Stoort omgevingsgeluid de lessen? Sensoren aan 12 scholen in Antwerpen, Gent en Leuven brengen geluid in kaart

Het onderzoek maakt deel uit van De Oorzaak. Daarbij wordt de impact van omgevingsgeluid op het dagelijks leven gemeten. Dat gebeurt via sensoren die onder slaapkamerramen aan de straatkant zijn geplaatst bij zo'n 1800 burgers. Die registreren alle geluiden en vormen samen een uitgebreide database voor wetenschappelijk onderzoek.

In klaslokalen in grote steden komen natuurlijk ook geluiden binnen. Brengt al dat rumoer onze leerlingen en leerkrachten uit hun concentratie? Om dat te achterhalen, schakelt De Oorzaak de hulp in van 15 leerkrachten uit 12 Vlaamse scholen: 6 in Antwerpen, 3 in Leuven en 3 in Gent. In totaal tellen hun klassen 512 leerlingen.

Vanmorgen hingen leerkrachten en leerlingen van de stedelijke secundaire school Groenhout in Antwerpen de eerste geluidssensoren aan de vensterbank van hun klaslokaal. De slimme sensor is voorzien van AI-technologie die het omgevingsgeluid in kaart brengt en die de geluidsbron onmiddellijk kan identificeren. De klassen kunnen de resultaten live volgen via een online dashboard.

Joke Mestdagh, laatstejaars in Groenhout, vertelt welke geluiden zoal doordringen tot in het klaslokaal. "Het is hier wel een rustige straat, maar de school ligt vlak bij de drukke Antwerpse Leien met veel verkeerslawaai. Maar we hebben vooral last van verbouwingen in gebouwen naast de school, eerst aan de ene kant, nu aan de andere."

De leerlingen krijgen een eenmalige vragenlijst voorgelegd. De wetenschappers peilen naar wat geluid doet met hun aandacht tijdens de lessen, maar ook naar welke maatregelen zij doorgaans nemen om hun gehoor te beschermen. 

De wetenschappers van De Oorzaak willen niet alleen het omgevingsgeluid rond het klaslokaal meten. "We willen ook ontdekken wat de impact ervan is op het lesgeven en de concentratie van de leerlingen. Hoe is hun geluidsbeleving en komt die overeen met de waarnemingen van de sensor?", vertelt Karolien Couscheir (UAntwerpen).

De leerkracht vult een wekelijkse vragenlijst in over het omgevingsgeluid van de week ervoor. Heeft de leerkracht zich goed verstaanbaar kunnen maken? Waren er momenten dat hij of zij werd gestoord door geluid? En hoe ervoer de leerkracht het algemene concentratieniveau van de leerlingen? 

Al die elementen samen vormen de basis van het wetenschappelijk werk rond het project. Tegen eind juni zouden de resultaten van De Oorzaak bekend moeten zijn. De Oorzaak is een initiatief van De Morgen, UAntwerpen en het UZA.