Vliegveld Zwartberg wordt uitvalsbasis voor blusvliegtuigen: “Op termijn kunnen we zelfs water scheppen uit Albertkanaal”

Op de kleine regionale luchthaven van Zwartberg in Genk zal ten laatste begin volgende maand het eerste blusvliegtuig gestationeerd worden. Een maand later komt een tweede toestel. Het gaat om AT-802 Fire Boss-blusvliegtuigen van Cargolux, één van de grootste vrachtvervoerders wereldwijd.

De vliegtuigen kunnen landen op het water en op het land. “Maar ze kunnen ook water scheppen tijdens de vlucht. Ze landen dan op het water, ze houden de snelheid aan en na 15 seconden stijgen ze met een volle watertank weer op”, legt Wieger Ketellapper van Cargolux uit. “Die methode wordt bij het blusvliegen gebruikt om snel 3.000 liter water te laden en terug te keren naar de brand.”

De toestellen blijven tot 3 uur in de lucht om branden te blussen. “De actieradius is grofweg 600 km, dus in theorie zouden we branden kunnen blussen in heel België”, gaat Wieger Ketellapper verder. “En die capaciteit is nodig, want door de klimaatverandering moeten steeds vaker blusvliegtuigen ingezet worden in het noorden van Europa. Dat merken we ook in de buurlanden zoals in Duitsland. En zelfs in Zweden, want daar hebben we 4 toestellen permanent beschikbaar in de zomer om branden te blussen.”

Het eerste blusvliegtuig dat in België gestationeerd wordt, is dus in privéhanden. De Belgische overheid vindt het voorlopig niet nodig om zelf blusvliegtuigen aan te kopen. “Er zijn te weinig beveiligde wateropnamepunten voor blusvliegtuigen en er zijn ook risico’s aan verbonden”, vertelt Damien Dermaux van de FOD Binnenlandse Zaken. “Voorlopig volstaan de helikopters van de federale politie met bluszakken van de Civiele Bescherming. We rekenen ook op het Europese mechanisme om natuurbranden te bestrijden.”

Op dit moment heeft het private bedrijf Cargolux nog geen toestemming om tijdens trainingen water te scheppen in Limburg, daarvoor moet worden uitgeweken naar een watervliegveld op de grens met Frankrijk. “Dat zal wel komen, maar in geval van nood is er veel mogelijk. Dan kan er onder toezicht van de brandweer toch water geschept worden op kanalen, maar dan wel in samenwerking met bijvoorbeeld de waterpolitie die het verkeer op het kanaal moet stilleggen. Zulke situaties hebben we al meegemaakt in Duitsland”, aldus Wieger Ketellapper.

Er is voor Zwartberg gekozen omdat daar al een vliegschool is. “Daar hebben ze de juiste vergunningen voor dit type vliegtuigen en hebben ze ook de achtergrond voor de opleidingen die we nodig hebben”, verduidelijkt Ketellapper. “We kunnen onze vliegtuigen daar makkelijk stallen, de landingsbanen hebben de juiste lengte en bovendien is er de mogelijkheid om later te trainen om water te scheppen op bijvoorbeeld het Albertkanaal of de Maasplassen aan de Nederlandse grens.”

In Zwartberg zijn ze in de wolken door de komst van de 2 blusvliegtuigen. “Het is een primeur voor ons land om zulke vliegtuigen te ontvangen en de piloten te mogen opleiden”, vertelt Frank De Paepe van de Genkse luchthaven trots. “De pilootopleiding voor dit soort vliegtuigen moet in gespecialiseerde centra gebeuren. En dat is nu toevallig in Zwartberg bij de ‘Limburgse Vleugels’.”

Tussen het vliegveld in Zwartberg en Cargolux is een contract voor 2 jaar getekend. “Het toont ook de relevantie van een stedelijk vliegveld om de vliegtuigen te ontvangen en zeker om die piloten op te leiden. Het is duidelijk dat we geen klein aeroclubje zijn, maar wel degelijk professioneel werken. Dat is een bekroning van ons werk”, besluit een fiere De Paepe.