Fruittelers en landbouwers in Haspengouw houden hart vast door vele regen: "Tegen dit weer kan je niets beginnen"

Uit een navraag door VRT NWS Limburg blijkt dat vooral het gebied 'Vochtig Haspengouw' het momenteel zwaar te verduren heeft. Volgens het Vlaams infocentrum land- en tuinbouw  bestaat de aardkorst er net zoals in 'Droog Haspengouw' de eerste 1,5 meter uit leem. Maar in 'Vochtig Haspengouw' zit er onder die leem ook een laag klei, dat weinig water doorlaat. In 'Droog Haspengouw' laten krijt en zand in de diepere ondergrond het water beter door. 

In de fruitteelt verstoort de verzadigde ondergrond vooral snoeiwerken. Perenteler Mark Nickmans uit Halen ondervindt best wat hinder. "Het is zeer nat in het veld. We kunnen niet met de wagen langs de bomen rijden om ze bovenaan te snoeien. Dan laat je sporen achter die je niet meer wegkrijgt. Dus we snoeien enkel beneden nu."   

In Sint-Truiden snoeit fruitteler Kristof Hannosset op dit moment vooral zijn perenbomen. Het natte klimaat kostte hem vorig jaar 800 fruitbomen. Nu kan hij niet naast de plassen kijken op zijn plantages. "Het is moeilijk om voertuigen op je perceel te krijgen. In de afgelopen maanden viel er per dag soms 20 tot 30 liter water per vierkante meter uit de lucht."

Hoewel het op dit moment natter is dan vorig jaar, zien de bomen van perenteler Nickmans niet erg af. "Dat verandert wel als het blijft regenen, tot in het groeiseizoen. We hopen op drogere maanden, want anders rijd je weer alles kapot wanneer je met machines het veld op moet. Bovendien zullen de appel- en kersenbomen dan wel afzien. Te veel is te veel."

Hetzelfde valt te horen bij Hannosset. "Vorig jaar kenden we ook een erg nat voorjaar en zaten we erna met erg grote bomensterfte. Dat voorspelt niet veel goeds voor dit jaar. Je probeert er iets aan te doen, maar het is niet makkelijk. Wettelijk is er ook niet veel bewegingsruimte. Momenteel proberen we de paden uit te diepen, zodat de bomen hoger liggen. De stukken met slechte afwatering zijn vorig jaar al gesneuveld, maar het blijft afwachten."

De schade zal pas in april te zien zijn. "Een wortel die in het water staat, sterft af. Pas in de bloeiperiode zie je dan dat andere gezonde exemplaren beter uitgroeien. Dan zie je dat enorm fel. In de zomer kan je dan afgestorven bomen opruimen. Dat was vorig jaar erg vaak het geval. Op 24 uur tijd kan een wortel al afsterven als die onder water staat", aldus de Truiense teler. 

Niet alleen de fruitteelt, maar ook de landbouw zit stilaan met de handen in het haar. Zo beleven loonwerkers barre tijden. Zij houden zich onder meer bezig met grondverzet, poten, bemesten, oogsten en machineonderhoud in opdracht van andere boeren. 

"Volgens de wet mag je vanaf 16 februari starten met het bemesten van weilanden. Dat gaat echt niet lukken door het natte weer", vertelt Wilfried Bollen van landbouw en grondwerken Bollen & Renwa uit Hoeselt. "De velden staan vol met water. Alles is door en door nat. Bovendien stelt de wet nog dat je niet mag bemesten op een drassige ondergrond." 

De vraag is nog maar of dat zou lukken. Bollen maakt zich geen illusies, zijn voertuigen gaan zelfs niet op de weilanden geraken. "Of je rijdt jezelf vast. Dat is niet werkbaar." 

Het uitstel zadelt de boeren ook met een ramp op. "Die zitten met de handen in het haar door de overvolle mestputten", gaat de loonwerker verder. "Vorig jaar was al zeer nat, dus heel veel putten zijn niet leeggeraakt. Waarschijnlijk zullen we niet in februari en begin maart kunnen uitrijden. Dan zitten zij met volle putten en dan moeten ze een oplossing zoeken. Dat is niet vanzelfsprekend en betekent extra kosten."

De veel te natte grond teistert de sector nu voor het 2e jaar op rij. "Vorig jaar kon het geen 10 dagen op rij droog blijven", blikt Bollen terug. "Op korte periodes moesten we dan abnormaal veel werk verzetten. Je had geen rust meer. We vechten al anderhalf jaar tegen dat natte weer. We komen van een rampjaar en gaan een rampjaar tegemoet."

Zijn we dan overgeleverd aan de grillen van het weer? "Tegen het weer kan je niets doen. Als het regent, regent het. Wel zitten we met zeer veel wetgeving. Bemesten mag slechts in een bepaalde periode, maar je kan niet aan landbouw doen volgens een kalender", besluit de loonwerker.