Tienduizenden Palestijnen troepen samen aan grensovergang naar Noord-Gaza, maar Israël blokkeert doorgang: "Hamas schendt bestand"

Gisteren heeft Hamas 4 vrouwelijke Israëlische soldaten vrijgelaten in ruil voor de vrijlating van 200 Palestijnse gevangenen. Het was de tweede gevangenenruil sinds de 2 partijen een akkoord over een staakt-het-vuren ondertekenden op 17 januari.

Hoewel de ruil gisteren vlot volgens een strakke planning is verlopen, beschuldigen zowel Israël als Hamas elkaar nu van schendingen van het akkoord - een discussie die de al fragiele deal tussen de strijdende partijen op losse schroeven zet.

Zo zijn er spanningen omdat Hamas de 29-jarige Israëlische vrouw Arbel Yehoud niet heeft opgenomen in de gevangenenruil van gisteren. “Tijdens de uitvoering van de tweede fase van de ruil gisteren, heeft Hamas 2 schendingen begaan. Arbel Yehoud, een burgergijzelaar die volgens de planning zaterdag zou worden vrijgelaten, is niet vrijgelaten en daarnaast heeft Hamas geen gedetailleerde lijst met de status van alle gijzelaars doorgegeven”, klinkt het in een verklaring van het kabinet van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu.

Israël stelt dat Hamas de voorwaarden van het staakt-het-vuren heeft geschonden door niet eerst alle nog levende vrouwelijke gijzelaars vrij te laten voordat het overging tot de vrijlating van vrouwelijke soldaten.

Maar daar bestaat discussie over. Zo heeft de Islamitische Jihad, de andere Palestijnse militante beweging actief in de Gazastrook, in een interview aan het nieuwsmedium Al Jazeera gezegd dat Yehoud een Israëlische soldaat is. Volgens verschillende bronnen wordt Yehoud vermoedelijk vastgehouden door Islamitische Jihad - niet Hamas - wat haar vrijlating verder bemoeilijkt.

Hamas heeft in een reactie laten weten dat Yehoud leeft en volgende week zou worden vrijgelaten. Maar daar neemt Israël geen genoegen mee. Netanyahu heeft de geplande terugtrekking van enkele troepen langs de Netzarim-corridor, wat de terugkeer van duizenden Palestijnen naar het noorden van de strook mogelijk zou maken, uitgesteld. Met die actie schendt Israël het akkoord, stelt Hamas.

Ondertussen troepen tienduizenden Palestijnen samen aan de Netzarim-corridor, de grens tussen het zuiden en het noorden van de Gazastrook. Dat laat de Civiele Bescherming van de Gazastrook weten. Israël blijft de doorgang van de Palestijnen voorlopig weigeren.

Volgens de Israëlische krant The Times of Israel was Netanyahu vrijdag al van plan om de terugkeer van de Palestijnen naar Noord-Gaza uit te stellen toen duidelijk werd dat Yehoud nog niet zou worden vrijgelaten, maar heeft zijn kabinet gewacht met die aankondiging om de vrijlating van de 4 andere vrouwelijke soldaten niet in gevaar te brengen.

Israël eist nu een bewijs van leven van Arbel Yehoud, omdat er in Tel Aviv twijfel lijkt te bestaan of ze nog in leven is. Het is namelijk al de tweede keer dat Yehoud op een ruillijst staat maar niet wordt vrijgelaten. Tijdens de gevechtspauze in november 2023 stond ze ook al op de lijst, maar kwam ze niet vrij.

Yehoud werd op 7 oktober 2023 samen met haar vriend Ariel Cunio ontvoerd uit de kibboets Nir Oz. Haar broer, Dolev Yehoud, werd die dag gedood.

“Volgens de overeenkomst zal Israël de doorgang van Gazanen naar het noorden van de Gazastrook niet toestaan totdat de vrijlating van Arbel Yehoud, die gisteren zou worden vrijgelaten, is geregeld”, kondigde het kabinet van premier Benjamin Netanyahu aan.

Israël krijgt ook bijval van de Verenigde Staten. In een reactie van het Witte Huis aan The Times of Israel liet een woordvoerder weten dat de VS "blijft aandringen op de vrijlating van Arbel Yehoud via onderhandelingskanalen".

Gisterenavond ontstond chaos toen Palestijnen, die dachten na de gevangenenruil naar het noorden te kunnen terugkeren, ontdekten dat de weg nog steeds geblokkeerd werd door Israëlische tanks. Volgens verschillende bronnen werden er schoten gelost, wat paniek veroorzaakte.

Volgens het ministerie van Volksgezondheid werd daarbij 1 persoon gedood en raakten anderen gewond. Het Israëlische leger verklaarde dat er werd geschoten om groepen mensen op afstand te houden en benadrukte dat er geen opzettelijke schade werd toegebracht.

De Palestijnse Loubna Nassar hoopte gisteren met haar twee dochters en zoon op een ezelskar terug te kunnen keren naar het noorden om herenigd te worden met haar man, Sultan, die ze al 11 maanden niet heeft gezien. "We wachten al maanden om mijn man weer te zien", getuigde ze bij BBC. "Ik wil bij de eersten zijn die naar Gaza-Stad terugkeren."

Ook de Palestijn Muhammad Emad Al-Din wachtte gisteren, net als duizenden anderen, op toestemming om naar zijn verwoeste huis in Noord-Gaza terug te keren. "Ik weet dat mijn huis waarschijnlijk is vernietigd, maar ik wil een tent opzetten op de resten. Ik wil gewoon terug", vertelde hij aan de BBC.

Hij voegde eraan toe dat hij als kapper in Gaza werkt en zich zorgen maakt over de heropbouw van zijn salon en het aflossen van schulden. "Ik wil dat dit conflict tussen Hamas en Israël eindigt, zodat we terug kunnen naar ons normale leven."