De dag na de inauguratie van president Donald Trump zullen invallen starten om migranten zonder papieren op te sporen en te arresteren. Dat heeft de nieuwe 'grens-tsaar' Tom Homan aangegeven bij de Amerikaanse nieuwszender Fox News. Onder meer in Chicago zijn acties gepland, maar volgens Homan is dat "slechts een van de plekken waar de migratiedienst ICE eindelijk zijn werk gaat doen".
Trumps 'grens-tsaar' kondigt grootschalige invallen tegen migranten zonder papieren aan vanaf dinsdag: "ICE gaat eindelijk zijn werk doen"
Tijdens de verkiezingen was migratie een thema waar Donald Trump voortdurend op inzette. Er zijn te veel mensen zonder papieren in Amerika, herhaalde Trump bijna wekelijks, "en ze vergiftigen het bloed van ons land". Naar schatting zouden zo'n 11,4 miljoen mensen onwettig in het land wonen, al gelooft Trump dat het er minstens 20 miljoen zijn.
De oplossing? "Het grootste deportatieprogramma in de geschiedenis van de Verenigde Staten." Trump wil grootschalige 'raids' houden doorheen de 50 staten, waarbij federale agenten massaal mensen zonder papieren arresteren. Zijn plannen krijgen de naam 'Operation Safeguard'. Hij baseert zich daarvoor op 'Operation Wetback' van zijn voorganger Dwight D. Eisenhower.
Operation Wetback
In de jaren 50 startte de Amerikaanse regering met een campagne om migranten zonder papieren massaal op te pakken en terug te sturen naar het land van herkomst. De campagne kreeg de naam 'Operation Wetback'. 'Wetback' is een denigrerende verwijzing naar Latijns-Amerikaanse migranten, die nat worden wanneer ze de Rio Grande overzwemmen om tot in de VS te geraken.
Volgens de officiële cijfers zouden maar liefst 1,3 miljoen mensen zijn gedeporteerd in het kader van 'Operation Wetback'. Een onderzoek van nieuwszender CNN uit 2016 stelt echter dat dat cijfer overdreven is, omdat sommige personen meermaals zijn geteld. Er is ook sprake van mensenrechtenschendingen: mensen werden soms in afgelegen gebieden achtergelaten, zonder voedsel of drinken. Ook enkele Amerikanen met Latijns-Amerikaanse roots werden in die periode per vergissing het land uitgezet.
Start in Chicago
Trump is niet van plan om lang te wachten met zijn plannen. De nieuwe president zou in de eerste uren van zijn termijn al extra fondsen voor de bewaking van de grens met Mexico willen vrijmaken en er zouden extra beperkingen komen om te bepalen wie de Verenigde Staten binnen mag. Daarnaast zou Trump enkele maatregelen van Joe Biden meteen willen terugdraaien.
Volgens verschillende Amerikaanse media zou Trump dinsdag (de dag na zijn inauguratie, red.) al willen starten met invallen van de federale migratiedienst Immigration and Customs Enforcement (ICE). Daarbij wordt Chicago als startlocatie van die invallen genoemd.
Anonieme bronnen geven bij nieuwszender CNN aan dat de veiligheidsdiensten zich eerst zullen focussen op mensen zonder papieren die criminele feiten hebben gepleegd. Als ICE-agenten andere onwettige verblijvers tegenkomen, zullen echter ook zij worden gearresteerd. Daarbij zou geen uitzondering worden gemaakt voor ouders zonder papieren met kinderen die wel in de VS zijn geboren.
Dinsdag gaat ICE "eindelijk zijn werk doen"
Volgens The New York Times bereidt ICE zich goed voor. Honderden agenten zouden de vraag hebben gekregen om als vrijwilliger deel te nemen aan de acties die dinsdag in de stad zouden beginnen. Daarnaast zal de dienst minstens 150 extra agenten naar Chicago sturen.
Tom Homan, die door Trump is aangeduid om als 'grens-tsaar' te dienen, kreeg vrijdagavond bij nieuwszender Fox News een vraag over de geruchten. Homan bevestigde dat er invallen zullen komen, "maar Chicago is slechts een van de vele plekken. In het hele land hebben we 24 verschillende kantoren. Dinsdag gaat ICE eindelijk zijn werk doen." Eerder had Homan al gezegd dat er immigratie-acties zouden komen die "ontzetting en verbazing" zouden veroorzaken.
Chicago is slechts een van de vele plekken: dinsdag gaat ICE eindelijk zijn werk doen
Tom Homan, aangeduid als 'grens-tsaar' tijdens Trumps tweede ambtstermijn
Van de politie zal ICE alleszins geen hulp krijgen in Chicago. De stad is een van de vele 'sanctuary cities' in de VS, wat betekent dat de stad niet samenwerkt met de federale immigratie-autoriteiten. Ook New York, Los Angeles en San Francisco zijn 'sanctuary cities'.
De politie van Chicago heeft al aangegeven dat ze "geen informatie verzamelt over de immigratiestatus van haar burgers". Als die informatie toch beschikbaar is, zal die niet worden gedeeld met de federale autoriteiten. De politie zal zich echter "niet mengen in het werk dat andere federale agentschappen uitvoeren".
Ondertussen proberen actiegroepen mensen zonder papieren voor te bereiden op mogelijke invallen. In Chicago organiseren buurtwerkers 'Know Your Rights'-workshops, met de bedoeling om mensen bewust te maken van hun rechten tijdens aanvaringen met ICE-agenten. Ze delen ook pamfletten uit in buurten waar veel migranten wonen. Daarnaast worden interventieteams van vrijwilligers opgezet, die de activiteiten van ICE moeten documenteren.
"Aankondigingspolitiek"
De aankondigingen van massadeportaties veroorzaken enige paniek onder migrantengemeenschappen. Sommige mensen besloten zelfs al het land te verlaten, zogenoemde 'zelfdeportaties'.
Amerikacorrespondent Björn Soenens wijst er echter op dat er ook sprake is van 'aankondigingspolitiek'. "Trump wil indruk maken met zijn aankondiging, eerder dan die aankondiging ook echt te kunnen uitwerken. Dat heeft hij ook tijdens zijn eerste termijn gedaan: migranten bang maken, in de hoop dat zij preventief de steden zouden verlaten." Ook andere experten twijfelen eraan of Trump zijn migratiebeloftes zal kunnen waarmaken.
The Washington Post maakte er zelfs een quizvraag van. "Trump beloofde tijdens zijn eerste termijn om miljoenen mensen zonder papieren te deporteren: is dat hem toen gelukt?" Het juiste antwoord: "neen".



