In de Baltische Zee is voor de derde keer in korte tijd een datakabel beschadigd geraakt. Dat gebeurde dicht bij het Zweedse eiland Gotland. Het is niet duidelijk of het om sabotage gaat, de Zweedse autoriteiten hebben een onderzoek gestart. De Europese Commissie wil bijna 1 miljard euro in de bescherming van onderzeese kabels investeren.
Opnieuw datakabel in Baltische Zee beschadigd, Europese Commissie wil bijna 1 miljard euro in bescherming investeren
Robbe Wets
Gepubliceerd:
Er is nog veel onduidelijkheid over wat precies gebeurd is. Zweedse en Finse autoriteiten onderzoeken de zaak, maar weten op dit moment nog niet precies hoe de kabel beschadigd is geraakt. De Zweedse kustwacht heeft alvast een schip uitgestuurd naar de plaats van het incident. Het is niet duidelijk of sprake is van kwaad opzet of sabotage.
Het gaat om de C-Lion1-kabel. Het beschadigde deel ligt in Zweedse wateren voor het strategische eiland Gotland, en verbindt Duitsland met Finland. De schade aan de kabel is klein en de kabelverbinding werkt nog steeds. Dat meldt de Finse kabeloperator Cinia.
Zweden neemt incident "ernstig"
De C-Lion1-kabel is 1.172 kilometer lang en loopt van Rostock in Duitsland tot de Finse hoofdstad Helsinki, dwars door de Baltische Zee. Dankzij de C-Lion1 zijn telecommunicatienetwerken in Centraal-Europa verbonden met Finland en andere Scandinavische landen.
De Zweedse premier Ulf Kristersson deelde een reactie op de jongste schade aan kabel C-Lion1 op X. "We nemen alle meldingen van mogelijke schade aan infrastructuur in de Baltische Zee zeer ernstig", verklaart hij. "Zoals ik eerder zei, moeten die gezien worden in bredere context van de moeilijke veiligheidssituatie."
Ook de Finse minister van Binnenlandse Zaken Mari Rantanen heeft gereageerd. Ze denkt niet dat het om een ongeluk gaat en verwijst naar de herhaaldelijke beschadigingen van kabels in de Baltische Zee.
Niet de eerste keer
In november en eind december werd C-Lion1-kabel al eens beschadigd. Toen was de verbinding wél verbroken. Daarbij werden ook kapotte stukken van een andere kabel tussen het Zweedse eiland Gotland en Litouwen aangetroffen.
De Duitse minister van Defensie Boris Pistorius reageerde toen dat de incidenten geen toeval konden zijn en hij sabotage vermoedde. Toch is er achter de meldingen soms niet meer te zoeken dan toeval en pech.
Bij een beschadigde kabel tussen Gotland en Letland op 28 januari, oordeelde Zweeds onderzoek alvast dat sabotage niet meespeelde. De Zweedse autoriteiten namen toen een verdacht schip in beslag, maar gaven het daarna weer vrij. "We kunnen met zekerheid zeggen dat dit geen geval van sabotage is", verklaarde de officier van Justitie Mats Ljungqvist.
Meer Europese middelen
Net vandaag maakt de Europese Commissie bekend dat ze bijna een miljard euro gaat investeren om onderzeese kabels te beschermen en te repareren. Het geld gaat ook naar schepen die herstelwerken kunnen uitvoeren. Het was Europees commissaris voor Veiligheid, Henna Virkkunen die het nieuws vertelde op een persconferentie in Helsinki.
"We willen dat Europa niet alleen in staat is om sabotage aan kabels te voorkomen en detecteren, maar ook om actief elke bedreiging te ontraden en erop te reageren, en kritieke infrastructuur bij schade te herstellen ", aldus Virkkunen.
De Europese Unie kan de nieuwe middelen ook gebruiken om in andere zeeën, zoals de Middellandse Zee, belangrijke verbindingen te beschermen.
NAVO-missie 'Baltic Sentry'
Die bescherming is nodig want sinds oktober 2023 bleken stroom- en datakabels in de Baltische Zee in meer dan 10 gevallen plots niet meer in orde. De NAVO lanceerde vorige maand daarom de nieuwe missie 'Baltic Sentry' of 'Baltische Wacht'. De alliantie was al actief in het gebied, maar nu wil ze er nog sterker staan.
Het militaire plan dient om de kilometers aan cruciale kabels te bewaken en te verhinderen dat sabotage voorvalt. Die verdediging zal zowel in de lucht als op zee te zien zijn. Fregatten, maar ook patrouillevliegtuigen en drones moeten de veiligheid garanderen.
De Belgische marine werkt mee aan de operatie 'Baltic Sentry'. Deze week vertrok het fregat Louise-Marie vanuit de haven van Zeebrugge richting het noorden.
VRT NWS-journalist Jens Franssen zag eerder dit jaar hoe Belgische en Nederlandse mariniers patrouilleren in de Baltische Zee om verdachte schepen in de gaten te houden. De focus ligt daarbij ook deels op de Russische schaduwvloot. Die bestaat uit oude schepen die officieel onder internationale vlag varen waarmee Rusland ondanks de sancties toch olie kan verschepen.
Bekijk: Jens Franssen vaart mee met NAVO-patrouille in Baltische Zee
