Psycholoog over verkeersagressie in Ruisbroek: "We denken te snel dat iemand ons met opzet hindert"

Het incident speelde zich dinsdagnamiddag af aan de Bergensesteenweg in Ruisbroek (Sint-Pieters-Leeuw). Een man wou samen met een kind en een hond oversteken, maar een voorbijrijdende auto stopte niet voor hen. De daarop volgende ruzie escaleerde en de voetganger stak de autobestuurder neer met een mes. De man is aangehouden op verdenking van poging tot doodslag.

"Er zijn een aantal redenen waarom uitgerekend het verkeer een context is waarin mensen snel boos kunnen worden. In extreme gevallen mondt dat dan uit in geweld", zegt Frederick Vinckenbosch, verkeerspsycholoog bij verkeersinstituut Vias. "Het verkeer is een stressvolle omgeving. Het is een soort van spel met een hoge inzet: er is het risico op een ongeval en je kan gewond geraken."

"Een verkeersomgeving is ook druk, we zijn allemaal in competitie met elkaar voor onze plek op de weg. In dit geval gaat het over een voetganger die wil oversteken en gekruist wordt door een auto. Die competitie doet de solidariteit tussen weggebruikers geen goed."

"Maar de belangrijkste reden is wellicht dat we in het verkeer nogal anoniem zijn. We kennen de andere weggebruikers doorgaans niet. Als ze in een auto zitten, dan zien we niet eens een persoon, maar gewoon een auto. Bovendien is er een menselijke neiging om fouten in het verkeer toe te schrijven aan iemands persoon, aan iemands karakter. 'Dat moet wel een slecht persoon zijn', denken we dan, en dan worden we dus boos", legt Vinckenbosch uit.

"Iedereen weet dat het menselijk is om fouten te maken, maar in het verkeer zijn veel mensen geneigd om te denken dat een andere weggebruiker dat met opzet doet en alleen aan zichzelf denkt. Mensen maken zichzelf een beetje gek en dan kookt het potje soms over, en voor je het weet, zit je in een situatie zoals in Ruisbroek."

Vinckenbosch vindt dan ook dat mensen niet mogen vergeten dat ze zelf ook wel eens een fout maken. "In het verkeer kruis je zo veel mensen, dat de kans heel reëel is dat je ergens iemand tegenkomt die jou hindert. Hoogstwaarschijnlijk hebben die dat dan niet zo bedoeld. Dan moet je echt vermijden dat je gaat denken dat iemand dat met opzet doet."

Maar wat moet je doen als je zelf geconfronteerd wordt met verkeersagressie? Wat als iemand jou aanvalt in het verkeer? "Blijf in je wagen zitten en bescherm jezelf. Als dat niet kan, bijvoorbeeld omdat je met de fiets op weg bent, dan is het belangrijk om de situatie niet te laten escaleren, om geen olie op het vuur te gooien."

"Ga vooral niet spiegelen: als iemand zich boos maakt, ga daar dan niet in mee, word zelf niet boos. Blijf rustig, adem diep in, praat langzaam en maak bedarende bewegingen. Vaak zal dat de situatie al kalmeren. Iemand komt verhaal halen vanuit de veronderstelling dat de andere door en door slecht is. Als je dan toont dat je goede bedoelingen hebt, kan dat al veel helpen", besluit Vinckenbosch.