michaël Sels, voedingsexpert
"Wanneer je een dessert neemt, is dat vaak niet voor die eerste functie, maar voor de tweede. Dat kan je zelf wat proberen te bewaken en maken dat het die functie invult", geeft Sels mee.
"Gewoon een dessert nemen omdat je die routine in je leven hebt opgebouwd? Dat doe je beter niet. Maar als dat dessert om te genieten is op een speciaal moment, doe het dan wel."
