De Amerikaanse president Biden heeft een verbod goedgekeurd op nieuwe boringen naar olie en gas in grote delen van de Amerikaanse wateren. Het gaat in totaal om zo'n 2,5 miljoen vierkante kilometer zee. De toekomstige president Donald Trump is een voorstander van nieuwe boringen, maar zal de beslissing van Biden niet zomaar kunnen terugdraaien. Al zal hij dat wel proberen, "op dag 1 al".
Amerikaanse president Biden voert nieuw verbod op olie- en gasboringen in, opvolger Trump wil het "op dag 1 ongedaan maken"
Het verbod zal gelden in Amerikaanse delen van de Atlantische Oceaan, de Stille Oceaan, het oostelijke deel van de Golf van Mexico en delen van de noordelijke Beringzee.
Volgens Biden zijn nieuwe boringen "het risico niet waard" voor het milieu en de volksgezondheid. "Mijn besluit weerspiegelt wat kustgemeenschappen, bedrijven en strandgangers al heel lang weten: dat boren voor deze kusten onomkeerbare schade kan veroorzaken aan plaatsen die ons dierbaar zijn en niet nodig is om in de energiebehoeften van ons land te voorzien. Het is tijd om die kusten te beschermen, voor onze kinderen en kleinkinderen", aldus Biden.
Bestaande boringen mogen wel worden voortgezet en ook nieuwe boringen in andere delen van de Amerikaanse wateren - zoals ten westen van de Golf van Mexico of aan de Golf van Alaska - zijn niet verboden. De meeste boringen op zee vinden overigens plaats in dat deel van de Golf van Mexico.
Terugdraaien niet evident
Het verbod is een van Bidens laatste beleidsdaden. Over 2 weken draagt hij de macht over aan de nieuwe president Donald Trump, die in november de verkiezingen won van Kamala Harris.
Trump is een groot voorstander van nieuwe boringen naar olie en gas. Toch zal het niet gemakkelijk worden om de beslissing van Biden ongedaan te maken. Het verbod is namelijk gebaseerd op een wet uit 1953 die de federale regering de toestemming geeft om in bepaalde gebieden op zee geen boringen toe te laten.
Daarop terugkomen, is niet evident. De wet bepaalt immers niet dat een president zomaar kan beslissen om bepaalde gebieden toch open te stellen voor boringen.
Als Trump er toch voor gaat, zal zijn beslissing allicht aangevochten worden voor de rechtbank. Trump weet uit zijn eerste termijn hoe moeilijk dat wordt. Ook de wet uit 1953 laten aanpassen door het Congres, lijkt niet zo vanzelfsprekend. Daarvoor heeft hij de goedkeuring van 60 senatoren nodig en die meerderheid hebben de Republikeinen niet.
"Politieke wraak"
In een eerste reactie laat Trump hoe dan ook verstaan dat hij het verbod al op zijn eerste dag als president zal annuleren. "Ik zal het onmiddellijk ongedaan maken", zei hij in een radio-interview. "Ik heb het recht om dat te doen."
Trump voegde eraan toe dat de Verenigde Staten olie en gas hebben "op een niveau dat geen enkel ander land heeft en we gaan daar ons voordeel uit halen". "Het is echt ons belangrijkste economisch goed."
Eerder reageerde de entourage van de verkozen president al kritisch. "Schandalig" en "politieke wraak", noemt de toekomstige woordvoerster van de nieuwe regering, Karoline Leavitt, de beslissing van Biden.
Ze gaat volgens haar in tegen het mandaat dat de Amerikaanse kiezers aan Trump hebben gegeven om het aantal boringen op te voeren en zo de gasprijs te doen dalen. "Joe Biden wil duidelijk dat de hoge gasprijzen zijn nalatenschap zullen zijn", bespotte ze de president.
Milieuorganisaties reageren dan weer tevreden. "Een weergaloze overwinning voor de oceanen", luidt het bij de ngo Oceana.
Het boorverbod is niet de enige beslissing in Bidens laatste weken die bedoeld lijkt om Trump de pas af te snijden. Zo zette hij net voor kerst al de doodstraf van 37 veroordeelden om in een levenslange gevangenisstraf. Hij wilde daarmee voorkomen dat Trump hen zou laten executeren.
"Ik kan niet achterover leunen en een nieuwe regering de executies laten hervatten die ik gestopt had", zei Biden. Donald Trump kan deze maatregel niet meer ongedaan maken.


