Het is niet realistisch dat het grondgebied van Oekraïne dezelfde grenzen zal hebben als voor 2014. Dat heeft de Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth gezegd op een bijeenkomst van de bondgenoten van Oekraïne. Hegseth zei ook dat NAVO-lidmaatschap voor Oekraïne geen realistisch doel is.
Amerikaanse minister van Defensie zet plannen voor Oekraïne op scherp: "Grenzen van voor 2014 en NAVO-lidmaatschap niet realistisch"
De zogenoemde Contactgroep voor Oekraïne is vandaag samengekomen in het hoofdkwartier van de NAVO in Brussel. Zo'n 50 landen, waaronder alle NAVO-landen, overleggen in die groep over militaire steun aan Oekraïne.
Voor de eerste keer werd de bijeenkomst van de Contactgroep geleid door de Britse minister van Defensie John Healey. Tot nog toe was dat door de Amerikaanse. Pete Hegseth was er vandaag wel bij en zette in zijn openingswoord meteen het Amerikaanse standpunt over Oekraïne op scherp.
"We willen een soeverein en welvarend Oekraïne. Maar we moeten beginnen met te erkennen dat terugkeren naar de grenzen van Oekraïne zoals die waren voor 2014, niet realistisch is. Die illusie nastreven, zal de oorlog alleen verlengen en meer leed veroorzaken", aldus Hegseth.
In 2014 annexeerde Rusland het Oekraïense schiereiland de Krim en steunde het een opstand van rebellen de oostelijke provincies Donetsk en Loehansk. Die verklaarden zichzelf later onafhankelijk. In februari 2022 deed Rusland een grootschalige invasie in Oekraïne. Op dit moment bezet het ongeveer een vijfde van het internationaal erkende grondgebied van Oekraïne.
NAVO-lidmaatschap niet realistisch
Ook lidmaatschap van de NAVO, een belofte die de alliantie al geruime tijd maakt aan Oekraïne, is volgens Hegseth "geen realistisch resultaat van een onderhandeld akkoord."
Na een eventueel vredesakkoord, moeten wel garanties komen dat de oorlog niet opnieuw zal beginnen, vervolgde Hegseth. Die garanties moeten er komen van Europese en niet-Europese troepen.
Als die troepen ooit zouden worden ingezet om een eventuele bestandslijn te bewaken, moet dat volgens de Amerikaanse minister van Defensie niet gebeuren onder een NAVO-vlag. Hegseth stelde ook dat er in geen geval Amerikaanse troepen voet aan de grond zullen zetten in Oekraïne.
Duidelijke lijnen
Het is de eerste keer dat een lid van de regering-Trump zo duidelijk en zo concreet stelt wat het standpunt is van de Verenigde Staten omtrent Oekraïne. President Donald Trump tekende eerder wel al de lijnen uit, Hegseth zet ze nu op scherp.
Het 'America first'-beleid van Trump wordt in de praktijk omgezet. Al is nog niet alles duidelijk. Hegseth zei bijvoorbeeld ook dat Europa de verantwoordelijkheid zal moeten nemen voor de "conventionele" veiligheid op het Europese continent. Daarmee lijkt hij te doelen op alles wat niet-nucleaire veiligheid omvat. Wat dat dan bijvoorbeeld zou betekenen voor de vele Amerikaanse legerbasissen in Europa, is niet duidelijk.
In elk geval wil de VS duidelijk maken dat de veiligheid van Europa geen prioriteit meer is. Dat is volgens Hegseth het gevolg van de strategische realiteit: "De VS, ons thuisland, wordt bedreigd. We moeten focussen op de beveiliging van onze eigen grenzen", aldus Hegseth.
De focus zal komen te liggen op het vermijden van een oorlog met China, klinkt het. Dat is volgens de Amerikaanse Defensieminister een "gelijkwaardige concurrent die de mogelijkheid en de intentie heeft om ons land en onze belangen in de Stille Oceaan te bedreigen."
Cadeau voor Poetin
Vanuit Kiev of Moskou is er nog geen reactie gekomen op de uitspraken van Hegseth. Maar die laat zich wel al raden. Met deze uitgangspositie komen de Amerikanen Rusland eigenlijk al heel ver tegemoet, en dan moeten de onderhandelingen nog beginnen.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft eerder wel een plan voorgesteld, waarbij Oekraïne tijdelijk het nu door Rusland bezette grondgebied zou opgeven, in ruil voor NAVO-lidmaatschap. Die uitnodiging zou een sterk politiek signaal zijn aan de Russische president Vladimir Poetin. Die wil met de oorlog vooral verhinderen dat Oekraïne lid kan worden van de NAVO, aldus Zelenski.
Nu krijgt Poetin natuurlijk een heel ander signaal. Het NAVO-lidmaatschap is herleid tot een wensdroom en het bezette grondgebied terugkrijgen, is niet realistisch. Rusland heeft altijd beweerd dat het geen voorwaarden stelde voor onderhandelingen met Oekraïne. Maar het heeft ook altijd gezegd dat het wilde dat de situatie op het terrein de basis zou zijn voor onderhandelingen. Als het van de VS afhangt - en dat doet het ook - zal dat dus ook gebeuren.
Blijft alleen de vraag of dit openingsbod van de Amerikanen voldoende is om Poetin rond de tafel te krijgen. Rusland heeft namelijk al duidelijk gemaakt dat het Zelenski niet ziet als een legitieme gesprekspartner en dat het een totale overgave wil van Oekraïne.




