Het Gemeenschapsonderwijs (GO!) wil de kwaliteit in zijn scholen opkrikken. Klassikale instructie (de leerkracht die de leerstof voor de hele klas uitlegt), maar ook het lesgeven op maat van elke leerling zijn daarbij essentieel, zegt Koen Pelleriaux, de topman van het GO!. "Hoe hebben scholen die het zeer goed doen het aangepakt en wat kunnen we daarvan leren?"
Gemeenschapsonderwijs wil onderwijskwaliteit snel verbeteren met aangepast plan
Begin december kreeg ons onderwijs slecht nieuws te verwerken: voor wiskunde en wetenschappen in het 4e leerjaar daalde het niveau in geen enkele andere regio zo sterk als in Vlaanderen in de afgelopen 10 jaar. Dat bleek uit het nieuwe internationale TIMSS-onderzoek.
Het GO! stelt daarom vandaag een plan voor een betere onderwijskwaliteit voor. "We gaan vooral samenwerken met de leerkrachten en de scholen om die dalende onderwijskwaliteit recht te trekken", zegt Pelleriaux in De Ochtend op Radio 1.
Klassikale instructie
Het "gepersonaliseerd samen leren" wordt in het strategische plan GO! 2030 omschreven als de meest essentiële kern van effectieve didactiek. "Het bestaat uit 3 cruciale elementen: (1) samen leren, klassikale instructie, (2) doelgerichte differentiatie en (3) zelfregulerend leren of groeien naar autonomie."
Er is niets mis met in het 2e leerjaar kinderen een kwartier per dag tafels van vermenigvuldiging laten opzeggen
Koen Pelleriaux, directeur GO!
In het plan staat de leraar "het belangrijkste beroep ter wereld" is. En dat de "directe, klassikale instructie" een essentieel onderdeel is van het overdragen van kennis en cultuur.
"Zelfontdekkend leren hebben we nooit gepropageerd", nuanceert Pelleriaux meteen. "Klassikale instructie (de leerkracht die iets voor de klas uitlegt, red.) is altijd belangrijk geweest. Wat er wel veranderd is, is dat we dat nu ook zo duidelijk zeggen. We willen heel duidelijk maken aan leerkrachten: dit zijn manieren die werken en klassikale instructie is heel belangrijk. We zeggen ook: er is niets mis met in het 2e leerjaar kinderen een kwartier per dag tafels van vermenigvuldiging te laten opzeggen."
Lesgeven op maat van elke leerling
Wat daarnaast ook heel belangrijk is, is differentiatie, benadrukt Pelleriaux. Lesgeven op maat van elke leerling is dat. "Kinderen zijn niet allemaal hetzelfde. We moeten iedereen meekrijgen. Het onderwijs moet ook aangepast zijn aan kinderen die minder snel zijn, die minder makkelijk kunnen volgen, maar ook aan kinderen die veel sneller zijn en die meer uitdaging nodig hebben."
"Er is een zeer groot verschil tussen gepersonaliseerd samen leren wat echt verwijst naar het aanpassen aan het kind enerzijds en anderzijds zelfontdekkend leren. Zelfontdekkend leren betekent dat je tegen een kind zegt: u doet maar. Zoek maar uit wat je vandaag graag doet en er is geen voorafgegeven leerstof."
"Dat is dwaas, want dan zou je verwachten dat gans de cultuurgeschiedenis, gans de wetenschap die wij opgebouwd hebben over verschillende eeuwen door een kind in een mensenleven opnieuw ontdekt kan worden. Dat is onzin natuurlijk, dat kan helemaal niet en dat is ook nooit een goed idee geweest. Alleen denk ik dat we nu heel duidelijk moeten zeggen dat zowel klassikale instructie als differentiatie belangrijk zijn."
Kwalitatief lesmateriaal
Ook de kwaliteit van het lesmateriaal, de schoolboeken, gaat opnieuw tegen het licht gehouden worden. "We gaan dat samen bekijken, we maken commissies (waar ook leerkrachten in zitten en mensen van de pedagogische begeleidingsdienst) en bekijken of dat materiaal goed is of niet. Dat betekent dat de eindtermen of onze leerplandoelen er voldoende in zitten. En dan kunnen we zeggen: dit is volgens ons een goed handboek. We bekijken ook of de didactische methode zinvol is."
Pelleriaux wil nu snel vooruitgang boeken. "Die Vlaamse toetsen zijn in de vorige legislatuur tot stand gekomen en we gaan die opvolgen. We kennen het gemiddelde resultaat per school. Hoe hebben de scholen die het zeer goed doen het aangepakt en wat kunnen we daarvan leren? En wat moet er verbeteren bij scholen die het slecht doen? We moeten school per school gaan kijken wat er gebeurt."


