Hoe krijg je sneller een doktersafspraak? "Want nu moet ik 3 jaar wachten voor de orthodontist" 

Het tekort aan huisartsen en specialisten veroorzaakt al een tijdlang patiëntenstops, lange wachttijden en laattijdige zorg. "Ik moet drie jaar wachten voor een afspraak bij de orthodontist en 6 maanden om bij de gynaecoloog te kunnen gaan", getuigt Lieke Mahau bij het Radio2-consumentenprogramma 'WinWin'. 

"Ik heb gans Limburg afgebeld om een dermatoloog te vinden," zegt Rosa Vrysen. "Dat is uiteindelijk gelukt, maar ik moest wel 4 maanden wachten om te kunnen gaan." Caro Haelt en Frans Baes vinden geen huisarts: "Wij staan al meer dan een jaar op de 75ste plaats op een wachtlijst."

Ook al is dit complexe probleem niet in een vingerknip op te lossen, artsen én het Vlaams Patiëntenplatform geven samen een aantal concrete tips om sneller een dokter te vinden.

"Wij hebben inderdaad geen mirakeloplossing, maar we geven wel graag een paar tips", zegt directeur Else Tambuyzer van het Vlaams Patiëntenplatform dat opkomt voor de rechten van de patiënt: "De sociale kaart is een website met een soort van landkaart van zorgverleners. Ze gaat uit van de Vlaamse Overheid. Je kan snel zoeken welke dokters en specialisten er in je gemeente werken." Je geeft in de zoekfunctie aan wat voor arts je zoekt, samen met je postcode en dan krijg je de resultaten. 

Tambuyzer heeft wel een punt van kritiek: "De informatie is niet up-to-date. Wij zorgden ervoor dat artsen met een druk op de knop kunnen aanduiden of ze een patiëntenstop hebben of niet. Maar dat doen ze niet of nog onvoldoende. Bij deze een warme oproep." 

Professor Michel Deneyer van de Orde van de artsen vult nog aan: "Wij zaten onlangs samen met de FOD Volksgezondheid en er komt een informatieve website over gezondheidszorg, mét een aparte rubriek waar artsen kunnen opgeven dat ze nog vrije plaatsen hebben." Die informatie moet natuurlijk ook regelmatig geüpdatet worden, want anders krijg je hetzelfde als bij de sociale kaart.be.

Ook BVAS , de grootste beroepsvereniging van artsen, denkt concreet mee over het probleem. Dokter Jos Vanhoof: "In mijn praktijk voorzie ik al een 'quick access'-spreekuur, waarbij patiënten kort en bondig één acute klacht kunnen aankaarten, telefonisch of via een videocall. Zo kan ik op een uur tijd toch alweer heel wat mensen helpen of doorverwijzen."

"Hetzelfde zouden specialisten kunnen doen met een 'quick scan', ook aan de hand van een video- of teleconsult. Zo doet men aan triage, waarbij de patiënt al gerustgesteld kan worden, of hij een afspraak krijgt voor een bijkomend nazicht." Het VPP vindt die snelle consults een goede zaak: "Zeker bij kleine problemen kan dat al veel ongerustheid wegnemen."

"Ook al lijkt het voor veel mensen niet zo, toch is het zo dat je via je huisarts sneller een afspraak bij een specialist kan krijgen, eventueel met een doorverwijsbrief", zegt Tambuyzer. Specialisten houden namelijk gaatjes in de agenda vrij voor doorverwijzingen van de huisarts.

Dat je voor een afspraak bij de specialist moet langsgaan bij de huisarts, wordt ook geadviseerd op de website van het Riziv: "U raadpleegt best een huisarts voor u een beroep doet op een specialist. Een huisarts is immers uw eerste aanspreekpunt als het om uw gezondheid gaat. Als een huisarts u doorverwijst, dan raadpleegt u een specialist in bepaalde gevallen bovendien goedkoper." 

De huisartsen willen wel benadrukken dat ze geen 'fast lane'-ticket zijn naar de specialist. Dokter Saar Jacobs: "Het is nog altijd aan ons, artsen, en niet aan de patiënt, om te beslissen of een doorverwijzing naar een specialist nodig is of niet." 

Patiëntenverenigingen hebben ook vaak goede tips. Een patiëntenvereniging is een organisatie die patiënten met bepaalde aandoeningen verenigt. Zij kunnen doelgericht advies geven, ook voor het vinden van een gespecialiseerde arts.

Vlaams Patiëntenplatform: "Zij weten welke specialisten wel bereikbaar zijn en zij kunnen je ook beter op weg helpen naar de juiste specialist voor je aandoening, zodat je ook meteen bij de juiste arts terechtkomt en daar geen tijd mee verliest."

Een lijst van patiëntenverenigingen vind je hier . 

Het tekort aan huisartsen en specialisten of in ziekenhuizen verschilt van regio tot regio en is niet overal even groot. "Daarom is het ook interessant om eens twee dorpen verder te gaan rondkijken. Toegegeven, dat is niet voor iedereen een optie. Daar hangt een kostprijs aan vast, en is moeilijk als je niet mobiel bent. En verhuizen om een huisarts te krijgen, dat is een brug te ver", zegt Else Tambuyzer.

De laatste tip komt van WinWin-luisteraar Frans Baes. Hij vond makkelijk een specialist door zijn probleem uit te leggen in zijn vrienden- en familiekring en te polsen of zij een specialist kenden. "Zo kon ik makkelijk en zonder probleem op korte tijd terecht bij iemand. Dus vraag naar ervaringen van andere mensen over dokters."